Intel onthulde gisteren zijn negende generatie mobiele H-serie Core-chips. De snelste, de Core i9-9980HK, knalt erin met een hoge lat: 8 cores, 16 threads en een kloksnelheid van liefst 5 GHz, na boost. De negende generatie voor desktop-pc's werd afgelopen oktober gepresenteerd en Intel heeft die capaciteiten nu geïntroduceerd voor laptops. De chips verschijnen volgens het bedrijf snel.

Hogere framerate, langere accuduur

Ze zijn allemaal gebaseerd op de architectuur 'Coffee Lake Refresh' (Coffee Lake-R) en gemaakt op een 14 nm-productieproces. De achtste generatie mobiele Core-chips van vorig jaar bereikten een piek van 4,8 GHz en bood 6 cores.

Hoewel in theorie natuurlijk iedereen kan genieten van de hogere prestaties, mikt Intel vooral op twee specifieke segmenten: makers van professionele content en gamers. Intel verwacht dat de i9-9980HK een hogere framerate heeft in games tot op 18 procent en 28 procent snellere 4K-videobewerking dan de 8ste generatie i9-8950HK. Met het gebruik van normale office-taken en browsen, kunnen deze chips naar een energiezuinige modus schakelen met een streefdoel van tien uur aan accuduur, of twee uur als je gamet.

Technologieën in chipset

De gebieden waar op wordt geconcurreerd zijn altijd hetzelfde: prijs, prestaties en rekenkracht. De nieuwe manier om die strijd te winnen is via het platform en daarom hoor je partijen vaker over de gerelateerde technologieën die de Intel-chipsets bieden, zoals H10 Optane Memory met SSD, Wi-Fi 6 (802.11ax) en ondersteuning tot op 128 GB aan DDR4-geheugen.

De negende generatie mikt op het soort prestaties van high-end gamelaptops dat de meesten onder ons helaas niet kunnen veroorloven of het soort bakbeest dat we niet willen rondsjouwen. Als dat je zorg is, heeft Intel de komende tijd een heleboel versies van de nieuwe 9xxx serie chips, van i5 tot i9 en verschillende specificaties en prijsklassen. Laten we even kijken naar de verschillende chips:

Intel brengt zes nieuwe 9e generatie Core-chips in de verkoop, twee i5's, twee i7's en twee i9's. Het zijn allemaal 45 watt-componenten met ondersteuning voor Optane Memory en twee kanalen DDR4-geheugen op 2666 MHz. De chipfabrikant kondigde geen prijs aan, aangezien deze Core-chips direct worden verkocht aan fabrikanten die ze in pc's en laptops stoppen. Het gaat om de volgende serie:

  • Intel Core i9-9980HK: 2.4GHz base/5.0GHz turbo; 8 cores, 16 threads
  • Intel Core i9-9880H: 2,3 GHz basis / 4,8 GHz turbo; 8 cores, 16 threads
  • Intel Core i7-9850H: 2,6 GHz basis / 4,6 GHz turbo; 6 cores, 12 threads
  • Intel Core i7-9750H: 2,6 GHz basis / 4,5 GHz turbo; 6 cores, 12 threads
  • Intel Core i5-9400H: 2,5 GHz basis / 4,3 GHz turbo; 4 cores, 8 threads
  • Intel Core i5-9300H: 2,4 GHz basis / 4,1 GHz turbo; 4 cores, 8 threads

Het is wellicht belangrijk om hierbij op te merken dat beide Core i9's Intels Thermal Velocity Boost (TVB) gebruiken om hogere kloksnelheden te halen. TVB verscheen voor het eerst in de achtste generatie in 2018. Het is ontworpen om automatisch kloksnelheden op te schalen gebaseerd op hoeveel de processor onder zijn maximumtemperatuur zit en hoeveel budget aan turbo dat oplevert.

Met andere woorden, neem de 5 GHz topsnelheid met een korreltje zout. Als je laptop de beschikbare koelresources heeft om 5 GHz te klokken zal hij dat doen, maar je weet niet hoe lang hij dat volhoudt.

Wat specificaties betreft, de 'turbo boost' verwijst in de regel naar de mogelijkheid van een single core om langdurig een overkloksnelheid aan te tikken, zoals het doet bij de Core i5 en Core i7. In het geval van beide Core i9-processoren, verwijst het getal naar zowel deze booststandaard als het potentieel van TVB.

