De meeste aanbieders van tv ontvangst bieden hun pakketten aan met de mogelijkheid om programma's op te nemen. Hiervoor moet je of een door de aanbieder gekozen apparaat huren (b.v. Ziggo) of de programma's worden "in the cloud" voor je bewaard. Ten opzichte van de aloude videorecorder, gevolgd door analoge of digitale hard disk recorders, geeft dat vaak beperkingen.

Zo kun je een programma meestal niet bewaren op een eigen medium (met veel harddisk recorders kon je een programma vaak op een DVD-R(W) kopiëren) en soms bepaalt de aanbieder voor je hoe lang een opgenomen programma blijft staan.

Dit omdat natuurlijk niet ieder programma van iedere gebruiker apart wordt bewaard, maar alleen een toegang tot het door de aanbieder eenmaal bewaarde programma. Na b.v. een jaar is je bewaarde programma opeens weg. Of de software bepaalt dat je bewaarruimte vol is en je oudste programma wordt gewist om ruimte te maken voor een nieuw bewaard programma.

In ieder geval: je bent er niet zelf meer de baas over. Het bewaren van programma's die opgenomen zijn van tv is in feite uitgesteld kijken. Al geruime tijd is ook in Nederland downloaden van films en series verboden, maar je kunt hetzelfde effect legaal bereiken door programma's op te nemen. Hoe doe je dat als de meeste aanbieders van tv ontvangst je dat onmogelijk maken?

Ik ga even uit van Ziggo die ruim de helft van de Nederlandse TV kijkers als abonnee heeft. Ziggo-klanten konden een kaartje kopen waarmee hard disk recorders, zoals die van Humax, direct tv programma's konden opnemen. Diverse Humax-apparaten bieden de mogelijkheid programma's op een (Linux geformatteerde) harddisk te bewaren, of op via een aan te sluiten netwerkkabel via FTP te downloaden.

Ik keek zelf dan ook uit naar de fusie van UPC en Ziggo, om dat kaartje ook aan te kunnen schaffen, maar helaas vond Ziggo het niet nodig om deze optie aan UPC abonnees aan te bieden. Sterker nog, huidige Ziggo-abonnees in het voormalig Ziggo-gebied kunnen de voor het kaartje benodigde code sinds kort niet eens meer aanvragen.

Toch kan de Humax recorder wel voor Ziggo/UPC klanten worden gebruikt zonder dat kaartje. Wie een analoog abonnement heeft kan ook via diezelfde kabel de kanalen uit dat abonnement digitaal ontvangen, mits het apparaat een zogenaamde DVB-C ontvanger heeft. Tv's en opnameapparaten moeten daarvoor wel door Ziggo gecertificeerd zijn maar zelfs als ze dat niet zijn kan het nog wel degelijk werken.

Op mijn (niet gecertificeerde) tv en de destijds wel gecertificeerde Humax 5200C werkt het in ieder geval. Niet iedereen zal deze opnames als volwaardig alternatief voor de gecontroleerde opnamemogelijkheden van tv aanbieders zien. Ten eerste biedt het analoog pakket aanzienlijk minder zenders dan het digitaal pakket en ten tweede zijn die zenders weliswaar digitaal, maar alleen NPO 1, 2 en 3 zijn ook HD.

Kun je nu toch tv programma's opnemen zonder de gecontroleerde mogelijkheden van de Tv aanbieders? Ja, want zowel de publieke omroep, vertegenwoordigd door NPO, als RTL en Nickelodeon hebben een Uitzending gemist-site. Lang niet alles is daar te zien, bij bijvoorbeeld RTL is dat duidelijk minder dan bij de publieke omroep. Speelfilms staan er niet op, maar de meeste series wel.

Veel programma's zijn maar een beperkte tijd zichtbaar, sommige zijn altijd terug te kijken. Reken bij series, zeker buitenlandse series, op 1 week. Dat heeft te maken met de kosten die NPO moet maken om de series te mogen uitzenden, liet een woordvoerder mij desgevraagd weten.

NPO probeert de uitzendrechten in één keer af te kopen, want deze verschillen per soort aanbod (tv, npo.nl= de oorspronkelijke UitzendingGemist.nl site, apps, NPO Plus=de betaalde variant van "Uitzending Gemist", buitenland, etc.). Programma's als het reisprogramma 3 Op Reis, 2 voor 12 of het actualiteitenprogramma De Wereld Draait Door kun je zo zelf nog van jaren geleden terugzien. Voor de publieke omroep wordt dit altijd aangeboden via npo.nl, niet altijd tot vreugde van de omroepen zelf.

Dat is te lezen op een artikel van de VPRO: Een Nederlandse dramaserie als Heer & Meester, die 2 seizoenen duurde, is op DVD verkrijgbaar. Maar slechts 1 seizoen is op npo.nl te zien, en dan alleen op het betaalde NPO Plus.

