Volgens deskundologen wordt Microsoft geregeerd door marketeers, en Apple door designers. Feit is dat de aanpak van beide bedrijven verschillen als dag en nacht. Dat uit zich in hun producten, hun positie, hun advertentiecampagnes, enzovoorts. Maar er zijn ook overeenkomsten, naast het feit dat ze allebei besturingssystemen en applicatiesoftware maken. En ja, ook naast het feit dat ze allebei de kunst ooit hebben afgekeken bij Xerox PARC. Vijf trekjes van Microsoft die Apple ook heeft:

Koppelverkoop

Apple heeft er net als Microsoft een handje van om voluit te gaan voor de koppeling, pardon: integratie, van zijn producten. Wil je iTunes, dan krijg je Quicktime er automatisch bij. Gebruik je een iPod, dan moet je iTunes installeren. Is er een nieuwe versie van iTunes of Quicktime beschikbaar, dan heeft Apple's Software Update-tool de eigen webbrowser Safari ook weer voor je aangevinkt. Op Windows dus. Terwijl je Safari eerder al had geweigerd, dus uitgevinkt.

Hetzelfde geldt voor andere producten van de Mac-maker. Denk aan de iPhone in combinatie met iTunes (niet alleen voor muziek, maar ook voor firmware-updates van het smartphonebesturingssysteem zelf). Zie de nieuwe datavergaarpermissies, pardon: privacyvoorwaarden, in combinatie met de hele app store. Het gaat hier inderdaad vooral om iTunes en de iOS-apparaten, zoals ook Steve Jobs' hobby-project Apple TV.

Maar het model van de app store komt naar Mac OS X. Waar trouwens al wel een integratiegeval speelt: Safari. Die eigen webbrowser van Apple is niet te verwijderen van OS X. Net zoals Internet Explorer op Windows dus. En downgraden van Safari, als de nieuwe versie bijvoorbeeld mankementen heeft, is formeel ook niet mogelijk. Het is technisch wel mogelijk, maar het is geen sinecure. Goed, belangrijk verschil hier is dat Microsoft niet alleen een dominant marktaandeel heeft op de pc-markt, maar ook is veroordeeld voor misbruik van die monopoliepositie.

Eigen software eerst

Zowel Apple als Microsoft bieden een platform waar andere partijen hun producten op draaien. Tegelijkertijd bieden beide ook eigen producten, zoals browsers, kantoorapplicaties, mediaspelers, videoprogramma's, enzovoorts. Op zich niets mis mee, maar er wordt nogal wat gedicteerd, waarbij eigen software de voorkeur geniet. En ook wel wordt afgedwongen.

Kijk maar naar de eigen webbrowsers, maar kijk ook naar niet-publieke api's (application program interfaces). Die Microsoft in het verleden heeft ingezet tegen (inmiddels vergane) concurrenten als WordPerfect en Netscape. En eigen api's die Apple gebruikt voor iOS-functies en eigen -apps, maar die voor externe developers off-limits zijn. Gebruik daarvan levert je app afkeuring op bij de ballotagecommissie voor de app store.

Hetzelfde gaat gebeuren voor de aankomende Mac App Store, die over drie maanden al live gaat. Daar verbiedt Apple programmatuur die afhankelijk is van externe technologie, zoals iets wat optioneel geïnstalleerd is op Mac OS X. Zoals binnenkort dus Java, waar Apple zelf mee stopt. Waar Microsoft ook jarenlang mee heeft geworsteld, om er uiteindelijk ook mee te stoppen. Misschien dat Oracle nu Java gaat uitbrengen voor OS X, net zoals Sun dat dus ook deed voor Windows. Maar dan nog is het geen Apple-eigen software. En dus op het tweede plan.

Hetzelfde geldt al voor Flash op de iPhone, en de andere iOS-apparaten van Apple. Flash-programma's zijn verboten. Ook als het slechts oorspronkelijk Flash-code is wat dan wordt geconverteerd voor iOS. Nu heeft Microsoft geen verbod op Flash, net zo min als Apple dat heeft op het Mac-platform. Maar Microsoft mijdt Flash wel op zijn gloednieuwe smartphoneplatform, dat de eigen Flash-tegenhanger Silverlight gebruikt, als fundament.

