Als we je laten zien hoe je gratis en makkelijk een back-up maakt van je pc doe je het dan ook? Naast het falen van je harde schijf kan ook malafide software ervoor zorgen dat je al je belangrijke data verliest. Je zal altijd zien dat dataverlies komt op de momenten dat je die het hardst nodig hebt. De enige echte manier om te voorkomen dat je veel of al je data verliest is het regelmatig maken van een back-up.

Het back-uppen van kritieke data kan zo makkelijk zijn als het zo nu en dan kopiëren van belangrijke bestanden op een USB-stick, externe harde schijf of optisch medium. In het handigste geval zorg je ervoor dat je belangrijkste data op verschillende plekken (en op verschillende media) staat zodat je altijd terug kan vallen op iets anders mocht je externe harde schijf ook crashen of je optische media onderhevig zijn aan disc rot.

Mocht je nou geen zin hebben om je hele systeem opnieuw te moeten installeren als je harde schijf ermee stopt, is het handig om zo nu en dan een volledige back-up te maken. Dat is door de jaren heen steeds makkelijker geworden en wij kijken vandaag naar drie van deze oplossingen.

Wij hebben in dit artikel gekozen voor enkele verschillende gratis oplossingen maar er is uiteraard nog veel meer afhankelijk van je wensen en eisen kan je kijken welke het beste bij je past. Bovendien leveren verschillende fabrikanten standaard back-up software mee waar je ook volledige back-ups mee kan maken (bijna niemand schijnt dat echter te doen) Wellicht dat we in de toekomst nog wat andere pakketten onder de loep nemen maar voor nu denken wij dat je een heel eind komt met de volgende tools.

System Backup van Windows

Windows heeft tegenwoordig een eigen imaging tool aan boord waarmee je een volledige back-up kan maken van je volledige drive. De image bevatal je drivers, instellingen programmabestanden en alles daaromheen. De tool is lang niet zo uitgebreid als veel andere premium-oplossingen en soms gaat het herstellen van bestanden niet altijd even soepel (zeker als je data wil verplaatsen naar een ander systeem op deze manier). Voor het onderhouden van een persoonlijk systeem is het meer dan voldoende.

Voordat je met deze tool aan de slag gaat, zorg ervoor dat je een recovery drive (herstelschijf) hebt gemaakt. Dit is een kleine opstartschijf waarmee je de Windows recovery tool kan starten. De snelste manier om deze tool te starten is door recovery (of herstel) in de zoekbalk in te toetsen (of startscherm mocht je Windows 8 gebruiken) en op de gelijknamige link klikken. (Windows 7-gebruikers kunnen de tool ook vinden in het configuratiescherm > systeem en beveiliging > Back-up van uw bestanden maken of terugzetten > Een systeemherstelschijf maken) Voeg de drive toe (Een USB-stick of optische schijf) en volg de aanwijzingen op het scherm. Let op: Het maken van een recovery disk zorgt ervoor dat alle data op de schijf wordt verwijderd.

Zodra de herstelschijf gemaakt is, probeer dan je computer op te starten vanaf deze schijf. Als dat lukt, kan je met een gerust hart verder gaan met de volgende stappen.

Start Windows weer op en open de back-up software. Dat kan gedaan worden door op start te klikken (of de zoekbalk te gebruiken) en daar "file history" in te typen en op de verschijnende link te klikken. Windows 7-gebruikers kunnen deze feature vinden onder het configuratiescherm > systeem en beveiliging > back-up maken en terugzetten > een systeemkopie maken.

Op het eerste scherm wordt gevraagd op welke locatie je je back-up wilt maken. Dat kan je doen op een andere harde schijf in je systeem of op een verwijderbaar medium als een externe harde schijf, usb-stick of optische schijf. Daarnaast kan je back-up ook op een externe locatie worden opgeslagen. Let op: mocht je je back-up willen maken op CD-R's of DVD-r's, houd er dan rekening mee dat je veel schijven nodig zal hebben. Onze test-installatie was 47 GB groot. Mocht je toch willen kiezen voor een optische oplossing en het geluk hebben een Blu-ray drive te hebben, raden we je aan iets meer uit te geven en een paar (dual layer) blu-rays aan te schaffen.

