Als je de hele dag met IT bezig bent, zou je bijna vergeten dat computers ook gewoon leuk zijn. Gelukkig hebben de meeste IT-ers een zwak voor alles wat op stroom loopt. Er zijn tegenwoordig zoveel fabrikanten die kleine, draagbare desktops uitbrengen dat het bijna niet te doen is ze allemaal te noemen. Alleen in de SBC-branch zijn er al vele varianten te vinden dus vandaag kijken wij naar een kleine selectie minicomputers.

Zotac Zbox

Zotac maakt al mini-pc's voordat het cool was om zulke apparaten te maken. De fabrikant heeft dan ook een hoop kleine computers in z'n arsenaal. Het bedrijf heeft dit jaar op CES 2017 laten weten dat de Zbox-lineup flink wordt uitgebreid. De nieuwe computers zullen worden uitgerust met onder andere Intel's Kaby lake processoren, Thunderbolt 3 en ondersteuning voor Vpro.

Daarnaast werkt het bedrijf ook aan externe docks voor grafische kaarten zodat deze kleine computers toch kunnen worden voorzien van de nodige grafische kracht.

De goekoopste Zbox (de Bl325) is beschikbaar vanaf 129,99 dollar en de duurste (de EN1070-U) voor 1224,99.

Kangaroo

Een dekstop-pc zo groot als je smartphone, met alles erop en eraan en dus ook Windows 10. En dat voor nog geen 100 euro. Het kan, het bestaat en het werkt. We hebben het over de Kangaroo van InFocus en het computertje heeft de kracht van een instapmodel desktop.

Aan boord een Atom-processor, 2 GB aan RAM en 32 GB aan opslagruimte, uit te breiden via een SD-kaartje naar 128 GB. Geen ethernetpoort, dus een WiFi-connector en verder een HDMI-aansluitmogelijkheid voor het beeldscherm (met kabel dus), maar toetsenbord en muis zijn dan weer aan te sluiten via Bluetooth. Als je de bovenkant van de dock losschroeft zie je dat er plek is voor een 2.5 inch drive. Wij hadden twee minuten nodig om een SSD toe te voegen. Er wordt een basestation bijgeleverd, ook al in minimaal formaat, voor het geval je perse een usb-aansluiting wil hebben (en voor de HDMI en voeding).

ECS Liva X2

Dit computertje is nog kleiner dan de Kangaroo en doet wat meer denken aan een Raspberry Pi . Het witte kastje met chromen rand laat het computertje redelijk opvallen en de specs mogen er ook wezen. De computer heeft een 1.6 GHz Celeron N3050 aan boord die draait op een kloksnelheid van tussen de 1.6 en 2,2 GHz. Het systeem dat wij reviewden had 2 GB RAM en 32 GB eMMC flashgeheugen aan boord maar er is ook een model met 64 GB opslag en 4 GB RAM op de markt.

De Liva X2 heeft een M.2 SSD aansluiting waardoor je je opslagruimte kan uitbreiden met een supersnelle SSD-module. Het is echter niet zo makkelijk als bij de Kangaroo om deze toe te voegen. De onderkant van de computer kan makkelijk worden losgehaald, maar voordat je bij de M.2-aansluiting kan komen zal je eerst de onderliggende heatsink, Wifi-kaart en de microfoonhouder moeten verwijderen. Wij waren daar ongeveer 20 minuten mee bezig.

Ook deze computer maakt gebruik van Intel's HD graphics hardware en heeft 128 MB Video RAM aan boord. Er kan nog 967 MB van het werkgeheugen afgesnoept worden indien nodig wat een totaal van 1,1 GB ram oplevert. De chip kan video weergeven met een maximale resolutie van 1920 x 1080.

Verder heeft de Liva X2 drie USB 3, een HDMI, VGA, audio en ethernet poort beschikbaar en ook nog een 802.11ac Wifi en Bluetooth 4.0 module aan boord. Deze computer komt qua energieverbruik het dichtst bij de Raspberry Pi en consumeert zo'n 7 Watt.

