Microsoft is van plan om netbooks uit te rusten met een manke versie van Windows 7, waarmee een gebruiker maar drie applicaties tegelijkertijd kan draaien. Dat is misschien niet genoeg om de net uitgekomen Ubuntu Remix an zich af te houden. Maar Brad Brooks van Microsoft heeft ook geroepen dat elke versie van Windows 7 op een netbook zal kunnen draaien. Om dat te testen heb ik besloten om het uit te testen op een Dell Mini 9 netbook.

Hardware-eisen

Microsoft verklaart dat Windows 7 een 1GHz processor nodig heeft, 1GB aan geheugen en ondersteuning voor DirectX9 met 128MB aan geheugen (voor de Aero interface). Het bedrijf raadt verder aan om in ieder geval 16 GB aan harddisk vrij te houden voor de installatie. Dat terwijl het besturingssysteem eigenlijk maar 5GB inneemt.

De Dell Mini 9 heeft een Intel Atom N270 1.6 GHz pocessor. De testmachine had 1GB aan Ram en een 8GB SSD. De Processor neemt zelf het grafische werk voor zijn rekening. De standaardresolutie is 1024x600, wat normaal is voor netbooks. De Mini heeft verder 3 usb-poorten, een ethernetpoort, 802.11b/g Wi-Fi en een SD kaartlezer.

Het testsysteem mist, net als bijna alle netbooks, een optische drive voor de installatieschijf. Dat probleem heb ik opgelost met een externe dvd-speler.

Soepele installatie, slechte prestaties

De installatie duurde ongeveer een uur en verliep zonder problemen. Maar toen alles eenmaal op zijn plek stond, bleek dat Windows erg langzaam opstartte. Door de lage grafische specificaties van de netbook kun je de grafische interface Aero sowieso vergeten, maar zelfs de desktop zonder Aero deed er behoorlijk lang over om te laden

Ter vergelijking heb ik Windows 7 ook op een HP EliteBook 2530p gezet, een lichte notebook met een 120 GB harde schijf, een 1.86 GHz Core 2 Duo processor en 2GB aan RAM. Ik heb die twee machines getest met behulp van de Windows Experience Index. Op een schaal van 1.0 tot 7,9, behaalde de Dell een magere 2,0 en de EliteBook een 3,1. (Een high-end systeem met DX10 zou een score moeten behalen van ongeveer 6,0)

Niet alleen de prestaties zijn problematisch. Het is bijvoorbeeld onmogelijk om twee netwerktaken tegelijk uit te voeren. Er is niets aan de hand als ik een bestand kopieerde of een YouTube-filmpje bekeek, maar als ik die twee dingen tegelijk wil doen, bevriest het systeem.

Dat hoeft niet eens de schuld te zijn van de netbook. Met mijn Gateway DX4710 desktop-pc met een 2,5 GHz Quad Core processor en 6GB aan RAM kamp ik namelijk met hetzelfde probleem. Als ik Windows Peer-to-Peer Networking gebruik, zien geen van beide machines locale printers. Maar als ik het Samba protocol gebruik, of overga op Windows Server Active Directory, dan is er weer niets aan de hand.

Bij het downloaden met BitTorrent krijg ik ook al vreemde resultaten. Bij Windows XP SP3 heb ik meestal een snelheid van meer dan 100Kbit/sec. Op mijn Dell op Windows 7 kom ik niet verder dan 30Kbit/sec.

Verder heb ik diverse problemen bij het draaien van populaire programma’s die gewoon in Windows 7 zitten ingebouwd. Media Center voelt bijvoorbeeld heel stroperig aan. Het opstarten van Word 2003 neemt maar liefst 27 seconden in beslag, terwijl het op de EliteBook maar 11 seconden duurt.

Een aantal van deze problemen, zoals de vertragingen met Office 2003, Office 2007 en Quicken 2008, worden duidelijk veroorzaakt door het krappe geheugen. Ik heb gewoon niet genoeg RAM om ze goed te draaien. En als ik nog twee grote programma’s start, valt de snelheid terug van miserabel naar ‘doet dit ding het eigenlijk nog wel?’

Terwijl ik zo met Windows 7 aan het stoeien was, is het pijnlijk duidelijk geworden dat RAM de belangrijkste factor is bij de prestaties. De snelheid van de processor mag wel belangrijk zijn, maar het verschil in prestaties tussen 1GB en 2GB aan RAM is echt aanzienlijk. XP werkt trouwens uitstekend op de Dell Mini met zijn ene GB aan RAM.

Toch ben ik er niet helemaal zeker van waarom sommige programma’s niet werken. Neem nou Handbrake, een open source video transcoder die ik gebruik om video's om te zetten naar formaten voor Apple. Dat blijft altijd hangen voordat het proces voltooid is. Dezelfde versie werkt op mijn Windows 7 desktopsysteem zonder problemen. Ik vermoed dat de netbook gewoon niet genoeg systeembronnen heeft.

Multimedia

Eigenlijk hoeft het niet te verbazen dat de Dell Mini 9, met zijn Intel mobile 945-class grafische chipset, niet genoeg paardenkracht in zijn donder heeft voor de Windows effecten, zelfs zonder Aero en met een recente beta van Windows Display Driver Mode 1.1. Als ik de grenzen van het systeem opzoek, dan stuit ik op ‘low-resources’-waarschuwingen op het moment dat ik twaalf vensters open heb staan. Met XP SP3 is er op zo'n moment nog niets aan de hand.

Wanneer ik Windows Media Player 12 uitprobeer, speelt de audio gewoon af, maar beginnen de gewone video’s te stotteren. En aan HD hoefde ik al helemaal niet te beginnen.

In theorie is de batterijduur van Windows 7 langer dan die van XP. Maar die vlieger gaat niet op als ik video’s afspeel. Om dat te testen heb ik de Wi-Fi uitgezet en alle usb-apparaten verwijderd. Daarna speelde ik video’s die ik op de SSD had gezet. Windows 7 houdt het na bijna 2 uur voor gezien. XP houdt het twee en een half uur vol, terwijl Ubuntu na drie uur nog vrolijk doorspeelt.

Conclusies

Als je per se Windows wilt op je netbook, dan is XP SP3 nog steeds de betere keuze – nu nog wel tenminste. Al doet Microsoft nog zo zijn best om XP uit te faseren, het ziet ernaar uit de pc-bouwers het nog niet toelaten dat Microsoft het licht uitdoet voor XP.

Ik neem aan dat een netbook een langere batterijduur heeft met de Windows 7 Starter Edition, en dat er minder problemen zijn met het geheugen. Daarmee kun je namelijk niet meer dan drie programma’s tegelijk draaien. Maar ik houd niet van kreupele software. En dus is XP nog steeds de beste Windows voor Netbooks. Bron: Techworld