Het is een raadsel waarom technologie het slag mensen trekt die het trekt, en waarom anderen er met een grote boog omheen lopen. Misschien zijn het al die elektronen die door de miljoenen kilometers aan circuits gejaagd worden. Misschien komt het door het gebrek aan zonlicht, of het gebrek aan persoonlijk contact met anderen.

Hoe dan ook, we hebben een botte onderverdeling gemaakt van de acht typetjes die je op iedere ict-afdeling van redelijke omvang tegenkomt. Sommige mensen zijn snobs die tegen wil en dank verbannen zijn naar de computerkrochten van het bedrijf, anderen zijn haaien die ijs aan Eskimo's verkopen nadat ze de Arabieren in ruil voor al hun geld hebben opgescheept met een lading zand van niet eens zulke goede kwaliteit. En dan heb je natuurlijk de typische nerds, van enge systeembeheerders tot boze helpdeskmedewerkers en onzichtbare gladjakkers die ieder project op hun pad weten op te blazen zonder dat iemand ziet wie het op zijn kerfstok heeft.

Kijk goed om je heen: goede kans dat veel van deze types (zo niet allemaal) op dit moment deel uitmaken van de flora en fauna van je huidige werkplek.

1. Het inhoudsloze wandelende zakenkostuum

Officiële functie-omschrijving: afdelingsmanager, zakelijk analist

Profiel: Aangenomen als verbindingsstuk tussen het management en de technici binnen het bedrijf, al wil het management liever geen direct contact met hem onderhouden. Hij ontvangt de klanten op de afdeling. Dat doet hij niet omdat hij zo gastvrij is, maar om de klanten zo veel mogelijk af te schermen van de nerds binnen het bedrijf. Hij heeft alle belangrijke afkortingen uit zijn hoofd geleerd, en is een meester in het 'bevestigende knikje' tijdens vergaderingen, om achteraf snel op Wikipedia op te zoeken waar het in vredesnaam over ging. Zijn diploma heeft hij van de LOI of misschien zelfs van een dubieuze online 'universiteit'.

“Deze knaap is wellicht niet de grootste denker van het team, maar hij is wel het populairst – en hij vindt dat niet meer dan terecht”, zegt Tim Jewell, CTO van online backupdienst Data Deposit Box. “Als je je verveelt, dan kun je hem een ingewikkelde technische vraag voorleggen, en genieten van de trucjes die hij uit de kast haalt om eromheen te draaien. Desondanks is hij hij de enige is die te allen tijde met de klanten mag praten, omdat hij een vlotte babbel heeft en zowaar begrip kan tonen voor eindgebruikers.”

Jewell voegt eraan toe dat hij weliswaar het doelwit mag zijn van de technische inside-grappen, maar dat de nerds hem wel met absolute aandacht uithoren omdat hij de enige is die een beetje succes heeft bij de dames.

Hobbies: vrouwen versieren

Laatst gelezen boek: The Clue Train Manifesto (maar dan alleen Cliff Notes)

Belangrijkste prestatie: Consistent het onderspit delven met golf tegen de bedrijfsmanagers, ondanks een veel lagere handicap.

Kenmerken: Gekleed in vodden die lijken op dure Brooks Brothers-pakken

Rolmodel: Michael Dell

Lijkt op: David Brent van The Office, maar dan met de gelijkenis van Steve Carrell in de Amerikaanse versie.

2. Die enge systeembeheerder

Officiële functie-omschrijving: netwerkbeheerder, databasebeheerder

Profiel: Het bedrijf kan niet zonder hem, en dat weet hij maar al te goed. Gelukkig is hij meer geïnteresseerd in machines dan in mensen, dus jou valt hij niet lastig en hij is erg vlijtig. Vrienden? Waarom? Daar heeft God toch de computer voor geschapen?

“Dit is de persoon die ermee akkoord gaat om de 48-uur durende serverupgrade in het weekeinde uit te voeren, waarbij alles op maandagochtend om zes uur draait. Het enige dat hij ervoor vraagt zijn twee extra grote pizza's en een kratje Red Bull”, zegt Jewell. “Op kantoor is hij heel erg behulpzaam, omdat mensen op kantoor zowaar tegen hem terugpraten, iets dat de actiefiguren bij hem thuis niet kunnen.”

