Hoe ict arm India uit het slop moet trekken

India gaat miljarden investeren om met behulp van ict de armoede te bestrijden. Meer dan de helft van de bevolking leeft onder de armoedegrens. Het aanleggen van (mobiele) infrastructuur is een van de speerpunten van de regering.

India sprint naar mobiel internet

Liefst 40 procent van alle zoekopdrachten bij Google in India wordt mobiel gedaan. Daarmee is het land koploper in de wereld. India slaat vast internet over en gaat direct over op mobiel internet.

De groei in het aantal smartphones in India kent een jaargemiddelde van 56 procent, zo zegt Rajan Anandan, de managing director van Google India. Er worden meer smartphones en tablets verkocht dan notebooks of desktops. Dat is op zich niet verwonderlijk: de infrastructuur voor vast internet is allerbelabberdst. Het overgrote deel is verstoken van kabels.

Enorme inhaalslag

India staat voor een enorme inhaalslag op het gebied van internet. Niet zozeer om de enorme consumentenmarkt verder te ontsluiten; zover is de ontwikkeling nog niet. Meer dan 550 miljoen mensen op een totale bevolking van 1,2 miljard leeft onder de armoedegrens, zegt joint secretary Ajay Kumar van het ministerie van Communications and Information Technology in New Delhi in een gesprek met Webwereld.

Volgens Kumar investeert India enorm om het arme deel van de bevolking op het platteland te bereiken en te kunnen voorzien van noodzakelijke gezondheidszorg en voedsel. Daarbij wordt ingezet op mobiel internet en het uitrollen van breedbandvoorzieningen via glasvezel. Door die infrastructuur kan bijvoorbeeld beter worden ingezien waar en hoeveel voedsel is opgeslagen en waar er de meeste behoefte is aan voedsel.

Op dit moment komt bijna de helft van het beschikbare voedsel niet of te laat op de juiste plaats terecht. Door grotere delen van het land aan te sluiten op internet, moet dat worden tegengegaan. Volgens Kumar beschikt op dit moment 'slechts' 100 miljoen Indiërs over internettoegang, waarvan een magere 12,89 miljoen mensen breedband hebben via een landlijn.

Eindelijk uitrol 3G

Pas sinds begin dit jaar wordt na meerdere malen uitstel eindelijk het 3G-netwerk uitgerold. De beruchte bureaucratie in India vond telkens opnieuw nieuwe bezwaren. Operators moesten zwart op wit beloven geen Chinese netwerkapparatuur van leveranciers ZTE of Huawei te gebruiken vanwege mogelijke (staats)veiligheidsproblemen. Totdat de telecomaanbieders de staat beloofden toegang te geven tot de apparatuur. Vervolgens stuitten de telco's op de verdeeldheid van India: het land is opgeknipt in vele regio's met ieder zijn eigen overheidorgaan en dus ook een eigen telecomautoriteit. Per regio moesten de telco's toestemming vragen om het netwerk fysiek te kunnen aanleggen.

Nu, bijna een jaar later, zit de groei er toch wel flink in en wordt er al gesproken over het snel veilen van kavels voor 4G mobiel internet. Volgens Google's Anandan zijn er inmiddels 50 miljoen mensen met mobiele internettoegang in India. Dit jaar zijn er 21 miljoen smartphones verkocht en dat zal volgens hem oplopen naar 100 miljoen smartphones in het jaar 2015. "Web 1.0 en Web 2.0 gebeurt tegelijkertijd in India", zegt hij.

Niet direct commercieel

Maar dat positieve geluid van zijn commerciële landgenoot wil joint secretary Kunmar wel even van wat kanttekeningen voorzien. Waar het Anandan voornamelijk gaat om het geld dat verdiend kan worden met diensten over het internet, wijst Kunmar op het ontbreken van de simpelste eerste levensbehoeften in grote delen van het land, met name buiten de overbevolkte steden. Internet moet worden gebruikt om dat immense achterland te kunnen aansluiten bij de maatschappij, vindt de Indiase regering.

Zo heeft het ministerie van Communications and IT een ambitieus plan om de zo geheten panchayats aan te sluiten op een landelijk glasvezelnet. Panchayats zijn de dorpshuizen in afgelegen plaatsen. Door in die 250.000 dorpshuizen een computer met snel internet neer te zetten, zouden alle dorpelingen gebruik kunnen maken van overheidsdiensten. Obstakel is nog wel de taal. India kent 22 officiële talen en in totaal honderden talen. Niet iedereen spreekt Engels, zeker niet buiten de steden.

Een eigen Android-tablet

De aanleg van glasvezel wordt voornamelijk gebruikt om gebieden te ontsluiten waar het niet interessant is voor telecomaanbieders 3G uit te rollen. Ook het stimuleren van het gebruik van mobiel internet staat hoog op de agenda van de Indiase regering. In een omvangrijk plan is mede opgenomen dat de bevolking de beschikking krijgt over een door India zelf ontwikkelde tablet, de Aakasah.

Honderdduizenden tablets worden gemaakt door Quad, een bedrijf gevestigd in Hyderabad. De Aakasha kost eigenlijk 50 dollar, maar wordt door de overheid gesubsidieerd waardoor de verkoopprijs 35 dollar wordt. In eerste instantie wordt gemikt op studenten. In de komende twee jaar moeten 200.000 van deze apparaten in de markt zijn gezet.

Kansen voor Nederlandse bedrijven

Volgens Nasscom, de Indiase tegenhanger van het Nederlandse ICT~Office, bieden alle miljardeninvesteringen van de Indiase regering veel kansen voor Nederlandse bedrijven. Daarin zijn er volgens de belangenbehartiger van de Indiase ict-industrie vier belangrijke marktsectoren waarin technologie een grote rol kan spelen: gezondheidszorg, infrastructuur, publieke diensten en financiële diensten. Ook op het gebied van automatisering in de land- en akkerbouw zouden er kansen zijn voor Nederlandse bedrijven.

"Nederland is al de op vier na grootste investeerder in India", zegt vicepresident Ameet Nivsarkar van Nasscom. De onderlinge handel tussen Nederland en India komt volgens hem inmiddels al neer op een bedrag van 8,2 miljard dollar per jaar. Een groot deel van de ict-investeringen door Nederlandse bedrijven komt nu nog uit het outsourcen van bedrijfsprocessen, maar de investeringen door de Indiase regering in technologie biedt meer mogelijkheden.

"Bijna 80 procent van de bevolking heeft nog geen toegang tot financiële diensten", zegt Nivsarkar. Hij denkt dat technologie primaire bankdiensten beschikbaar kan maken voor zeker 200 miljoen Indiase families. "Dat biedt dus een ongelooflijke grote potentiële markt."

Dit is het eerste deel in een serie over de (technologische) ontwikkelingen in India en de kansen voor Nederlandse bedrijven daarin.