Meerdere organisaties eisen in een kort geding dat de overheid meteen stopt met het verplichten van de opslag van communicatiegegevens over internet-, mail- en belgedrag van Nederlanders. Dat volgt op het illegaal verklaren van de wet door het Europees hof van Justitie eerder dit jaar. De zaak is aangespannen door journalistenvakbond NVJ, Nederlandse Vereniging van Strafrechtadvocaten, stichting Privacy First, de Groep Publiekstijdschriften van het Nederlands Uitgeversverbond, NDP Nieuwsmedia, en de provider BIT.

Providers bewaren gegevens over de communicatie van hun klanten nu tussen een halfjaar en een jaar. Van het kabinet moeten ze dat blijven doen totdat de wet is aangepast.

Gehakt

Maar de huidige regelgeving is ongeldig door dat de hoogste Europese rechter in april gehakt maakte van de bewaarplicht. De richtlijn was volgens het vonnis te vaag, te breed en bood te weinig privacywaarborgen. Het kabinet beloofde vorige maand dat het in de nieuwe wet minder makkelijk voor de overheid wordt om de metadata op te vragen.

Mogelijk sluiten zich meerdere providers zich ook nog aan bij de rechtszaak. Vodafone eiste deze week al per brief opheldering bij het ministerie van Justitie over de vraag of het op dit moment de gegevens van zijn klanten wel mag bewaren.

Aansprakelijk stellen

BIT stelt dat het door de verplichting van de overheid het risico loopt om aansprakelijk te worden gesteld door klanten, omdat de wet op basis waarvan bewaard wordt onrechtmatig is verklaard. "Het is te zot voor woorden dat de overheid van Nederlandse burgers verwacht dat zij zich aan de wet houden, terwijl het zich ondertussen gedraagt alsof de wet voor hen niet van toepassing is", aldus BIT-directeur Alex Bik

Journalistenvereniging NVJ hekelt dat door het gemak waarmee de overheid communicatiegegevens kan opvragen 'er geen enkele waarborg voor bronbescherming' van journalisten is. Volgens Vincent Böhre van Privacy First worden door de wet 'de privacyrechten van burgers massaal geschonden'.

Dagvaarding

De dagvaarding is inmiddels opgesteld door Boekx Advocaten en wordt 'zeer binnenkort' aanhanging gemaakt. De partijen gaan de rechter verzoeken ofwel de wet buiten werking te stellen ofwel te verbieden dat de wet wordt toegepast.