De computing industrie heeft ons heel wat vooruitgang gebracht, maar we hebben door de jaren heen ook heel wat minder moois gezien. Niet elk idee is even goed, dat bleek weer eens toen Microsoft de Kin na twee maanden de nek omdraaide. Voordat ze zoveel miljoenen verspilden, hadden ze misschien even naar de geschiedenis kunnen kijken. Om in de toekomst misschien wat fouten te voorkomen, maar vooral omdat er niets zo leuk is dan te lachen om andermans missers, rakelen we hier de mooiste blunders en mislukkingen op van de afgelopen 20 jaar. We tellen af...

20. IBM PS/2

De eerste IBM pc sloeg in 1981 in als een bom. Anders dan eerdere IBM computers was hij gebouwd van standaard onderdelen in plaats van geheime bedrijfseigen componenten, waardoor het de goedkoopste machine werd tot dan toe. Maar tegen het eind van de jaren '80 werd IBM uit de markt gedrukt door Compaq en andere klonenbouwers. De oplossing? Ze probeerden het opnieuw, nu natuurlijk wel met bedrijfseigen componenten.

The Personel System/2 series, die werd geïntroduceerd in 1987, moest 'software compatible' zijn met de pc, maar de Micro Channel Architectuur maakte deze computers incompatibel met bestaande hardware. De klonen hadden dat probleem niet. Net zoals de rampzalige PCjr voorheen en de PS/1 series erna kon de PS/2 series geen potten breken. Uit de stal van IBM is nooit meer een echte bom gekomen.

19. Virtuele realiteit

In 1982 scheepte de film 'Tron' ons op met het beeld van een man die door het interne landschap van een computer reisde. Pas vijftien jaar later werd het werkelijkheid, zo'n beetje.

Het bouwen van een ruimtelijke interface voor het internet was een rage aan het eind van de jaren '90, wat vooral kwam door VRML (Virtual Reality Markup Language). Het probleem was echter dat het eigenlijk geen enkel nut had. Het internet geeft je alle informatie die je nodig hebt, maar hoe die informatie precies bij ons komt, dat kunnen we beter overlaten aan de software engineers.

Het concept bestaat nu nog steeds in de vorm van Second Life. Daar denken ze dat het niet aanslaat omdat het niet goed in de markt gezet wordt. Maar in feite heeft de normale gebruiker er nooit warm voor gelopen. Maak ons maar wakker als we op echte lichtmotorfietsen kunnen rijden en onze klanten echt kunnen ontmoeten in het Game Grid, niet eerder.

18. Compression oorlogen

Wat doe je als een ander softwarebedrijf je code kopieert en dan een verbeterde versie uitbrengt van je eigen product? Dan klaag je ze aan, toch? Dat is precies wat System Enhancement Associates (SEA) in de jaren '80 dacht toen Phil Katz een kloon van het archief compressie programma van SEA op de markt bracht, Arc.

De door Katz zelf geoptimaliseerde assembly language leverde betere prestaties dan het originele Arc, maar omdat Katz de code had geleend van het product van SEA, kon SEA hem met succes aanklagen wegens het schenden van copyright. Maar klanten voelden zich verraden. Ze zagen SEA al snel als de kwaaierik die de superieure software van Katz uit de markt wilde drukken. Toen Katz in 1989 met zijn eigen high-performance archive formaat kwam, Zip, werd Arc direct massaal geloosd. SEA is daar nooit meer overheen gekomen.

17. Apple OpenDoc

Lang voordat de Cocoa en Carbon API's het respect verdienden van Mac OS X applicatie-ontwikkelaars, gooide Apple zijn gewicht achter een andere vernieuwende programmeertechnologie, OpenDoc genaamd. Het was een manier voor ontwikkelaars om applicaties te bouwen van lichtgewicht, modulaire componenten. Wat is een word processor immers anders dan een text editor, een spell checker, een file manager en nog wat andere modules bij elkaar? Met OpenDoc konden ontwikkelaars alles door elkaar mixen, en zo applicaties bouwen die bestonden uit de beste onderdelen.

