Zoekmachines weigeren data korter op te slaan

Het project van de Europese privacytoezichthouders om de bewaartermijn van zoekdata in te korten is gestokt. De privacywaakhonden, verzameld in de Artikel 29-werkgroep, hebben jarenlang met Google, Microsoft en Yahoo gesteggeld. De werkgroep wil dat zoekmachines data maximaal zes maanden opslaan. Na ellenlang overleg, strenge rapporten en 'laatste waarschuwingen' kan de balans worden opgemaakt.

Alleen Bing braaf

Google, zeer dominant op de Europese zoekmarkt, weigerde in eerste instantie om zijn zoeklogs eerder te anonimiseren. Onder druk bracht het in augustus 2008 de bewaartermijn terug van 18 naar 9 maanden. Daarna wordt een gedeelte, maar niet het gehele ip-adres geanonimiseerd.

En aangezien de Artikel 29-werkgroep geen stok heeft om mee te slaan, weigert Google pertinent nog verder te gaan. Microsoft heeft toegezegd de bewaartermijn naar zes maanden terug te brengen. Bovendien wist Microsoft na het verlopen van die periode het gehele ip-adres van Bing-gebruikers. Het is alleen nog niet duidelijk of Microsoft deze belofte al heeft ingelost.

Yahoo verzesvoudigt termijn

Yahoo heeft lak aan de Europese toezichthouders en kondigde eind vorige week aan de bewaartermijn voor zoekdata maar liefst te verzesvoudigen. In 2008 speelde Yahoo nog witte raaf door de termijn te verkorten tot drie maanden. Nu wordt dat echter opgekrikt naar 18 maanden. Zo kan het bedrijf "een meer robuuste gebruikservaring bieden, terwijl we de innovaties op het gebied van transparantie en privacy voortzetten", aldus Yahoo in een ronkende verklaring.

Niet tevreden

Jacob Kohnstamm, voorzitter van het CBP en tevens voorzitter van de Artikel 29 werkgroep, erkent dat het project is vastgelopen. "Ik ben niet erg tevreden over de status quo. We hebben destijds een opinie opgesteld die zegt: bewaar zoekdata zo kort mogelijk en eigenlijk maximaal zes maanden. Dat heeft wel effect gesorteerd, maar een paar bedrijven werken niet mee. Dat is licht onbevredigend," aldus Kohnstamm in een interview met Webwereld.

"Ik word ook aangesproken door bedrijven die zich wel aan onze opinie conformeren, en die zeggen pak die andere nou eens aan. Maar als werkgroepvoorzitter kan ik niet tegen nationale toezichthouders zeggen, doe er nou iets aan." Kohnstamm vestigt zijn hoop op een nieuwe Europese richtlijn die toezichthouders meer "duimschroeven" moeten geven.

Dat Yahoo plots zijn bewaartermijn verzesvoudigt is nieuws voor de privacywaakhond. "Ik hoor daar nu voor het eerst van, dus kan daar nog niet op reageren."

Bewaarplicht strijdig met rechtstaat

Vorig jaar nam het Europees parlement een omstreden verklaring aan om de bewaarplicht telecomverkeer juist uit te breiden met data van zoekmachines.

Volgens Kohnstamm raken we dan van de regen in de drup. "Dit betekent dus dat alle mensen die een zoekmachine gebruiken, in beginsel verdacht kunnen zijn. En ons rechtssysteem zegt het omgekeerde: je gaat pas dat soort bevoegdheden gebruiken als een redelijke verdenking hebt. De bewaarplicht verkeersgegevens is wat dat betreft een heel fout voorbeeld, en als dit er nog bijkomt wordt het alleen nog maar slechter. Vandaar dat we ons met hand en tand hebben geprobeerd te verzetten tegen die bewaarplicht."