Kun je dan stellen dat je uitzendingen die niet op dvd verschijnen gewoonlijk op npo.nl terug kunt zien? Nou nee, die logica is er lang niet altijd. Van de serie Rail Away, waarin over de hele wereld treinreizen worden gemaakt, zijn dvd's te koop maar kunnen veel afleveringen worden bekeken op npo.nl.

Andersom kan ook. In mei 2016 maakte bioloog Freek Vonk een serie over het stropen van neushoorns. Hij toonde aan dat corruptie in Afrikaanse landen en het achterlijke bijgeloof dat gemalen neushoorn-hoorn geneeskrachtig zou zijn in vooral Vietnam, waar de controle niets voorstelt en het gebruik tot op regeringsniveau gemeengoed is, dit prachtige dier tot de ondergang zal brengen.

Een groot maatschappelijk nut dus, zo'n serie, maar de uitzendingen konden maar kort op npo.nl worden bekeken. Dit terwijl een spelshow van dezelfde presentator nog wel te bekijken is op Uitzending Gemist.

Ik heb bij herhaling gevraagd bij de productiemaatschappij van Freek Vonk, Studio Freek in Amsterdam, waarom van dit programma de rechten (kennelijk) niet gewoon konden worden afgekocht door NPO en kreeg uiteindelijk, na drie weken antwoord dat het zou worden uitgezocht, maar daar bleef het vooralsnog bij. Dat wekt dan toch wat twijfels op over de bedoelingen van de programmamakers. Je zou toch juist willen dat zo'n thema door iedereen altijd bekeken kan worden?

Goed, we concentreren ons op nog verkrijgbare uitzendingen. Op npo.nl zie je tegenwoordig simpelweg geen afleveringen meer van een bepaald programma als je ze niet meer kunt zien. Op rtl.nl, kopje Gemist, vindt je gewoonlijk van bijvoorbeeld een serie het laatste seizoen terug en staat er een kopje Premium boven alle afleveringen die van meer dan een week geleden zijn. Betaald dus. Op kijk.nl zijn afleveringen en fragmenten van SBS, Net5 en Veronica terug te zien, inclusief de reclame. Opmerkelijk is dat actuele programma's juist zonder reclame worden aangeboden. Van een populaire Nederlandse dramaserie als Dokter Tinus kon je zelfs de aflevering van de komende week al bekijken.

Om de programma's ook te kunnen bewaren zijn er in ieder geval twee goed werkende opties:

Op deze website staat een programma waarin de link van verschillende "Uitzending gemist" sites kan worden geplakt (of desgewenst een hele serie links). De programma's worden dan b.v. als .mp4 bestand bewaard.

De kwaliteit is de laatste tijd behoorlijk goed, NPO biedt 960x540 beeldpunten aan (full HD is 2 x zo veel beeldpunten in lengte en breedte). Een uitzending van goed 50 minuten is dan 425 Mb. Het programma biedt ook de mogelijkheid Youtube links te bewaren. Aardig is dat de verplichte inlog bij rtl.nl om een aflevering te bekijken niet nodig is: de link plakken is genoeg voor een werkende download.

Op downloadgemist kun je hetzelfde doen, maar dan on line (en voor 1 programma per keer). Bij Extra opties is een interessante optie die je kunt aanvinken: Stabiele modus/buitenland modus.

Hiervoor wordt het programma eerst intern op de server van de makers geplaatst en kun je daarna een download uitvoeren met de getoonde link. Die link blijft 1 dag staan en de download is direct beschikbaar als iemand anders dat programma al in deze Buitenland modus heeft bewaard, de afgelopen 24 uur.

Als je download wordt onderbroken, dan kun je, althans in Firefox waarin ik het testte, opnieuw proberen en wordt de download voortgezet in plaats van opnieuw begonnen. Je kunt 3 kwaliteiten kiezen, Medium ziet er wel redelijk uit en is 640x360. Een programma van 3 kwartier neemt dan zo'n 200 Mb in beslag. Nog altijd te veel voor een beperkt mobiel buitenland pakket uiteraard. Het .m4v bestand bewaard in de hoge kwaliteit is precies even groot (in bytes en in beeldpunten) als dat van Gemist Downloader.

BBC

Voor het via internet bekijken van BBC programma's moet je aan 2 eisen voldoen. Ten eerste moet je in de UK wonen, dit controleert de BBC aan de hand van je IP-adres. Ten tweede moet je bevestigen dat je kijkgeld hebt betaald. Dat controleert de BBC dan weer niet; alleen als je zelf Nee antwoordt kan je niet verder.

Met een proxyserver, ik gebruik Private Internet Access om op wifi netwerken tijdens mijn reizen veilig te kunnen gebruiken zonder dat anderen daar bij kunnen, lukt dat soms wel.