Maar jammer genoeg is het concept nooit populair geworden. De meeste applicaties waren onder de motorkap niet echt zo modulair als ze aan de oppervlakte leken te zijn. En het hielp ook niet echt mee dat die zogenaamd lichtgewicht componenten geheugen vraten en draaiden als molenstenen. Na vijf korte jaren werd het boek OpenDoc gesloten.

16. Push technologie

In 1992 had PointCast een goed idee: Waarom zouden we het niet mogelijk maken om beursinformatie, krantenkoppen en andere informatie in real time te laten zien, zonder dat mensen over het web hoefden te browsen? In plaats daarvan zou de PointCast client de informatie direct naar de desktop pushen, de hele dag door.

Het idee kreeg een heleboel navolgers en imitators. Maar jammer genoeg had geen van hen door dat al dat pushen wat al te veel in beslag zou nemen van de toch al beperkte internetconnecties van die tijd. Netwerkbeheerders verboden de client, en modems van thuisgebruikers slipten dicht door alle advertenties die meegepusht werden met de sportuitslagen.

News Corp. bood ooit 450 miljoen dollar voor PointCast. Twee jaar later was de pushgekte voorbij en werd het weer verkocht voor een magere 10 miljoen.

15. Copland

Sommige flaters kunnen goedgemaakt worden. En het is inderdaad waar, vandaag de dag is Mac OS X een indrukwekkend besturingssysteem. Maar stel je voor hoe ver Apple het had kunnen schoppen als ze hun vernieuwende besturingssysteem hadden uitgebracht op het moment dat ze dat oorspronkelijk van plan waren, in 1995.

Copland was bedoeld als de moderne opvolger van het originele Mac OS, maar jaren van intern geruzie had de ontwikkelafdeling van Apple geen goed gedaan. Hoewel er zoveel geweldig talent in het bedrijf zat, werd het maar al te duidelijk dat het Apple niet zou lukken om zelf een modern Mac OS te produceren. In plaats daarvan kocht het NeXT OS van Steve Jobs en gebruikte het dat als de basis voor het Mac OS X dat uiteindelijk in 1999 uitkwam. Heel ironisch, omdat Jobs Apple tien jaar eerder had verlaten vanwege dat interne gekissebis.

14. Gnu Hurd

Toen Richard Stallman in 1983 het Gnu project lanceerde was het zijn doel om het eerste compleet vrije besturingssysteem te bouwen: kernel, tools, utilities, applicaties, documentatie. Maar goed dat hij niet bij de kernel is begonnen.

Bijna 25 jaar later is er namelijk nog steeds geen Gnu kernel. The Hurd, zoals de voorgesteld kernel heet, zou de kroon zijn geweest op het werk van de Free Software beweging. In plaats daarvan is het nu het beste voorbeeld van softwareprojecten die verkeerd zijn gelopen, en staat het al jaren op nummer 1 in de vapourware lijsten. En dat is jammer, want zou het niet geweldig zijn als er een vrije OS kernel zou zijn die iedereen kan gebruiken?

13. Oracle Raw Iron

Wat is het beste besturingssysteem voor je database server? Moet je die op Windows draaien? Op Linux? Op AIX? Iets anders? In 1998 was het antwoord van Oracle dat je helemaal geen OS nodig had. In plaats daarvan beloofde Larry Ellison een 'appliance' versie van Oracle 8i, Raw Iron genaamd, die direct op de server hardware draaide. Klanten van Oracle hoefden niet meer na te denken over een apart contract met een OS-leverancier: Oracle zorgde voor alles.

Achter de schermen draaiden de Raw Iron dozen een standaardversie van Sun Solaris, maar dat deed er al niet meer toe. Klanten hadden Larry al doorzien. En toen niemand toehapte werd het project stilletjes afgevoerd. Slechts een paar jaar later werden netwerk appliances populair.

