'Aftapbeleid Nederland schendt mensenrechten'

De digitale burgerrechtenbeweging stuurde deze week een briefing (PDF-bestand) naar het parlement over het aftappen van telefonie en internet in Nederland. Dat deed Bits of Freedom voorafgaand aan een Kamerdebat over het aftapbeleid dat morgen wordt gevoerd.

Internationaal koploper

Volgens BoF is Nederland al jarenlang internationaal 'koploper op het gebied van aftappen'. "Het gemiddeld aantal dagelijks getapte lijnen blijft groeien, waardoor het aantal afgeluisterde mensen steeds verder toeneemt. Informatie over de effectiviteit blijft achterwege, de zorgvuldigheid laat te wensen over en het Kabinet is in haar informatieverstrekking aan de Tweede Kamer onvoldoende transparant", aldus de actiegroep.

Niet op de hoogte

Volgens BoF is het aftapbeleid in strijd met artikel 8 van het Europees Verdrag van de Rechten van de Mens (EVRM). Er wordt namelijk niet voldaan aan de eisen voor noodzaak, notificatie en transparantie. BoF roept de Tweede Kamer op meer inzicht te eisen in het "hoe en waarom van het aftapbeleid".

De wettelijke verplichting om mensen die worden afgetapt achteraf daarvan op de hoogte te stellen, wordt nauwelijks nageleefd, stelt BoF. "Je loopt in Nederland dus een groot risico om afgeluisterd te worden, terwijl je dat vrijwel nooit te weten zal krijgen", aldus Axel Arnbak van BoF.

Tapcijfers

Twee weken geleden bleek dat Justitie in de eerste zes maanden van dit jaar 2250 telefoonnummers per dag heeft afgeluisterd. Dat was 300 meer dan vorig jaar.

Zo'n 80 procent van de afgetapte nummers is van een mobieltje, liet Justitie-minister Hirsch Ballin weten aan de Kamer. Volgens het college van procureurs-generaal zijn er geen cijfers over het aantal afgetapte personen dat daarvan later is ingelicht door justitie.

Effectiviteit betwijfeld

In de Tweede Kamer heeft de SP de meeste kritiek op het aftapbeleid. De partij wil weten of het hoge aantal taps ook leidt tot het oplossen van meer zaken. Het laatste onderzoek naar de effectiviteit van het aftapbeleid werd vijf jaar geleden gedaan. Een nieuw onderzoek is volgens minister Hirsch Ballin niet nodig.

KPN-dochter XS4All voerde in 2007 een rechtszaak tegen de Staat over de vergoedingen voor de aftapkosten. De internet provider voerde daarbij ook aan dat de Nederlandse 'aftapwet' in strijd is met Europese verdragen.