Maar waag het niet hem boos te maken, want voor je het weet kan je nergens meer bij, zelfs thuis niet, zo waarschuw Jewell.

Hobbies: Certificaten behalen, subroutines schrijven in binaire code, of slinkse queries versturen naar de HR-database

Laatst gelezen boek: Get Even: The Complete Book of Dirty Tricks

Belangrijkste prestatie: Gijzelen van het netwerk door te weigeren de wachtwoorden af te staan aan het inhoudsloze wandelende zakenkostuum.

Kenmerken: Handboeien en gevangenispak, uiteindelijk

Rolmodel: Terry Childs

Lijkt op: Terry Childs

3. Het wandelende struikelblok

Officiële functie-omschrijving: Software-ontwikkelaar, ict-architect, systeembeheerder

Profiel: Wat de taak of project het ook moge zijn, het wandelende struikelblok zegt altijd hetzelfde: het kan niet. Vervolgens geeft hij een gedetailleerde opsomming van redenen waarom het te veel zal kosten, te weinig zal opleveren en het project veel te lang zal duren. O ja, en dat het idee zelf al nergens op slaat en snel moet worden vergeten.

“Deze individu presenteert zijn redenen onder het mom van de 'enige rationele stem' die in de kamer rondgaat”, zegt Travis Van, oprichter van ITDatabase, een onderzoekstool voor ict'ers. “Zijn argumenten snijden weliswaar hout, maar zorgen er vaak voor dat een ontwikkelingsproject wordt kapot-geanalyseerd. Een optimistische kijk op wat wél mogelijk is in veel gevallen wenselijker dan de voorspelbare waslijst aan onmogelijkheden.”

Hobbies: klagen

Laatst gelezen boek: “I Hate This Place: The Pessimist's Guide to Life”

Belangrijkste prestatie: Het status quo handhaven sinds 1979

Kenmerken: Wollen trui, waar een kraagje bovenuit steekt, en khaki broek. Heeft altijd een rekenliniaal bij de hand.

Rolmodel: Eeyore

Lijkt het meest op: Marvin, de Paranoïde Androïde uit The Hitchhiker's Guide to the Galaxy (voornaam Arnold in de Nederlandse vertaling)

4. De gefrustreerde helpdeskmedewerker

Officiële functie-omschrijving: Helpdeskmedewerker, wat anders?

Profiel: Is aangenomen om zich van bureau naar bureau te slepen om mensen te helpen die hun tijd helemaal niet waard zijn. Hij doet wat je vraagt, maar dan ook geen jota meer. Hij weet meer van computers dan de meeste mensen in het pand (en in ieder gesprek brengt hij dat op de een of andere manier naar voren) maar nuttige informatie delen? Ho maar! Had anders een baantje bij de plaatselijke snackbar gehad, ware het niet dat hij niet met scherpe voorwerpen in de buurt van mensen wordt vertrouwd.

“Een helpdeskmedewerker wordt vaak bijna magische vaardigheden toegedicht door gelijkgezinden, maar de mensen die hij daadwerkelijk moet helpen, stelt hij in 90 procent van de gevallen teleur”, zegt Don Rainey van Grotech Ventures.

Ze zullen de printer waarom je gevraagd hebt braaf installeren, maar hij blijft niet hangen om te kijken of het ook allemaal werkt. Waarom zou hij? Je zei toch duidelijk dat je een printer geïnstalleerd wil hebben. En wee je gebeente als je commentaar hebt op zijn vaardigheden en werkhouding.

“Deze mensen zijn een duistere variant van het Duracell-konijn”, zegt Rainey. “Misschien komt het door het werk, of wellicht ligt het eraan dat alles wat fout gaat op hem wordt afgewenteld. Wat het ook is, de gefrustreerde helpdeskmedewerker kan voor een flinke crisis op de afdeling zorgen.”

Hobbies: Wapens, schietbaan, geweld in het algemeen

Laatst gelezen boek: “What Color is Your Parachute?” (niet uitgelezen)

Belangrijkste prestatie: Een triple kill in Halo.

Kenmerken: Een constante dreigende blik en een paar Nikes van rond 1982

Rolmodel: William “D-fens” Foster, gespeeld door Michael Douglas in de film Falling Down.