12. B2B e-commerce

Terwijl de dot-com bubble was gebarsten in het begin van de eeuw, bleven venture capitalists nog even vasthouden aan een laatste idee dat daarmee verband hield. Als al die startup e-commerce bedrijven geen goud opleverden bij het consumentenpubliek, misschien konden ze hun waren dan slijten aan andere, meer gevestigde bedrijven? Ze noemden het B2B e-commerce, en een generatie van zogenaamde digitale bemiddelaars was geboren.

Het probleem was dat er maar heel weinig van hun potentiële klanten geïnteresseerd waren in het laten vallen van het kanaal, zeker als dat betekende dat ze zaken moesten doen met een online startup zonder ervaring, met een kleine verkoopafdeling en zonder verstand van inventarisatiemanagement. Uiteindelijk hebben deze B2B-spelers toch nog hele goede zaken gedaan, toen hun inboedel werd geveild.

11. Apple Newton

Het is geen iPhone, maar naar sommige maatstaven is de Newton nog steeds veel beter dan welke PDA dan ook. Rabiate fans spraken nostalgisch over het Newton OS, en op Macworld Expo's hijgden ze elkaar nog jaren geruchten toe over een nieuwe Apple PDA. Helaas, de Newton heeft nooit een kans gehad. De Newton MassagePad die in 1993 het licht zag was erg omvangrijk en deed erg kort met een volle accu. Terwijl Palm en partners van Microsoft PDA's maakten die echt in je broekzak pasten, kwam Apple in 1997 met een groot toetsenbord en een lijvige klep voor de Newton eMate 300. Daarna gooide het de handdoek in de ring, omdat de verliezen zich opstapelden.

Dat is zonde, want een paar software tweaks om zakelijke gebruikers tevreden te stellen zouden de iPhone en de iPod Touch Apple terug in het strijdperk brengen. Maar wie is moedig genoeg om dat aan Steve Jobs te vertellen, nu die zo'n slechte smaak heeft overgehouden aan de Newton? Misschien dat het toch nog gaat lukken met iOS 4

10. Palm OS Cobalt

Het enige dat slechter is dan opgeven in een goede markt, is hem helemaal domineren en daarna stranden. Wat kan er anders van Palm worden gezegd? Hun apparaten waren revolutionair en de concurrentie met software van Microsoft was een lachertje. Toen kwamen jaren van overnames, spin-offs en rebranding. Terwijl de producten stagneerden. Toen Palm in 2004 eindelijk met zijn Cobalt OS kwam, de beoogde opvolger van het verouderde Palm OS, was niemand meer geïnteresseerd.

Vervolgens heeft Palm zich helemaal op Linux gestort en heeft het uiteindelijk WebOS uitgebracht. De kritieken waren lovend, maar echt succesvol is het niet geworden. Nu gaat HP kijken wat het met WebOS zal doen, want Palm is niet meer.

9. Netscape 6

De grote ommekeer in de browseroorlogen kwam in 1997, met de komst van Internet Explorer 4. Voor het eerst was IE beter dan Netscape Communicator. Het was niet alleen sneller, maar het had ook meer mogelijkheden en, jazeker, het hield zich beter aan standaarden.

Netscape had toen direct terug moeten slaan, maar in plaats daarvan aarzelde het. Terwijl Microsoft direct doorging met IE5, produceerde het open source project Mozilla niet veel anders dan buggy 'preview releases'. Toen Netscape 6 eindelijk arriveerde, jaren later, was het een veel te grote en langzame puinhoop.

De naam Netscape vervaagt langzaam in de vergetelheid, maar de voormalige Netscape Communicator suite leeft nog voort als het open source project SeaMonkey. Gelukkig is uit de code van Netscape ook Firefox voortgekomen. Die afgeslankte versie van de suite deed de browseroorlog opnieuw oplaaien.

