2009: Doorbraak van het digitale lezen

door

Kindle 2.0

door

Nieuws - Nu Bol.com zich bemoeit met digitaal lezen, lijken in Nederland e-books en e-readers definitief doorgedrongen. Ondertussen strijden Adobe en Amazon om de drm-standaard in e-bookland.

In de VS kende de Kindle al in 2008 al zijn doorbraak. Om preciezer te zijn op vrijdag 24 oktober, toen Oprah haar televisiepubliek vertelde over haar nieuwe favoriete speeltje. Elke huisvrouw in de Verenigde Staten wist opeens wat een e-reader was.

Als we in Nederland al een Oprah-moment hebben gehad dan was dat op 26 augustus 2009, toen Bol.com bekendmaakte e-books en e-readers te gaan verkopen. Ongetwijfeld geïnspireerd door Oprah trok Bol.com ook een blik (semi-)bekende Nederlanders als Susan Smit, Joost Zwagerman en Vincent Everts open om het digitale lezen te promoten.

BeBook en iLiad

In Nederland waren al langer e-readers te koop zoals de Bebook en de iLiad, beide verkocht door een Nederlands bedrijf. Maar het is tekenend dat boekhandel Selexyz in ruim twee jaar slechts 1.200 iLiads wist te verkopen, terwijl Bol.com in de eerste 10 dagen alleen al ruim 1.500 apparaten verkocht. 

Bol.com verwacht dit jaar in totaal 10.000 e-readers te verkopen. Dat overtreft de aanvankelijke verwachtingen ruimschoots, laat het bedrijf weten. De bestverkochte modellen zijn de Sony Touch Edition en de Sony Pocket Edition, hoewel Bol.com ook de COOL-ER, Cybook, BeBook en iRiver verkoopt.

Stieg Larsson

Ook meldt Bol.com dat het "vele tienduizenden digitale boeken" heeft verkocht, vooral Nederlandstalige titels. Bestverkochte e-book is van Stieg Larsson.

Ook is de bekendheid van het fenomeen e-readers toegenomen. Uit consumentenonderzoek blijkt dat tweederde van de Nederlanders van e-readers heeft gehoord. Een meerderheid geeft wel aan niet te weten wat hij kan verwachten van het digitale boek, en vindt de hoge prijzen van de apparaten en die van de digitale boeken een reden om nog even te wachten met digitaal lezen.

Lawine aan nieuwe apparaten

Steeds meer hardwaremakers zien toekomst in digitaal lezen. In 2009 werden achtereenvolgens de Kindle DX, twee nieuwe Sony Readers, de DR800SG van iRex, de internationale versie van de Kindle 2 en de Nook van Barnes & Noble gepresenteerd, plus nog een aantal minder in het oog springende e-readers.

Op contentgebied besloot Bruna in Nederland na Selexyz en Bol.com ook e-books te gaan verkopen. In de VS bond boekengigant Barnes & Noble de strijd aan met Amazon. En dan is er ook nog de nakende inmenging door Google, die met Google Editions mikt op meerdere platformen. Google opent de e-book winkel naar verwachting in de eerste helft van 2010.

Amazon versus Adobe

Dat de kaarten op de e-bookmarkt nog niet helemaal geschud zijn, blijkt uit de drm-strijd tussen Amazon en Adobe. De Kindle is in de VS veruit het populairst en gebruikt een eigen bestandsformaat en eigen drm-systeem (Mobipocket). Vrijwel alle andere aanbieders wereldwijd, zoals Bol.com, hebben gekozen voor het open bestandsformaat epub, met drm van Adobe. Deze twee drm-systemen zijn niet compatibel, waardoor 1 apparaat niet tegelijk boeken van Amazon.com en Bol.com kan lezen. Klanten die e-books met beide drm-systemen willen lezen, moeten dus schipperen met twee firmware versies.