De computer kost, afhangend van het model tussen de 150 en 200 euro.

Endless Mini en Mission pc's

Deze computer kost ongeveer 80 euro en is speciaal gebouwd voor plekken en situaties waar een internetverbinding niet vanzelfsprekend is. Dit computertje slaat zoveel mogelijk data van het wereldwijde web op en probeert zoveel mogelijk bestanden te hergebruiken. Daarnaast worden er allerlei handige applicaties meegeleverd om je leven nog een stukje makkelijker te maken.

Het computertje heeft een Quad core AMLogig S805 ARM processor, 1GB RAM 24GB eMMC en een gigabit ethernet poort aan boord. Maar er zijn ook duurdere modellen te koop met meer geheugen (2GB), meer opslagruimte (32 GB), 802.11n Wifi en Bluetooth 4.0.

Het systeem wordt standaard geleverd met een eigen versie van GNU/Linux genaamd Endless OS.

Compute Sticks

Als je denkt dat de Kangaroo en Liva al klein genoeg waren voor een x86-computer, kijk dan eens naar Intel's Compute sticks. Deze fabrikant bewijst dat het altijd nog kleiner kan door een hele x86-computer in een Chromecast-achtige behuizing te steken. Het enige dat je hoeft te doen is het apparaatje in een HDMI-poort steken en de USB-poort aansluiten voor energie en je kan beginnen.

Het aansluiten van een toetsenbord en muis gaat via Bluetooth. De stick kost ongeveer 150 dollar maar als je echt een krachtige desktop in je broekzak wilt hebben, kan je tot ongeveer 400 dollar neerleggen voor een krachtigere versie.

Inmiddels hebben andere fabrikanten ook lucht gekregen van deze formfactor en de markt begint alweer vol te lopen met kloons. Archos, Lenovo en BeeLink hebben bijvoorbeeld al een exemplaar te koop en dan hebben we het nog niet eens gehad over de hele zwik aan minder bekende Chinese fabrikanten die inmiddels ook zulke sticks aanbieden.

Compute Card

Als je liever een platte formfactor hebt, probeer dan eens Intel's Compute Card. Deze kaart werd dit jaar aangekondigd en is de "opvolger" van de Compute sticks en NUCs. Het kaartje heeft een Kaby lake processor aan boord en dat maakt het computertje behoorlijk krachtig.

Er is echter wel een maar: De computer is zo plat dat het geen enkele aansluiting voor randapparatuur heeft. Zelfs een USB-C-aansluiting is te dik voor het kaartje dus je zal andere manieren moeten vinden om je apparatuur aan te sluiten.

Mintbox Mini en Mini Pro

Linux Mint-fans opgelet! Dit kleine computertje wordt standaard geleverd met je favoriete besturingssysteem (Linux Mint dus). Het apparaatje heeft een AMD A4 6400T aan boord met een Radeon R3 grafische kaart, 4GB RAM en 64 GB solid state opslag. Voor dit computertje is internetten, films kijken, tekstverwerken, fotobewerking een peuleschil. Het computertje is passief gekoeld dus stiller dan dit, wordt het niet.

Ben je niet onder de indruk van deze specs? Misschien dat de Mintbox Mini Pro dan wat voor je is. Deze draait op een AMD A10-Micro 6700T APU, 8GB RAM, 802.11ac, Wifi en bluetooth.

Raspberry Pi

We hebben het al zo vaak gehad over dit computertje maar wij kunnen er maar geen genoeg van krijgen: De Raspberry Pi is een computer op basis van een Broadcom BCM2835-systeem op een chip op een printplaatje ter grootte van een creditcard. De eerste iteratie van het computertje draait op een ARM 1176JZF-S 700MHz processor met een VideoCore IV GPU (goed voor BluRay-kwaliteit via de HDMI-poort), en 256MB RAM. Opslag regel je zelf via een SD-kaart. Model A heeft één USB-poort en geen Ethernet, maar Model B heeft dat wel, én nog een extra USB-poort.