8. Search portals

Waar zijn ze gebleven? Op het hoogtepunt van de dot-com bubble hadden websurfers de beschikking over een geweldig aantal search engines: AltaVista, Excite, InfoSeek, Lycos en nog vele andere. Vandaag de dag zijn de meesten dood. Een paar ploeteren nog voort, zoals Ask.com, maar dat kon alleen nadat ze helemaal opnieuw waren ontworpen.

In plaats van zich te concentreren op het zoeken, gingen de machines van de eerste generatie zich te buiten in een portal wapenwedloop. Ze bouwden dashboards vol met sportuitslagen, aandelenkoersen, nieuws, horoscopen, weer, e-mail, instant messaging, games en advertenties, tot je door alle content de zoekmachines niet meer kon zien. De wereld wendde zich massaal tot Yahoo!, en toen er een nieuw bedrijf ten tonele verscheen met een schone interface en goede zoekresultaten, toen kon de rest inpakken en wegwezen.

7. Microsoft Passport

We hebben al veel te veel online accounts en veel te veel wachtwoorden. Als Microsoft ons de ellende wil besparen van het onthouden van al die strings, waarom dan niet, zou je denken.

Maar webgebruikers gingen niet direct door de knieën voor de single sign-on service van Microsoft, en ook de partners deden dat niet. Het idee was goed, maar de implementatie was waardeloos. Eerst kwam het openbare debat over privacy. De ontdekking van wat beveiligingslekken in de Password software deed de emmer overstromen.

Om eerlijk te zijn hadden de concurrenten van Microsoft evenmin geluk met het concept. Mensen vinden het nou eenmaal een slecht idee om hun persoonlijke beveiligingsinformatie uit handen te geven. Wie had dat nou kunnen voorzien?

6. Itanium

Voor zolang hun chips in pc's zitten heeft Intel moeten vechten tegen klonen. Dus toen Intel een high-powered 64-bits chip voor servers ging maken, was het bijna logisch dat die een volkomen ander ontwerp had dan de klassieke x86. Bijna, tenminste. Want de rivalen van Intel maakte niet voor niks klonen. Mensen wilden namelijk x86.

Correctie: Mensen wilden betaalbare x86, en Itanium was geen van beide. AMD had dat wel in de gaten en kwam in 2000 met de AMD64 en in 2003 met de Opteron, waarmee dat bedrijf de leiding overnam op het gebied van 64-bit. Al snel verbasterde The Register de naam Itanium tot Itanic, maar Itanium blijft nog lang drijven, al stopt de ene na de andere fabrikant en softwareproducent stopte met de ondersteuning. In februari van dit jaar heeft Intel nog de "Tukwila" Itanium 9300 series uitgebracht. Maar na Dell in 2005 en Red Hat in 2009 heeft ook Microsoft in april aangekondigd dat het de ondersteuning van Itanium gaat uitfaseren.

5. Mac klonen

Niemand houdt zijn klanten zulke lekkere wortels voor als Apple. En dat doet het bedrijf al sinds de late jaren '90. Jarenlang hebben Mac-aanhangers geëist dat er alternatieven zouden komen voor de dure en gesloten hardware van Apple. En Apple gaf in 1995 eindelijk toe, waarna de markt werd overspoeld door goedkope Mac-klonen van bedrijven als Power Computing, Motorola en Umax. Nog geen twee jaar later waren ze allemaal weer verdwenen.

Fans van de klonen waren verontwaardigd. Maar voor Apple waren die klonen nog erger dan terugkomen op hun beslissing. Die kloonbouwers gebruikten namelijk algemene pc componenten, wat helemaal inging tegen het zorgvuldig opgebouwde imago van Apple. Maar hun populariteit liet nog eens extra zien hoe middelmatig de producten van Apple waren geworden. Apple bleek geen andere fabrikanten nodig te hebben, maar een ander management.

4. Digital Rights Management

Is er ooit een industrie geweest die net zoveel heeft geïnvesteerd in een technologie die geen enkele consument wilde? Mediabedrijven kwamen steeds weer op de proppen met een nieuwe beveiliging tegen kopiëren, om daarna het falen van die nieuwe beveiliging aan te dragen als bewijs dat de markt nog niet klaar is voor downloadbare content.

