Waarom Firefox de betere browser is

Op 9 november 2004 werd de langverwachte versie 1.0 van de webbrowser Mozilla Firefox uitgebracht. Nog geen 24 uur later was hij al ruim een miljoen keer gedownload en na elf dagen stond de teller al op vijf miljoen. Tegelijkertijd neemt het marktaandeel van Internet Explorer voor het eerst in zijn geschiedenis significant af. Waarom loopt er zoveel volk storm voor een open-sourcebrowser?

Firefox is een van de meest gebruikte open-sourceprogramma's onder thuisgebruikers. Het is dan ook een van de weinige open-sourceprojecten die ook voor niet-programmeurs gemakkelijk in gebruik is. De ontwikkelaars van Firefox leveren een programma af dat bijna perfect geconfigureerd is voor de meeste internetters en bovendien direct bruikbaar is zonder dat de gebruiker eerst moet verdwalen tussen allerlei opties.

Firefox heeft een bewogen geschiedenis achter de rug. Het project begon in 2002 onder de naam Phoenix als een experimentele 'spin-off' van de Mozilla-browser met als doel een snellere en flexibele browser te ontwikkelen. Mozilla was op dat moment een complete suite met onder meer een uitgebreide browser, mail- en news-client, irc en een html-editor. In Firefox (die ondertussen ook eventjes Firebird heette) zijn deze functies verwijderd en optionele extensies geworden.

Veel mogelijkheden

Mozilla Firefox heeft heel wat features en staat op dit punt duidelijk voor op marktleider Internet Explorer. Zoals de meeste huidige browsers ondersteunt Firefox 'tabbed browsing', waarbij de gebruiker verschillende websites in tabbladen van hetzelfde venster kan openen. De browser is standaard geconfigureerd om popup-vensters te blokkeren en kan ingesteld worden om individuele websites of alle popups tegen te houden. Firefox bevat ook een download manager en een ingebouwde rss-lezer in het het bookmark-menu.

Een niet te onderschatten voordeel van Firefox is de flexibiliteit en uitbreidbaarheid. Men kan het hele uiterlijk van de browser aanpassen met een 'theme'. Op de Mozilla Update-website kan men heel wat thema's vinden en met wat volharding kan men zelf een eigen thema maken. Het hele uiterlijk van Firefox wordt beschreven in xul, een xml-gebaseerde taal. Een thema maken in xul is te vergelijken met een website ontwerpen in xhtml en css.

Extensies

Er bestaan niet alleen uitbreidingen voor de interface (themes) maar ook voor de functionaliteit. Op de Mozilla Update-website zijn een hoop extensies te vinden, waarvan de meeste maar enkele kilobytes groot zijn. Daar zitten bijvoorbeeld handigheidjes tussen die advertenties blokkeren of de mogelijkheid zogenoemde 'mouse gestures' vast te leggen. Muisbewegingen worden dan geïnterpreteerd als commando's. Met een cirkelbeweging bladert men bijvoorbeeld terug in de geschiedenis. Maar ook Mozilla-componenten zoals de irc-client ChatZilla of de kalender zijn beschikbaar als extensies voor Firefox.

Vanzelfsprekend kan iedereen meehelpen aan de ontwikkeling van Firefox. In combinatie met het systeem van extensies geeft dit heel wat mogelijkheden. Geen enkele andere browser is zo te personaliseren als Firefox. Heel wat hobbyisten bieden op hun website of via de officiële Mozilla Update- website eigen extensies of thema's aan.

Standaarden

De ontwikkelaars van Firefox maken er een erezaak van dat de browser aan de gangbare webstandaarden voldoet. Vooral de W3C-webstandaarden (x)html, css en png worden goed ondersteund. Firefox ondersteunt bijvoorbeeld transparante png-afbeeldingen, iets wat Internet Explorer nog niet kan. Ook wordt het grootste deel van css2 en zelfs een deel van css3 herkend in Firefox. De browser heeft bovendien een voortrekkersrol voor nieuwe standaarden zoals svg, apng en XForms.

De focus op standaarden heeft ervoor gezorgd dat veel website-ontwikkelaars Firefox gebruiken om hun websites te testen. Firefox biedt daarvoor standaard enkele handige hulpmiddelen. Met de Javascript Console kan een ontwikkelaar Javascript-code debuggen en waarschuwingen bekijken. Nog krachtiger is de DOM Inspector waarmee men de dom (Document Object Model) structuur van een webpagina kan bekijken en zien welke waarde bepaalde attributen hebben. Voor de echte 'power users' zijn er nog extra webdevelopment-extensies.

Veiligheid

Ook op het vlak van veiligheid staat Firefox zijn mannetje. Beveiligingsspecialist Secunia laat 17 beveiligingsfouten zien in Firefox 0.x. Hiervan zijn er twee nog niet opgelost, maar worden als niet zo kritiek aangeduid. Ter vergelijking: voor Internet Explorer 6 zijn er 69 beveiligingsfouten bekend, waarvan er 17 nog niet opgelost zijn. Hiervan beschouwt Secunia er één als extreem kritiek en vier als 'gewoon' kritiek. In Firefox 1.0 zijn er voorlopig nog geen beveiligingsfouten gevonden. Een van de verklaringen hiervoor is dat Firefox geen ActiveX-controls uitvoert. Deze zijn een grote bron van veiligheidsproblemen onder Windows omdat ze gemakkelijk misbruikt kunnen worden door crackers.

De Mozilla-gemeenschap vindt veiligheid heel belangrijk, waarvoor in augustus zelfs het 'Mozilla Security Bug Bounty Program' werd gelanceerd. Wie een kritieke beveiligingsfout in Mozilla en afgeleide software vindt, krijgt een beloning van vijfhonderd dollar en een Mozilla T-shirt. Via deze acties zijn er onlangs al enkele fouten gevonden.

Conclusie

Mozilla Firefox is een snelle browser die sterk is te personaliseren. Bovendien ondersteunt hij de nieuwste standaarden en is vrij veilig. De opensource-gemeenschap heeft voor een dynamische ontwikkeling gezorgd. De webbladeraar zal het volgende jaar dan ook nog heel wat verbetering te zien geven. Iedereen die graag een Mozilla T-shirt heeft, kan hier aan meewerken.