Donner gedoogt Amerikaans datagraaien - update

Minister Opstelten deed eerder in een antwoord op Kamervragen de suggestie dat bij aanbestedingen alleen ict-bedrijven mochten meedingen naar overheidsprojecten als zij voldeden aan de eis dat er geen data over de Nederlandse overheid en Nederlandse burgers zouden worden gegeven aan de Amerikaanse overheid. Opsteltens collega Donner liet gisteren nog aan Webwereld weten daar serieus over na te denken.

Vandaag echter hield Donner zich, samen met staatssecretaris Teeven, op de vlakte in het Algemeen Overleg met de Tweede Kamer over het privacybeleid van de overheid. Volgens Donner wordt zeer breed data uitgewisseld met de Verenigde Staten door allerlei bedrijven en instanties. Het gaat dan onder meer om bank- en andere financiële gegevens, passagiersgegevens en telecomgegevens. Dat gebeurt ook in het geval de Nederlandse overheid dat niet wil of niet weet.

SP wil een spoeddebat

Ronald van Raak, Tweede Kamerlid van de SP, heeft nu een debat aangevraagd over die - naar Nederlandse wet illegale - overdracht van privacygevoelige gegevens aan de Amerikanen. Daarin wil hij een motie indienen die ervoor moet zorgen dat bij overheidsaanbestedingen van ict-projecten de ict-leveranciers moeten voldoen aan de eis om geen data uit te wisselen met de Verenigde Staten.

De Amerikanen blijken namelijk al jaren op basis van de zo geheten Patriot Act data te kunnen opeisen die op servers staan opgeslagen in Nederland waarvan het beheer wordt gedaan door bedrijven die oorspronkelijk uit de Verenigde Staten komen, zoals Microsoft, IBM of Google.

Nederland weet van niets

Via diezelfde Amerikaanse wet mogen die bedrijven daar vervolgens niets over zeggen. Donner, en ook Opstelten, weten dus niet hoe vaak het gebeurt, wat er dan precies wordt overgedragen en wanneer.

Van Raak noemt dat bizar. "Wij doen er in Nederland alles aan om de privacy van onze burgers te beschermen, en een buitenlandse mogendheid kan ongestoord zijn gang gaan met diezelfde data." Hij hoopt het debat met Donner nog deze week te hebben, maar gezien de korte tijdsspanne kan dat mogelijk pas na de algemene beschouwingen na Prinsjesdag plaats hebben.

Update vrijdag 10.19: Ook de PVV wil een nieuw debat, waarin het eveneens moties overweegt in te dienen, zegt Tweede Kamerlid Andre Elissen. Om tevens meer inzicht te krijgen in de omvang van de problematiek heeft hij om een overzicht gevraagd. Dit overzicht moet duidelijk maken of er meer landen zijn die wetgeving kennen die vergelijkbaar is met de Patriot Act.

Elissen vindt verder dat gegevens van Nederlanders waarover de overheid beschikt, uitsluitend met behulp van Nederlandse bedrijven beheerd zouden moeten worden.