Het datacenter wint aan belang, voor de gebruikende bedrijven, voor de eventuele clouddiensten voor derden en dus ook voor de leveranciers. De 'best of breed'-benadering van de gouden integratietijden en grote implementatietrajecten lijkt voorbij. Ict-aanbieders komen elk met een steeds completer datacenteraanbod. De 'one stop shop'-benadering biedt hun immers meer omzetkansen. Het is een oorlog tussen giganten als HP, Cisco, IBM, EMC en Dell.

Standaard datacenter

Voor de klant klinkt de strijd om het datacenter als muziek in de oren. Het betekent meer standaardisatie en toenemende concurrentie. Bijvoorbeeld lagere prijzen, groter aanschafgemak, snellere ingebruikname en daarbij toch geen grotere leveranciersafhankelijkheid. De crux zit 'm namelijk in de standaardisatie van het datacenter. Met dank aan steeds krachtiger x86-servers, aan Linux, maar ook en vooral aan virtualisatie. Serversoftware draait in een virtuele machine en is daarmee letterlijk, soms al draaiende, te verplaatsen naar andere serverhardware.

Door die factoren zijn de producten van de ene leverancier toch makkelijker te verwisselen voor die van een andere. De leveranciers hebben hierdoor weer des te meer reden een groter stuk van de taart te willen. Er valt dan in vergaande integratie weer een vorm van afhankelijkheid in te bouwen. Soms letterlijk: blades van de ene partij passen niet per definitie in het bladechassis van de andere partij. En een chassis half leeg laten, kan geldverspilling zijn.

Cloud is groeimarkt

De strijd om het datacenter wordt ook aangewakkerd doordat de afzetmarkt flink aan het groeien is. De klanten zijn namelijk niet alleen de ict-gebruikende bedrijven zelf. Het zijn ook de opbloeiende aanbieders van hosting, SaaS en cloud computing. Dat zijn kleine, middelgrote en supergrote spelers. Elk met ambities. Dit komt voor de leveranciers dus neer op vele kleine klanten, vele middelgrote en enkele supergrote. Laatstgenoemde omvat ook nieuwkomers als Microsoft met zijn Windows Azure.

Daarnaast zijn er bijvoorbeeld Amazon en Google. Laatstgenoemde is een uitzondering in de strijd om het datacenter, want het maakt zijn eigen servers voor zijn geheel eigen datacenters. De meeste aanbieders bestellen echter in bulk. Soms zelfs kant en klaar in scheepscontainers om met dergelijke bouwblokken snel datacenters uit te breiden of geheel nieuw aan te leggen.

Mkb en nieuwbouw

Tot slot is via hosting en cloud computing ook de moeilijk te kraken noot van het mkb te bereiken - zij het indirect. Het mkb is voor ict-leveranciers al jaren een groot onontgonnen gebied, waar moeilijk ict aan te verkopen is doordat er geen of nauwelijks ict-personeel is.

Ondanks die nieuwe, nog af te grazen weides zijn er ook nog de reguliere datacenters. Daar wordt flink aan vernieuwing gedaan. Ondanks ruimtegebrek, stroomtekort en de recessie. Laatstgenoemde heeft het einde in zicht, dus moet er nu gepland worden voor uitbreiding en dus datacentercapaciteit. Wat kan neerkomen op uitbouw of nieuwbouw. In Nederland alleen al zijn daar miljoenen mee gemoeid.

Positie verbeteren

Het is dan ook niet verwonderlijk dat er afgelopen jaar strategisch is gemanoeuvreerd door de ict-leveranciers, zowel de reguliere als de relatieve nieuwkomers. Laatstgenoemde slaat op netwerkgigant Cisco. Die is begin 2009 al gekomen met een eigen reeks servers, compleet verpakt met eigen netwerkapparatuur, storagesystemen van EMC en virtualisatiesoftware van VMware. De geruchten daarover gingen al even rond.

Dit is een nieuwe concurrent voor reguliere datacenterleveranciers als IBM en HP, maar ook Dell. IBM is zo'n beetje de oorsprong van het datacenter, met mainframes en diverse eigen soorten zware servers. HP heeft lang geleden datacenterveteranen DEC (Digital) en Tandem opgeslokt via de overname van Compaq. Dell is met alleen x86-servers doorgedrongen in het datacenter.

