Volgens IDC-analist Al Gillen komt een dergelijke migratie maar eens in de tien jaar voor. 'mensen die overstappen naar Windows 7 kunnen verwachten dat besturingssysteem een lange tijd te gebruiken. Zo wordt XP vandaag ook nog gebruikt. Je besluit heeft dus langdurige gevolgen.'

Veel organisaties raken in de problemen omdat zij onvoldoende vooruitdenken. Uit een Gartner-onderzoek blijkt dat de meeste bedrijven bij Windows-migraties 'onderschatten hoelang het duurt om applicaties te testen en problemen op te lossen. Bovendien houden zij de voordelen van hun projecten niet bij en ruimen zij onvoldoende tijd in voor hun pilot'.

Om alle valkuilen bij migratie naar Windows 7 te behandelen is één artikel te weinig. Hier zijn echter 5 tips die je op weg helpen naar Microsofts nieuwste besturingssysteem.

1. Virtualiseer toepassingen en gebruikersinstellingen

Volgens sommige softwareproducenten is de overstap naar Windows 7 eenvoudiger dankzij de desktopvirtualisatie. Er zijn echter meer virtualisatietechnologieën de overstap kunnen versoepelen, zoals 'applicatie virtualisatie' en 'user virtualisatie'. Nik Gibson van Forsythe heeft uitgebreide ervaring met virtualisatieprojecten. Hij vindt het dikwijls eenvoudiger om applicaties te virtualiseren dan desktops. 'Het kost meer tijd om desktops te virtualiseren, omdat zij unieker zijn, afhankelijk van het gebruik door de medewerker', aldus Gibson.

Overstappers naar Windows 7 adviseert Gibson dan ook eerst hun toepassingen te virtualiseren. 'Als je je applicaties kunt loskoppelen van het basis besturingssysteem, dan wordt het eenvoudiger om dat os te migreren', voorspelt Gibson. Virtualisatie van applicaties maakt het ook gemakkelijker om in de toekomst over te stappen naar Windows 8, voegt Gillen van IDC hier aan toe.

Virtualisatie van applicaties is de afgelopen jaren anders in de markt gezet. Wat Citrix ooit betitelde als 'Presentation Server product for application streaming' heet nu de virtualisatietechnologie 'XenApp'. ThinApp van VMware's, gebaseerd op een aankoop uit 2008, kun je voor hetzelfde doel gebruiken.

Applicatie virtualisatie is echter onvoldoende om de persoonlijke data en instellingen van iedere gebruiker over te zetten van het ene naar het andere besturingssysteem. Daartoe kun je 'user virtualisatie' inzetten. Met software als RTO van Vmware en het 'user virtualisatieproduct' van AppSense kun je gebruikersprofielen, databestanden en instellingen zonder veel gedoe overzetten van de ene naar de andere machine, bijvoorbeeld van een Windows XP naar een Windows 7-systeem, zegt Gibson.

User virtualisatie staat echter nog in de kinderschoenen. VMware heeft de RTO-technologie weliswaar al in februari overgenomen, maar deze nog niet geïntegreerd in het desktop virtualisatieproduct. Microsoft biedt zelf een 'User State Migration Tool' aan. Hiermee kun je waarborgen dat gebruikersinstellingen en bestanden de os-upgrades doorstaan.

De AppSense-technologie kan worden gebruikt voor migratiedoeleinden van fysieke pc's en in samenhang met virtuele systemen. Ten slotte is er een migratietool beschikbaar van Tranxition {http://www.tranxition.com/}, waarmee hetzelfde doel kan worden bereikt.

2. Test applicaties op mogelijke incompatibiliteitsproblemen

In het Gartner-rapport 'Pitfalls to Avoid on the Road to Windows 7 and Office 2010 Migration' waarschuwt analist Michael Silver organisaties om hun toepassingen eerst te testen met Windows 7, zodat zij zeker weten dat deze erop kunnen draaien. Ook moeten zij vaststellen of de producenten van de applicaties die blijven ondersteunen onder het nieuwe besturingssysteem.