Het is ook vreemd om te bedenken dat elk DRM systeem dat tot nu toe is uitgevonden heel snel omzeild kon worden. Er zijn experts die denken dat het hele concept van DRM niet kan werken. Maar het zal nog wel even duren voordat de mediareuzen de handdoek wat dit betreft in de ring zullen gooien. Hebzucht is een sterke motivator.

3. iPod imitaties

Toen de iPod een paar jaar geleden aansloeg, schoten de imitaties als paddenstoelen uit de grond. Maar geen daarvan heeft het echt gemaakt. Als klanten eenmaal in de gaten hadden dat ze tweederangs hardware in handen hadden, met een hoekige interface, lieten ze het apparaat snel weer vallen. Blijkbaar kon niemand de iPod evenaren, al hebben heel wat bedrijven het geprobeerd. Zelfs Microsoft blijft het proberen met de Zune, maar ook die is niet aangeslagen.

Dat het concurreren met de iPhone nu wel lijkt te lukken is vooral te danken aan Google, dat Android verbazingwekkend snel op een vergelijkbaar niveau heeft weten te brengen.

2. Windows Vista

Al jaren voordat het uitkwam zong al rond dat er werd gewerkt aan ‘Longhorn’. Dat zou een besturingssysteem worden met prachtige features, zoals WinFS en de Monad commandshell. Maar de ontwikkeling sleepte zich voort, en de systeemvereisten stegen en stegen. Toen het eenmaal uitkwam, leek het nieuwe OS niet veel meer dan een langzame Windows XP met wat mooie 3D effecten die iedereen uitzette omdat anders de pc te langzaam werd. Daarnaast was de driversupport niet goed geregeld en werden gebruikers gestoord van UAC. En wie voor de release een computer had gekocht met een ‘Vista Capable’ sticker, voelde zich behoorlijk bekocht na de upgrade. Ineens leek Linux niet meer zo’n slecht idee. Zelfs na Service Pack 2 is de verkoop van Vista niet aangetrokken. Het had al een veel te slechte naam. Vista is dan ook een naam die Microsoft het liefst zo snel mogelijk zal vergeten. Gelukkig voor de softwarereus heeft er iemand bedacht om SP3 een heel andere naam te geven: Windows 7.

1. Beveiliging

Computers hebben invloed op vrijwel elk aspect van het zakenleven. We vertrouwen ze impliciet als het gaat om het beheer van allerlei gegevens, het verwerken ervan en onze communicatie. Eigenlijk zouden we beter moeten weten.

We zitten al ruim dertig jaar in het computertijdperk, en de beveiliging lijkt steeds slechter te worden. Virussen en wormen blijken alles te overleven. Het internet, Instant Messaging en e-mail geven criminelen prachtige kansen om hun criminele praktijken uit te voeren, van fraude via oplichting tot bedrijfsspionnage.

Begin dit jaar kwam het grootste beveiligingsschandaal tot nu toe aan het licht. Door een onbekend lek in Internet Explorer werd ingebroken bij een groot aantal bedrijven, waarvan Google het best is blijven hangen in het collectieve geheugen. Nu blijkt dat het overgrote deel van de bedrijven te maken heeft met geavanceerde aanvallen, waarbij allerlei soorten gegevens worden buitgemaakt. En ook zonder aanvallers komen er regelmatig gegevens op straat te liggen. Werknemers hoeven alleen maar een usb-stick in hun computer te steken, en ze kunnen overal naartoe met die gegevens.

We hebben een digitale wereld gebouwd op een onveilig fundament. Het oplossen van het beveiligingsprobleem is dus moeilijk, misschien wel te moeilijk. Misschien moeten we maar leren leven met het feit dat computertechnologie voor het grootste deel onveilig is.

Bron: Techworld