De meeste mobiele processoren zijn vergrendeld qua kloksnelheid (daar verwijst "locked" in onderstaande grafiek naar) en je kunt als gebruiker niet zelf aan frequenties morrelen. De uitzonderingen op die regel zijn de Core i9-9980HK die ontgrendeld wordt afgeleverd en de Core i7-9850 die 'gedeeltelijk' ontgrendeld is. Dat gedeeltelijk betekent hier dat je maximaal 400 MHz boven de turbosnelheid kunt klokken, verklaart Intel.

De nieuwe generaties is ontworpen voor Intels 300-serie mobiele chipsets: de Intel CM246, Intel QM370 of Intel HM370. Een belangrijk prestatievoordeel is de x16 CPU-kanalen van PCI Express 3.0, die genoeg bandbreedte leveren voor een toekomstige generatie grafische kaarten. De hoeveelheid RAM in de vorm van 128 GB aan DDR4 is verder ook indrukwekkend.

Die nieuwe Cores hebben ook geïntegreerde graphics, wat onderdeel is van wat het bedrijf 'Generation 9.5' noemt. De geïntegreerde cores zijn hetzelfde als in de eerdere generatie en de interessantste hardrware-ondersteuning is dat van de 4K HEVC/VP9-codecs die worden gebruikt door Netflix en YouTube.

Al deze chips ondersteunen ook Intels virtualisatietechnologie VT-x. Dat is belangrijk, al was het maar omdat de eerste W10-update van dit jaar, de Windows 10 May 2019 Update, een technologie genaamd Windows Sandbox bevat, wat een kleine virtuele pc aanmaakt met Windows voor het testen van software en websites die niet worden vertrouwd. Sandbox vereist hardware met virtualisatie aan boord, van Intel of concurrent AMD.

Energiezuinige modus

Accuduur wordt niet noodzakelijkerwijs opgeofferd voor prestaties. De meeste klanten van H-serie chips zijn naar verwachting niet alleen maar bezig met grafisch intensieve applicaties, maar browsen ook of gebruiken mainstream productiviteitssoftware. Voor de lichtere loads schakelen de Core-chips automatisch naar een energiezuinigere modus, aldus Intel.

Volgens de chipmaker is het streefdoel om ongeveer tien uur uit de accu te halen als je productiviteitstaken verricht tegen ongeveer twee uur aan games, uit het dock, met alle instellingen op maximaal. Ja, twee uur aan accuduur als je gamet lijkt wel heel erg weinig, maar Intel zegt dat dit een acceptabele duur is voor gamers.

Platform-technologieën bieden meer dan prestaties

Intel biedt met de chips een waslijst aan platformtechnologieën (zie lijst hieronder). De belangrijkste is H10 Optane Memory met Solid State Storage. Dat is een hybride Optane SSD M.2-kaart die Intel eerder dit jaar op elektronicabeurs CES presenteerde. Verder is er ondersteuning voor Intel SSD 660p, een goedkope (ongeveer 200 euro voor een terabyte) quad-level cell SSD en Intels nieuwe Rapid Storage Technology 17.x-driver. En de chipset ondersteunt Thunderbolt 3, dat nu een van de pijlers van USB 4 is.

Intel zet ook zwaar in op Wi-Fi 6, de nieuwere naam voor de 802.11ax-standaard die vorig jaar met de nieuwe naamgeving uitrolde. Verschillende technieken van de nieuwe standaard verkleinen de effecten van interferentie en vergroten throughput in drukke gebieden, dus dit is meer dan een vergroting van ruwe bandbreedte. Intel koketteert met een reductie van 75 procent in latency, maar daar moet je wel een router voor hebben die dezelfde technologie ondersteunt.

Ten slotte werkt Intel samen met bedrijven voor specifieke softwareoptimalisaties voor producten, zoals met Adobe, Blender, Magix Software en ontwikkelaars die aan games werken als Call of Duty: Black Ops, Sid Meier's Civilization 6 en Total War: Three Kingdoms. We moeten nog zien hoe laptops met de negende generatie chips er precies uit gaan zien en hoe ze in de praktijk presteren. Maar Intel vindt, zoals gebruikelijk, dat het tijd is om te upgraden.