'Amsterdamse winkelproef met gezichtsherkenning mislukt'

Dit blijkt uit een brief van Burgemeester Job Cohen aan leden van de gemeenteraad. Tijdens de proef plaatsten onderzoekers een gezichtsherkenningssysteem bij een Alber Heijn-filiaal in Amsterdam. Gedurende 161 dagen herkende het systeem slechts vier keer een gezicht. "Een veelpleger met een winkelverbod is in de proefperiode circa tien maal door het personeel geregistreerd maar niet door het systeem", duidt Cohen het euvel.

Het systeem was ontworpen om de gezichten van bezoekers in de winkel te vergelijken met foto's van veelplegers uit een database. Ook daders met een winkelverbod zijn terug te vinden in de database. Het systeem toont bij een herkend gezicht een melding op het scherm in de cameraruimte van de winkel en toont een zelfde melding op de pda van een beveiliger op de winkelvloer.

Weinig mensen betrapt

De proef is een initiatief van het Platform Criminaliteitsbestrijding Amsterdam-Amstelland(pdf) waarin onder andere de gemeente Amsterdam, de politie Amsterdam-Amstelland, het arrondissementsparket van Amsterdam, en talloze andere overheidsorganisaties en particulieren verenigd zijn. De gemeente was projectleider van dit project dat werd uitgevoerd door de European Biometrics Group.

Volgens directeur Max Snijder wordt de test verkeerd uitgelegd. Er zijn inderdaad weinig mensen herkend, maar dat zou niet aan de technologie liggen. "Onze controlegroep werd wel herkend. Dus technisch gesproken heeft het systeem gewerkt", vertelt Snijder tegen Webwereld. Het lage aantal herkenningen is ook te verklaren doordat mensen met een winkelverbod zich daar ook aan houden, voegt hij toe.

Veelpleger was niet in winkel

Projectleider van European Biometrics Group, Michiel Kraak, vindt het niet gek dat de veelpleger met het winkelverbod nooit is opgemerkt door het systeem. "Dat is iemand met psychiatrische problemen en een drankverslaving die doelbewust erop uit is om opgepakt te worden. Dan heeft hij namelijk onderdak en verzorging. Hij is een goede bekende van het personeel daar", aldus Kraak. "Hij spreekt de beveiligers buiten op de trap. Dat het systeem hem dan niet herkend is logisch want dat hangt binnen."

Volgens Kraak herkent het systeem in 50 procent van de gevallen een gezicht terwijl dit bij mensen maar op twee procent zou liggen. De projectleider verklaart de proef dan ook tot een succes waarbij de technologie met succes gezichten heeft herkend.

Techniek voldoet niet

De conclusies van Kraak en Snijder staan lijnrecht tegenover de conclusies van burgemeester Cohen. Volgens hem is gebleken dat 'de techniek nog niet dusdanig is dat de gezichtsherkenning breed toegepast kan worden in winkels en een bijdrage kan leveren aan het terugdringen van de winkelcriminaliteit'. Daarom werd besloten om de geen vervolg te geven aan de proef en over een jaar verder te kijken.

Kraak zegt dat het niet draait om de techniek maar dat het gaat om de 'business case'. "Dit zal voor de sigarenboer op de hoek hoogstwaarschijnlijk te duur en te complex zijn." Daarom zou de techniek veel meer van toepassing zijn op het groot winkelbedrijf. Volgens Kraak was de gemeente Amsterdam, die in dezelfde projectgroep zat het met hem eens dat het niet aan de techniek lag maar aan de inzetbaarheid van het systeem.