Lijkt het meest op: Milton Waddams, gespeeld door Stephen Root in Office Space.

5. De übernerd

Officiële functie-omschrijving: software-engineer, senior programmeur

Profiel: Zeer intelligent, uiterst logische geest en storend anti-sociaal. Eigenlijk dus wat de meeste mensen denken over techies. In de vakliteratuur zou de übernerd als INTJ geclassificeerd worden: introvert, intuitief-denkend en beoordelend persoon, aldus Beth Armknecht Miller van coachingdienst Executive Velocity. Als de übernerd zo nodig in contact moet treden met lagere levensvormen (oftewel: met jou), dan het liefst via mail. Maar als het zonder enig contact kan, dan is dat ook goed.

“Zulke mensen noem ik 'meneer de artiest'”, zegt Don Rainey. “Hij creëert software, wat soms het belangrijkste product van het bedrijf is, en voelt zich niet bezwaard om voorbij het eisenlijstje te denken. Sterker: hij leest dat lijstje niet eens, hij creëert en doet dat met zijn eigen visie. Door die visie trouw te blijven, blijft hij ook zijn eigen bedachte specificatie en zijn eigen bedachte tijdsschema trouw. En ja, zijn werk is altijd op schema.”

Hobbies: Wat zijn dat, hobbies?

Laatst gelezen boek: Code: The Hidden Language of Computer Hardware and Software

Belangrijkste prestatie: het compleet herschrijven en debuggen van iedere regel code zonder dat iemand het door heeft

Kenmerken: verwart het echte leven met Second Life, onbewuste typbewegingen zonder dat er een toetsenbord in de buurt is

Rolmodel: Mister Spock

Lijkt het meest op: Dr. Sheldon Cooper, gespeeld door Jim Parsons in “Big Bang Theory”

6. De eendimensionale OS-fan

Officiële functie-omschrijving: helpdesk, ondersteuning, programmeur

Profiel: Voor deze persoon is er maar één manier om alles te doen, en belangrijker nog: één 'juist' besturingssysteem. Alle nietgelovigen zijn ketters wiens technische kennis niet serieus dient te worden genomen. Apple staat bekend om zijn 'trouwe' volgelingen, maar je ziet hem ook met Windows en zelfs vaker met Linux (hoe onbekender de distro, hoe beter). Letterlijk elk gesprek eindigt met een discussie over waarom zijn OS beter is, ook al wordt het binnen het bedrijf helemaal niet gebruikt. Het oplossen van het probleem met het besturingssysteen dat je nu voor je hebt is slechts bijzaak.

“Het is misplaatst om in de ict-wereld te roepen dat je eigenlijk een Apple-fan bent”, zegt vice president Kevin Lightfoot van Affiliated Computer Services. “Hij of zij had eigenlijk een baan moeten vinden waarmee met Apple gewerkt wordt, maar verkeerde keuzes hebben ertoe geleid dat deze persoon de desktops bij jouw bedrijf moet onderhouden. Hun gebrek aan concentratie zorgt er altijd voor dat het systeem langzamer draait dan voorheen, en dat je met meer bugs hebt te kampen dan het geval hoort te zijn.”

Maar het kan ook gebeuren dat je een Microsoft-devoot tegenover je krijgt. “Deze 'serieuze ict'ers' willen niets te maken hebben met dat Macintosh- of Linuxspeeltje van jou”, zegt Brain Dunning van het tijdschrift FileMaker Advisor. “Hij is een Microsoft-gecertificeerde engineer van top tot teen, en tolereert geen geklooi. Als je een probleem hebt, of een vraag hebt, krijg je altijd van hem te horen dat je je aan de strenge Microsoft richtlijnen en best practices had moeten houden. Niemand doet dat in de praktijk, en dus zit hij volgens zichzelf nooit fout.”

Hobbies: Het plaatsen van boze, puntsgewijs opgebouwde commentaren bij artikelen die kritische kanttekeningen plaatsen bij zijn/haar besturingssysteem naar keuze.

Laatst gelezen boek: Leest geen boeken, maar blogs over zijn/haar favoriete OS

Belangrijkste prestatie: Jailbreaken van zijn iPhone, ondanks alles Windows Vista draaien (en blijven draaien) of complete redactionele controle over de Ubuntu-wiki.