De software geeft je nog een kans om alles na te kijken en als je de juiste drives hebt geselecteerd kan het proces beginnen. Afhangend van de snelheid van je drives en de hoeveelheid data kan het maken van de back-up enkele minuten tot enkele uren in beslag nemen.

Wij raden je aan regelmatig een nieuwe image te maken (om de paar maanden of voor elke grote systeemwijziging). Het terugzetten van je data is ook erg makkelijk. Het enige dat je hoeft te doen is je computer starten vanaf je herstelschijf en, na je toetsenbordindeling gekozen te hebben, kiezen voor troubleshoot > advanced options > system image revocery. De tool zal automatisch je systeem scannen voor images en vragen of de recentste image teruggezet moet worden. Als je je images op een externe drive bewaart, zorg er dan voor dat deze is verbonden met de computer voordat je de scan begint.

De boel synchoniseren met SyncBackFree

Systeem images zijn natuurlijk ontzettend handig voor het veilig stellen van je volledige systeem en het terugbrengen van je systeem naar z'n originele staat maar het is niet nodig elke keer nieuwe volledige images te maken, zeker niet als het maar om een paar bestanden staat die zo nu en dan gewijzigd worden. Je zou de bestandsgeschiedenis van Windows kunnen gebruiken maar SyncBackFree is net wat intuïtiever en configureerbaarder. Bovendien werkt deze software ook op Windows XP en hoger.

Je kan SyncBackFree gebruiken om profielen te maken voor het back-uppen, synchroniseren of kopiëren van individuele bestanden en/of mappen van de ene naar de andere locatie. Je kan deze profielen ook nog plannen zodat deze op gezette tijden worden gekopieerd.

Zodra je SyncBackFree hebt geïnstalleerd start je het programma en begin je met het uitvoeren van de "new profile" creation wizard. Geef je profiel een naam en klik op volgende.

Selecteer "synchronize" op het volgende scherm en je zal worden gevraagd wat voor type drive je wil back-uppen. Dit scherm kan wat verwarrend overkomen omdat de bronlocatie is gelabeld als "left" en de doellocatie als "right". Selecteer internal/external drive, network path etc voor beide kanten.

Selecteer de mappen die je wil synchroniseren in het linkerscherm, klik op het map-icoontje naast de "left"-knop en navigeer naar de map die je wil back-uppen. Selecteer volgens het map-icoontje in het rechterscherm en selecteer de doellocatie. Het handigste is om deze doellocatie een externe harde schijf of netwerklocatie te laten zijn.

Zodra je je bron en doelmappen hebt geselecteerd kan je het proces starten door op de "run"-knop te klikken. Het is het handigst om een planning te maken zodat je bestanden automatisch op regelmatige basis worden geback-upped. Klik met de rechtermuisknop op de profielnaam en selecteer "schedule". Er wordt gevraagd om een nieuw profiel te maken en kies "yes". Je kan kiezen rond welke tijd je mappen worden gesynchroniseerd.

Als je zeker wil weten dat je een back-up zonder valkuilen wil uitvoeren is het handig om voor de zekerheid meerdere SyncBackFree profielen te maken en deze data te laten synchroniseren naar verschillende mappen op verschillende intervallen zodat je meerdere kopieën van je data hebt.

Waarom zou je dat willen doen? Elke keer als SyncBackFree de twee mappen synchroniseert, overschrijft het de vorige versie van de data in de doelmap. Het onderhouden van meedere profielen die je data op verschillende locaties opslaat is een goede manier om jezelf te beschermen tegen datacorruptie of ransomware die je bestanden versleutelt en de sleutel weggooit.

Stop het in de cloud

Je kan natuurlijk ook al je individuele bestanden in de cloud opslaan. Diensten als OneDrive, Dropbox, Google Drive enzovoort maken het je erg makkelijk. Het is een kwestie van het kopiëren van je bestanden naar de cloud-locatie. In combinatie met SyncBackupFree kan je dat zelfs ook automatiseren.