Inmiddels zijn er verschillende, krachterigere versies uitgebracht van de Single Board Computer. De Raspberry Pi 3 heeft bijvoorbeeld een snellere processor (1.2GHZ), meer geheugen (1GB) en een Bluetooth en Wifi-chip aan boord. Terwijl de Raspberry Pi zero een kleinere, goedkopere versie van het eerste model is.

De Pi is ontwikkeld door de Raspberry Pi Foundation met behulp van open-source hard- en software, voor educatieve doeleinden.

C.H.I.P

Dol op de Raspberry Pi? Maak dan kennis met C.H.I.P. Voor slechts 9 dollar heb je een nog kleinere computer dan de Pi, en het is natuurlijk ook open source. De C.H.I.P. heeft daarnaast ook nog eens negen poorten, dus tel uit je winst. Productent Next Thing heeft er verder een 1 GHz Allwinner R8 Cortex A8 processor ingestopt, 512MB RAM en 4GB aan flashgeheugen. Verder aan boord een USB-poort, een micro USB-poort, audiouitgang met microfooningang (en videoaansluiting), ingebouwde WiFi 802.11 b/g/n en Bluetooth 4.0. Alles wordt bestuurd via de Linux-distro Debian, dat al klaarstaat met een pakket Linux-apps.

De makers geven de mogelijkheid de hardware in een omhulsel te stoppen, de PocketC.H.I.P. Dat heeft een 4,3 inch aanraakscherm, een toetsenpaneeltje en een batterij die vijf uur aan leven geeft.

TonidoPlug: server op zakformaat

De TonidoPlug is een erg cool apparaatje dat nauwelijks groter (maar wel dikker) is dan een mobiele telefoon, en dat je rechtstreeks in het stopcontact, eh, plugt. In die bescheiden verpakking zit een web-, app- en NAS-server die overal vanaf je netwerk of het internet te benaderen is. Het ding draait op een Linux-versie, verbruikt 5 tot maximaal 13Watt aan energie, is voorzien van een Ethernet-poort én WiFi en biedt ruimte aan een (los aan te schaffen) 2,5 inch SATA harde schijf. De functionaliteit van het apparaat is verder uit te breiden met extra software, en er is zelfs aan gedacht om voor alle grote mobiele platforms apps te schrijven waarmee je de Tonido kunt benaderen.

Arduino: Italiaans minimalisme

Arduino is al in 2005 in Italië ontwikkeld op basis van open source hard- en software. Net als de eerder genoemde Raspberry Pi is het systeem ontwikkeld voor educatieve doeleinden, maar sindsdien is het project ongekend populair geworden: in mei 2011 waren er al meer dan 300.000 exemplaren van verkocht. Het oorspronkelijke ontwerp gaat uit van een 8-bits Atmel AVR microcontroller, maar inmiddels heeft Arduino zich ontwikkeld tot een hele familie van producten, van de minimalistische 8MHz Lilypad tot de Otto. De hardware draait op eigen, open, op Java-gebaseerde software en is verkrijgbaar in allerlei varianten vanaf ongeveer twee tientjes. Als je wilt kun je hem zelfs helemaal zelf bouwen.

Netduino: voor .Net-freaks

Als je het idee van het Arduino platform best aardig vindt, maar je je (om wat voor reden dan ook) beter thuisvoelt bij het Microsoft .NET Micro Framework, dan is het open source Netduino-project wellicht iets voor jou. Op een printplaatje van 5,2x7,1cm huisvest de Netduino een 48MHz 32-bits Atmel ARM microcontroller met 128KB Flash code-opslag en 60KB RAM. Alle expansiebordjes (de 'shields') die beschikbaar zijn voor de Arduino-familie, zijn hardwarematig aan te sluiten op Netduino, al bestaat de kans dat je de benodigde drivers zelf nog even zult moeten schrijven.