Bij Private Internet Access kun je een groot aantal toegangspunten kiezen. Met "Connect UK London" kreeg ik geen toegang (het bijbehorende IP-adres is kennelijk bekend als niet echt in Engeland) maar "Connect UK Southampton" lukte wel. Vervolgens moet je een player installeren: BBC-iPlayer-Downloads-1.14.2.msi. Hiermee kan je ook programma's opnemen.

Maar de opnames zijn uitsluitend te bekijken via deze speler en zijn digitaal beschermd (DRM) - als je op het internet een programma tot een bepaalde datum kunt bekijken kun je de opname wel off line bekijken maar ook maar tot diezelfde datum. Inmiddels wordt een "sign in" ingevoerd; of het dan nog mogelijk is om op de beschreven manier de BBC te bekijken staat te bezien.

Lees ook De beste VPN-diensten van dit moment

Vlaamse tv

De Vlaamse tv vraagt een adres in België maar controleert niet of dat een beetje klopt. Je kunt het paleis van de koning invoeren als je wilt. Ik heb nog geen mogelijkheden gevonden om programma's te bewaren. Voor nu zal je de afleveringen online moeten bekijken op de VRT Nu-website.

Download Flash and Video

Het valt een beetje buiten dit artikel en deze oplossing zit netaan tegen het randje van de legaliteit aan, maar is toch interessant. De Firefox plug-in Download Flash en Video geeft je de mogelijkheid om diverse op een website afgespeelde video's te bekijken.

Je kunt bijvoorbeeld YouTube videos downloaden in verschillende kwaliteiten (daar zijn ook nogal wat tv series te vinden, waaronder actuele zoals bijvoorbeeld Aircrash Investigations) maar ik heb ooit zelfs al eens op deze manier content van een streaming site kunnen downloaden die alleen na een (vermoedelijk betaalde) login zou beginnen met afspelen.

Ziggo abonnees kunnen met online kijken op een browser of via een app die ook voor Windows 10 beschikbaar is. Helemaal geweldig werkt het niet, want de website steunt op het verouderde Microsoft Silverlight, wat alleen nog op Internet Explorer 11 werkt en de app schijnt ook nog al wat klachten op te leveren.

Gelukkig kan er sinds vorige week ook gebruik worden gemaakt van de nieuwe HTML5-speler. "De overstap van Silverlight naar HTML5 was een behoorlijke uitdaging. We hebben hierbij te maken met afspraken en verplichtingen richting leveranciers van onze content." Het bedrijf zegt nog wel dat het gaat om een test, maar dat gebruikers in principe niets hoeven te veranderen om met de nieuwe speler aan de slag te kunnen gaan.

Opnemen kan (nog) niet; er zijn mogelijk plannen om dat in de app in te bouwen. Sommige content is alleen beschikbaar als je ook internet hebt van Ziggo. Maar in principe is dus alles wat je via een Ziggo Mediabox (een week) terug kunt kijken ook via de site of app beschikbaar zonder die mediabox. Je krijgt overigens niet meer zenders te zien dan er in je abonnement zitten.

Er zijn natuurlijk nog tal van andere manieren waarop je je favoriete afleveringen kan opnemen of streamen. Als je een mediacenter hebt (of wilt bouwen) kan je bijvoorbeeld gebruik maken van Kodi, deze software heeft ondersteuning voor veel verschillende tv-tuners (USB of PCI) die gebruikt kunnen worden met de PVR-software die standaard wordt meegeleverd met het pakket.

Ook zijn er voor Kodi talloze plug-ins waarmee je je favoriete series kan streamen en zelfs live tv kan kijken. Zowel voor uitzending gemist als de dienst van RTL is met een paar drukken op de knop een plug-in beschikbaar die je daarna rechtstreeks uit het hoofdmenu van Kodi kan openen. Ook zijn er veel buitenlandse plug-ins beschikbaar waardoor je ook media kan bekijken van zenders die standaard niet beschikbaar zijn op de Nederlandse televisie.

Let wel op, sommige diensten achter deze plug-ins maken gebruik van geoblocking waardoor niet alles in Nederland is te bekijken. Ook zijn er illegale plug-ins beschikbaar waarmee je film, series en muziek kan streamen. Deze zijn gelukkig niet meer standaard te vinden in de lijst waardoor je die "per ongeluk" kan downloaden, maar het feit dat deze plug-ins bestaan is voor veel instanties een reden om heel Kodi dan maar als illegale software te bestempelen.

Mocht je zelf een mediacenter willen bouwen, lees dan: Bouw je eigen high-end mediacenter. Wil je liever andere software dan Kodi gebruiken op je mediacenter, lees dan: 9 makkelijke softwarepakketten voor je mediacenter. Wil je liever niet zelf aan het bouwen slaan, maar een kant en klaar apparaat onder/aan je tv hangen? Lees dan: 9 kant-en-klare mediacenters.