'Nieuwkomer' Cisco

HP reageert voor de onthulling van Cisco's plannen alvast op de geruchten. Het kondigt eind januari enterprise-switches aan en geeft daarmee aan Cisco op diens eigen terrein te willen bestrijden. Pas in maart onthult Cisco zijn langverwachte datacenterplannen, compleet met eigen bladeservers. Die blademachines omvatten niet alleen servers, maar ook netwerkapparatuur en storage. Het bindmiddel is virtualisatie, van marktleider VMware.

De concurrentie reageert snel met woorden. Servers zouden te complex zijn voor de netwerkleverancier, die zijn nieuwe markt dus verkeerd inschat en mogelijk niet aankan. Dergelijke kritiek is ook ooit geuit op de toen nieuwe en 'onvolwassen' servers met x86-processors en daarop Windows of Linux. Cisco rolt zijn plannen gewoon verder uit en vult de onthulde bladeservers in juni aan met reguliere rackservers.

Datacenter in een doos

Tussentijds is HP met een volledig weerwoord gekomen. Wat Cisco kan, kan de serverleverancier ook: het onthult eind april een compleet datacenter-bladesysteem. In dat bladechassis zitten servers, storagesystemen en netwerkapparatuur. Flexibel aan te passen en als een geheel te benutten.

Ook ict-reus IBM ziet er nut in om zijn brede datacenterportfolio wat uit te breiden met samenwerkingen. Het haalt de banden aan met netwerkleveranciers Brocade en Juniper, en neemt hun switches en routers op in het eigen productaanbod.

Dell zoekt het vooralsnog in samenwerking. En wel met beheersoftwareleverancier Scalent en netwerkleverancier Brocade, Eerstgenoemde is van origine san-specialist (storage area network) maar sinds juli 2008 middels de overname van Foundry ook algemeen netwerkleverancier. Die koop was al ingegeven door concurrentie van Cisco. Computermaker Dell ziet vooral brood in dienstverlening voor en in het datacenter. Die overtuiging wordt eind september nog eens onderstreept door de 3,9 miljard dollar die Dell neertelt voor dienstverlener Perot Systems.

Nog een 'nieuwkomer': Oracle

En het zijn niet alleen de hardwareboeren die een groter stuk van de taart willen. Softwareproducent Oracle koopt de gevallen serverproducent Sun Microsystems, die eerder al storageleverancier StorageTek overnam. Tot een tijd geleden hoorde Sun ook in het rijtje serieuze datacenterleveranciers, naast IBM en HP. Het bedrijf heeft de laatste jaren echter harde klappen gekregen en is begin dit jaar op zoek gegaan naar een koper. En heeft die gevonden in Oracle.

Het gaat Oracle-ceo Larry Ellison hierbij vooral om Java, wat allang van groot belang is voor de diverse applicaties van zijn bedrijf, maar ook zeker om grotere aanwezigheid in het datacenter. Oracle ziet brood in het leveren van complete 'dozen' waarin dan server, storage en software is verenigd. Daaraan en aan de support daarop valt flink te verdienen.

Holistisch

In de maanden na de uitbreiding van Cisco op de datacentermarkt benadrukt ook HP de holistische benadering van ict. Het datacenter is slachtoffer geworden van een kluwen van technologie, redeneert de leverancier, en moet terug naar de oorsprong: flexibel ict-diensten verlenen aan het bedrijf. Zoals het mainframe dat vroeger alleen deed. Noem het een service oriented architecture (soa), en verenig daarin de diverse componenten die de ict-omgeving vormen, waaronder dus het datacenter.

De stappen die in 2009 zijn gezet, gooien de datacentermarkt niet gelijk overhoop. De consolidaties, overnames, allianties en ambities zijn gericht op de lange termijn. Het gebruik van bouwblokken, de standaardisatie en uiteindelijk zelfs 'commoditization' van datacenters heeft tijd nodig.

Lange termijn

Dat zeggen niet alleen de gevestigde partijen en analisten, maar bijvoorbeeld ook EMC, partner in Cisco's datacenteruitbreiding. Het zal niet zo'n vaart lopen. "Het gaat erom dat wij aangeven een bepaalde richting in te slaan. Noem het de weg naar Rome. En dat duurt nog jaren", vertelt Hans Timmerman van EMC Nederland begin november aan Webwereld.

Toch is het geen kwestie van rustig afwachten. De miljardenovernames en -allianties van 2009 worden op de valreep van het jaar nog aangevuld. HP doet in november nog een schepje bovenop zijn felle reactie op Cisco's datacenterambities. Het neemt voor 2,7 miljard dollar de gevallen Cisco-concurrent, en Ethernet-pionier, 3Com over. De strijd tussen de ict-titanen is voorlopig nog niet voorbij.