Wil je liever iets krachtigers? Kijk dan eens naar de Netduino Plus 2. Dit computertje draait op 168MHz, 1MB Flash en 192KB RAM.

APC 8750: de "Fiets voor de Geest"

APC staat voor Android PC, wat zoals je vast al had geraden betekent dat we het hier hebben over een volwaardige pc die Android draait (al praten ze tegenwoordig voornamelijk over Firefox OS). Volgens zijn ontwikkelaars is het ding zo simpel en elegant dat het net een "fiets voor de geest" is. Die beeldspraak ontgaat ons ook een beetje, maar misschien is er ergens iets in de vertaling verloren gegaan - de APC is een initiatief van VIA technologies, de chipset- en processorbouwer uit Taiwan. De eerste versie van de APC, de 8750, draait dan ook op een VIA 800MHz-processor, voorzien van 512MB DDR3 RAM en 2GB Flash-opslag. Het minimoederbordje-met-OS (meer is het niet) is 17x8,5cm klein, maar biedt wel 10/100 Ethernet, 4 USB 2.0 poorten, VGA, Audio out en in, een microSD-slot en 2D/3D grafische ondersteuning (720p) met tweekanaals stereogeluid via de HDMI-poort. Het systeempje draait op Android 2.3, wat misschien een beetje tegenvalt, maar aan de andere kant: je betaalt er maar ongeveer vier tientjes voor!

Het bedrijf heeft ook een krachtigere variant in het assortiment, de APC Rock. Dit computertje draait op een VIA ARM Cirtex-A9 processor op een snelheid van 800 MHz, heeft 512MB DDR3 RAM en 4GB NAND flashgeheugen aan boord. De videochip heeft een output van 720p.

Asus Chromebit

Ben je een Chrome OS-fan maar heb je geen zin met een Chromebook te zeulen? Asus heeft de oplossing. De Chromebit is een stick met 2GB RAM, 16 GB flashgeheugen en een Rockchip 3288 processor. Daarnaast heeft de stick een quad core videochip en Wifi onder de motorkap.

Ook deze stick steek je zo in je HDMI-poort van je TV of monitor en de USB-aansluiting kan worden gebruikt om het computertje van elektriciteit te voorzien. De stick heeft verder nog een USB-poort voor het aansluiten van randapparatuur en een Bluetooth chip voor het draadloos verbinden van een toetsenbord, muis en andere hardware.

Wil je meer poorten? Kijk dan eens naar de Chromebox of VivoMini. Let er wel op dat de VivoMini een barebones computer en dus niet standaard wordt geleverd met opslagruimte en geheugen. Dat zal je er zelf bij moeten prikken.

HP Elite Slice

Kleine computertjes zijn natuurlijk geweldig om mee te werken maar ze hebben vaak een groot nadeel, ze zijn lastig uit te breiden. Wil je andere onderdelen toevoegen? Dan moet je meestal een USB-poort opofferen of wachten tot er een startup iets bouwt en (meestal) via crowdfunding uiteindelijk op de markt brengt. HP doet dat anders en biedt verschillende uitbreidingen aan voor de computer die je heel makkelijk op elkaar kan stapelen, er komt geen schroevendraaier aan te pas. Deze hardware lagen (slices) kunnen je kleine computer onder andere makkelijk uitbreiden met geluidskaarten, videokaarten en opslag.

Het computertje kan worden geleverd een Intel Core i3, i5 of i7-processor, een onboard Intel-videochip en Maximaal 32 GB RAM worden uitgerust. Daarnaast ondersteunt het apparaat Zowel SATA SSD's en harde schijven alsook M.2-SSD's.

Dit zijn behoorlijk indrukwekkende specs, maar dan betaal je dan ook voor. De HP Elite Slice is beschikbaar vanaf 699 dollar.

Dit idee is overigens niet origineel, Razr heeft in 2014 al eerder zoiets geprobeerd met Project Christine en ook Acer bracht met de Revo Build een modulaire desktop op de markt.