Dominantiedenken

Je succes op de ene markt gebruiken voor - en opleggen aan - een andere markt. Zowel qua eigen denken als qua doen. Een Microsoft-voorbeeld: de bekende Start-knop van de pc ook gebruiken op het kleine scherm van je eerste smartphones. Of: de diversiteit van de pc-hardwaremarkt ook valide achten voor de smartphonemarkt.

Een Apple-voorbeeld: vanuit het succesvolle iTunes ook tv en films gaan bieden. En dat ook doen op een apparaat voor aan de tv. Zowel de videoverhuur of -verkoop als de Apple TV zijn niet bepaald aangeslagen. Maar Apple geeft het niet op, net zoals Microsoft.

Een ander Apple-geval: de succesvolle app store compleet met beperkende voorwaarden ook brengen naar de Mac, waar al keuzemogelijkheid en app-vrijheid is. Terwijl uitgelekte Microsoft-plannen voor een pc app store vooraf weinig overlevingskans worden gegeven, juist vanwege de vrijheid van het Windows-platform.

Toch denkt Apple goed te kunnen verdienen aan een applicatiewinkel voor het eigen desktopplatform. En waarom ook niet? Een app store is makkelijk, overzichtelijk, precies wat consumenten willen. Hopelijk. Want op de iPhone hebben consumenten geen andere keuze. Dus de dominante positie daar is logisch te verklaren.

Patent-slapping

Vergeet niet een actuele overeenkomst: strijden met patenten. Waar Microsoft al heeft gedreigd dat Linux honderden patenten van zijn bedrijf schendt, zet Apple patenten ook in tegen de grote vijand. Waar Microsoft patentrechtszaken al heeft aangespannen, en geschikt, voert Apple ook juridische oorlog middels patentaanklachten.

Ironisch genoeg is in beide gevallen de grote vijand Linux. Alleen is het bij Microsoft ook en vooral op de desktop en de server, terwijl het bij Apple vooral om de smartphone gaat. Daarbij hebben de twee bedrijven ook een gemeenschappelijke vijand: het op Linux gebaseerde Android. Wat Android-maker Google gratis weggeeft, maar wat helemaal niet gratis is, vermaant Microsoft. Die geld vangt van fabrikant HTC voor elk Android-toestel dat die maakt.

Dezelfde smartphoneproducent is door Apple op de korrel genomen. Net als Nokia. De iPhone-maker probeert niet zozeer inkomsten te generen als wel zijn eigen platform unieke, gepatenteerde eigenschappen te laten behouden. Door concurrenten aan te pakken die soortgelijke innovaties hebben, of na-apen. Denk aan multitouch-mogelijkheden voor smartphones, waar Apple patenten op heeft. En eigenlijk ook op heel multitouch an sich, voor de bediening van mobiele apparaten, in de brede zin des woords.

Stockholm-syndroom

Gebruikers van zowel Microsoft- als Apple-producten zijn erg sterk in het wegwuiven van nadelen, tekortkomingen, fouten en zelfs barrières. iPhones draaien geen Flash, maar werken daardoor langer op één batterijlading. Windows Mobile is verouderd en Phone 7 moet zich nog bewijzen, maar er is tenminste toestelkeuze.

En andersom: Macs zijn duur, maar zijn wel van hoge kwaliteit. Windows-pc's zijn er in alle soorten en maten, maar dus ook 'cheap' en met te zwakke componenten (zoals met de sticker Vista Ready). Windows moet geregeld gepatched worden, voor zero-days, maar het is daardoor wel veilig. Versus: Macs krijgen bijna nooit patches, want ze zijn zo veilig. En ga zo maar door.

Zie ook de eeuwige flamewars bij bijna elk Webwereld-artikel over Apple, Macs, iPhones, Microsoft, Windows, Internet Explorer, enzovoorts. Beide kampen scoren punten tegen de ander, en beide kampen scoren in eigen doel met redenaties om minpuntjes recht te praten. De gegijzelden hebben - al dan niet bewust - voor hun eigen kant met bijbehorende gijzelnemer gekozen, en zijn daaraan gewend. Nee: daaraan verknocht. Zie ongetwijfeld ook vele van de reacties onder dit artikel.