'De meeste organisaties hebben meer applicaties dan zij weten die voor gebruikers van groot belang zijn', schrijft Silver. 'Veel bedrijven die applicaties hebben getest voor Vista, denken dat die programma's ook zullen draaien onder Windows 7, maar onafhankelijke softwareleveranciers bieden vaak beperkte ondersteuning voor specifieke versies'.

Let daarbij vooral op kritieke applicaties, waarbij bedrijven financiële of juridische risico's lopen als deze vastlopen. 'Het uitblijven van ondersteuning van softwareleveranciers kan een te groot risico zijn bij de overstap naar Windows 7. Tien jaar geleden sneuvelden veel applicaties door Windows 2000 Professional', herinnert Gillen zich.

Microsoft ontwikkelde compatibiliteitstools waarmee vroegere applicaties op Windows XP konden draaien. Dat geeft echter geen zekerheid dat die programma's ook onder Windows 7 zullen draaien, waarschuwt Gillen. Daarnaast gebruiken nog veel klanten web-based applicaties die alleen werken onder Internet Explorer 6. Die oude browser loopt twee versies achter IE8, dat is voorgeïnstalleerd op Windows 7.

Sommige bedrijven investeren in nieuwe toepassingen of upgrades van bestaande programma's, zodat die functioneren onder Windows 7 of recentere versies van Internet Explorer. Dat is kostbaar maar meestal de beste aanpak voor de lange termijn. 'Volgens ons onderzoek kijken klanten uit naar Windows 7', zegt Gillen. 'Ze beseffen dat de migratie niet volmaakt soepel zal zijn, maar begrijpen dat het echt gedaan is met XP.'

3. Gebruik Windows XP Mode, maar niet te lang.

Niet elke applicatie hoeft onmiddellijk te draaien op Windows 7. Dankzij virtualisatietechnologieën van Microsoft kun je oudere toepassingen laten draaien op gastbesturingssystemen. Gebruik hiervoor bijvoorbeeld Windows Virtual PC, MED-V (Microsoft Enterprise Desktop Virtualization) en de Windows XP Mode, waarmee je een virtuele versie van XP kunt draaien op een Windows 7-desktop.

Gebruik XP Mode echter niet als lange termijn oplossing, zegt Gillen. De tool moet slechts gebruikt worden om de overstap van XP naar Windows 7 te versoepelen. Voor beheerders is het een uitdaging om 'voor twee besturingssystemen verantwoordelijk te zijn. Als je de XP Mode draait, dan blijft het basis besturingssysteem zonder Mainstream Support. Je lost dus alleen een korte termijn compatibiliteitsprobleem op', aldus Gillen.

Microsoft is recentelijk gestopt met de ondersteuning voor Windows XP Service Pack 2. Service Pack 3 houdt ondersteuning tot april 2014, maar slechts al je 'Extended Support' hebt, niet bij Mainstream Support.

4. Breng je licenties op orde

Migratie van een besturingssysteem is een kostbare zaak. Gartner begroot de migratiekosten van Windows 2000 of XP naar Windows 7 tussen 1.035 en 1.930 dollar per gebruiker, terwijl een upgrade van Vista naar Windows 7 339 tot 510 dollar per gebruiker kost. Deze schatting van Gartner is gebaseerd op 2500 gebruikers en omvat zaken als training, werktijd, systeemintegratie, applicatieontwikkeling en aankoop van nieuwe hardware.

Het verschil tussen migratiekosten van XP en van Vista komt door de extra kosten van het testen en herstellen van applicaties en de vervanging van hardware. De kosten van Windowslicenties zijn inbegrepen in de schatting van Gartner en nauwkeurig onderzocht door Microsoft-analist Paul DeGroot.

Volgens DeGroot betalen klanten in het ergste geval drie keer voor dezelfde Windowslicentie. Een keer voor de OEM-licentie die is voorgeïnstalleerd op de fysieke desktop; een keer voor een upgrade-licentie, en een keer voor Software Assurance (SA), waarmee je toegang krijgt tot nieuwe softwareversies.