Internationaal zijn uitgevers inmiddels naar het Adobe-kamp overgelopen, al heeft Amazon in de VS veruit het populairste apparaat (en dus bestandsformaat) in handen. Het spel is nog niet gespeeld, alhoewel Amazon en alle apparaten die Mobipocket hebben gekozen aan de verliezende hand lijken.

Zoals Gartner ook schrijft in een rapport over de staat van e-readers: "De spelers moeten zich verenigen rond standaarden voor distributie naar meerdere soorten apparaten." Het onderzoeksbureau is daarom positief over het marktmomentum rond epub met Adobe-drm, alhoewel het waarschuwt voor al te veel macht voor Adobe.

Video embedden in ebooks

Wat valt er nog meer te verwachten? Aangezien het epub-format niet gemaakt is voor alleen tekst, maar ook voor embedded video en audio, zijn de mogelijkheden legio. Apparaten met kleur, en met Flash-ondersteuning, zouden digitaal lezen een geheel andere dimensie kunnen geven.

De evolutie van de huidige e-readers kan komen in de vorm van zogenaamde tablets. Ook Apple zou volgens geruchten plannen hebben om een eigen tablet op de markt te brengen met een functie om e-books te lezen en daarnaast deze multimediafuncties te ondersteunen.

"Het toestel dat zowel boeken, muziek, video's als webbrowsen aankan is het ultieme aparaat in deze categorie", vertelt Forrester-analist James McQuivey tegenover Webwereld. "We verwachten een aantal dergelijke apparaten in 2010. Het lezen van e-books zal minder goed zijn dan op de Kindle, maar ze doen alle andere taken veel beter, en dat is wat de meeste consumenten uiteindelijk willen."

Piraterij

Verwacht ook grootscheepse piraterij op e-books. Net als bij muziek en films is het kinderlijk eenvoudig om gratis drm-vrije kopieën te vinden van digitale boeken. Sterker nog, het is nóg makkelijker. Een digitaal boek in EPUB-format is  circa 1 MB, vele malen kleiner dan een muziekalbum in mp3-formaat (50-100 MB), en dus in een vloek en een zucht te downloaden.

"Bij het verspreiden van e-books is compressie of decoding niet nodig. Het zal dus heel makkelijk zijn op kopieën te verspreiden", zegt McQuivey. "E-bookaanbieders moeten ervoor zorgen dat het legale alternatief makkelijker te krijgen is dan piraterij, bijvoorbeeld met applicaties voor alle platformen. Als dat gebeurt, dan zal het wel meevallen met piraterij."

De cijfers wijzen er op dat de legale handel in e-books flink groeit. Alleen al in de VS is in het derde kwartaal voor ruim 46 miljoen dollar aan ebooks verkocht, bijna het dubbele van twee kwartalen daarvoor. Voor Nederland worden geen overkoepelende marktcijfers bijgehouden, maar ook hier is waarschijnlijk sprake van een stijging omdat het aantal e-readers ook hier flink is gegroeid.

Btw-tarief voor e-books

Een van de hobbels in Nederland is nog het btw-tarief voor e-books. In Nederland en Europa kennen we gek genoeg onderscheid tussen het tarief van papieren boeken (6 procent) en e-books (19 procent). Tot verbazing van velen besloot het kabinet dit jaar het tarief van digitale boeken op cd-roms of usb-sticks te verlagen naar 6 procent, en het 19 procent tarief voor downloadbare e-books in stand te houden.

eerst ▾ Reacties

De reacties worden ingeladen...

Insider naam

 
{$quantity}%

Mijn insider overzicht Uitloggen

Briefcase({$quantity}) Mijn Downloads({$quantity})

Word insider

  • Exclusieve content
  • Achtergrond verhalen
  • Praktische tips

Topbedrijven met ICT vacatures

Webwereld nieuwsbrief

Ontvang dagelijks een overzicht van het laatste ICT-Nieuws in uw mailbox.