Kenmerken: witte oordopjes, niet-ironische T-shirts met Microsoft Bob of een pinguïn-knuffel

Rolmodel: Steve Wozniak, Bill Gates of Linus Torvalds

Lijkt op: Genius Bar-medewerker van de Apple Store, Steve Ballmer of een pinguïn-knuffel

7. De allesbelover

Officiële functie-omschrijving: Salesmedewerker, business development

Profiel: Hij kan werkelijk alles uit zijn strot krijgen om een akkoord binnen te slepen. Wil je functionaliteit in het product terwijl het daar helemaal niet voor ontworpen is? Geen probleem. Je wilt het binnen zes maanden af? Het kan in drie maanden! Natuurlijk hoeft de allesbelover zelf helemaal niets af te leveren, dat balletje ligt bij de ontwikkelaars. Vertragingen, kostenoverschrijdingen, onmogelijke functie-combinaties, het is allemaal het probleem van een ander.

“De allesbelover is niet gediend van emotionele uitbarstingen als ze ingaan tegen zijn zin”, zegt Jewell. “Hij is een formidabele strateeg en geboren leider, en heeft er een hekel aan als iemand hem zegt wat hij moet doen of hoe hij iets moet aanpakken. Nee, het is zijn werk om jou duidelijk te maken wat je moet doen en hoe. Hij houdt de klant voor dat code in twee maanden kan worden geschreven, terwijl hij donders goed weet dat het zes maanden zal kosten. Hij haalt vervolgens de zweep erover tot het team bijna omvalt, en herhaalt de hele riedel bij het volgende project. Maar je bent dankbaar dat hij erbij zit, omdat hij wel het onderste uit de kan haalt.”

Hobbies: Golf, bier (maar dan wel alcoholvrij en tenminste 8 euro per fles)

Laatst gelezen boek: De Kunst van het Oorlogvoeren, door Sun Tzu

Belangrijkste prestatie: Het sluiten van een miljoenenovereenkomst met niet meer dan een internetdemo

Kenmerken: Blauw overhemd, glimlach van een tweedehands-autoverkoper

Rolmodel: Blake, gespeeld door Alec Baldwin in Glengarrt Glen Ross

Lijkt op: Alec Baldwin, specifiek in diens rol als Jack Donaghy in 30 Rock

8. De Schaduw

Officiële functie-omschrijving: niemand die het weet

Profiel: Niet mijn verantwoordelijkheid, niet mijn werk, niet mijn schuld. Zo luidt het mantra van de Schaduw, die het klaarspeelt op een afdeling te verblijven (en een loonstrookje krijgt) zonder daadwerkelijk aanwezig te zijn. Niemand weet precies wat het werk van de Schaduw inhoudt, en dat komt vooral doordat hij een expert is in het zo min mogelijk uitvoeren. Na een tijdje kan hem zelfs bestuursverantwoordelijkheid worden opgelegd, waarna hij evolueert tot het Wandelende Struikelblok.

“De Schaduw weet wat speelt op kantoor, negeert dat en is tevreden over hoe het ervoor staat”, zegt Deborah J. Graham, seniorprogrammeur en analist voor een academisch ziekenhuis in Massachussets. “Hij trekt niet aan de bel als iets mis gaat uit angst voor de bureaucratie en de verantwoordelijkheid om het op te lossen. Hij gaat het zelfs uit de weg om te zeggen dat iets niet tot zijn takenpakket behoort, om ook die verantwoordelijkheid te vermijden.”

En als het misgaat, dan wijst de Schaduw snel naar iemand anders. “Ze weten altijd wel een zondebok te vinden, hoe de zaken er ook voorliggen. De Schaduw haalt nooit de kolen uit het vuur.”

Hobbies: het verkopen van afgeschreven bedrijfshardware op eBay, tijdens zijn 'pauzes'

Laatst gelezen boek: Ninjutsu: The Art of Invisibility

Belangrijkste prestatie: Een maand op vakantie gaan zonder dat zijn chef het merkt

Kenmerken: Geen, hij is onzichtbaar

Rolmodel: Sergeant Schultz, gespeeld door wijlen John Banner in Hogan's Heroes

Lijkt het meest op: een ongedefinieerde cel in de lonendatabase

Bron: Techworld