Windows 7 Enterprise is alleen beschikbaar voor SA-klanten, dus die kosten kun je nauwelijks ontlopen. Wel heeft De Groot enkele tips. Zo kunnen klanten de 'Open License' aanschaffen, waarmee zij voor twee in plaats van drie jaar SA hebben. Hoewel de SA-rechten na twee jaar vervallen, behouden zij de rechten over het gebruik van Windows 7 Enterprise. Via Microsofts 'Select'-overeenkomsten kun je ook korting krijgen op de aankoop van SA voor kortere perioden dan drie jaar.

Klanten moeten onthouden dat het altijd beter is te onderhandelen, vooral als bepaalde gedeelten van Microsofts licentievoorwaarden onwrikbaar lijken te zijn. Volgens analisten is Microsoft dikwijls bereid kortingen te geven, met name aan grote klanten met duizenden desktops.

5. Plannen - en nog eens plannen

Het lijkt een open deur, maar voor Windows 7-migraties moet je goed kunnen plannen. Helaas schieten IT-bedrijven daarin nogal eens tekort, zegt Gartner. Windows 7-pilots moeten tenminste drie maanden duren. In de eerste fase moet je Windows 7 loslaten op een groep gebruikers zodat je zeker weet dat alle applicaties het doen. In de tweede fase verbeter je het proces, en in de derde fase regel je de training en ondersteuning.

'De meeste organisaties plannen pilots binnen een paar weken', schrijft Michael Silver van Gartner. 'Door een te korte pilotperiode verhoog je de risico's. Meestal resulteert het in logistieke en compatibiliteitsproblemen tijdens de implementatie, waardoor de gebruikers het project minder geslaagd zullen vinden. En dat kun je geen succes van de IT-afdeling noemen.'

Een organisatie die dit advies serieus heeft genomen, is Del Monte Foods, een groothandel in San Francisco die in drie jaar 3.000 zakelijke gebruikers moet upgraden naar Windows 7. Volgens David Glenn van Del Monte doet zijn bedrijf Windows 7-pilots binnen de IT-organisatie, met 140 gebruikers door de VS.

Het testen van het netwerk is een van de belangrijkste punten. Del Monte onderzoekt hoe verschillende applicaties functioneren via bepaalde netwerkverbindingen. In het algemeen zijn de resultaten positief, zegt Glenn. 'Windows 7 is veel stabieler en presteert beter dan XP deed'.

Bedrijven die vooral Windows XP gebruiken, moeten nu een planning maken voor de overstap naar Windows 7, zelfs als ze niet meteen alle desktops willen migreren. XP-ondersteuning eindigt in 2014, maar softwareleveranciers zullen 'waarschijnlijk al vanaf 2011 geen nieuwe versies onder Xp ondersteunen, vanaf 2012 is dat de norm', waarschuwt Gartner. In 2013 zullen nog maar weinig nieuwe pc's Windows XP-drivers hebben.

Microsoft biedt Windows XP 'downgrade'-rechten tot 2020, maar gezien het bovenstaande zullen slechts weinig bedrijven daarvoor kiezen. De snelheid waarmee bedrijven naar Windows 7 zullen migreren is afhankelijk van de ouderdom van de hardware, of ze XP of Vista draaien, de soort gebruikers en factoren als de levensduur van de pc's.

Verhuizen van Vista naar Windows 7 is veel eenvoudiger dan vanaf XP, vanwege de compatibiliteit van de toepassingen, zegt Gillen. 'Als je Vista draait, heb je al 95% van het werk gedaan'. Hoewel bedrijven doorgaans wachten met een nieuw besturingssysteem tot er nieuwe pc's moeten komen, is het praktisch Vista-pc's alvast te upgraden naar Windows 7.

Plannen moet je ruim van tevoren doen, of de migratie nu in enkele maanden of jaren gebeurt. IT-afdelingen moeten onderzoeken welke nieuwe technologieën het beheer vereenvoudigen, zoals desktopvirtualisatie. In plaats van botweg bestaande applicaties naar Windows 7 exporteren 'om opnieuw dezelfde architectuur te maken die je de afgelopen tien jaar had, kun je beter serieus naar alle mogelijke opties kijken', adviseert Gillen. Het doel is een vlotte migratie voor de gebruiker, maar 'het is geen snelle klus voor de IT-afdeling', besluit Gillen.

Bron: Techworld