De Tweede Kamer voerde op dinsdag een spoeddebat over GOUD (Gezamenlijke Ontwikkeling Uniforme rijksDesktop), een project waarbij dienstverleners kunnen bieden op de installatie en onderhoud van 3.000 tot 21.000 desktops. Uit het geheime aanbestedingsdocument blijkt dat het project Microsoft voortrekt.

Juist open standaarden blijven onderbelicht. Daarmee zou het plan in strijd zijn met het Actieplan Open Standaarden. De SP had om het spoeddebat gevraagd nadat Webwereld vorige week berichtte over de opmerkelijke aanbestedingsregels.

Staatssecretaris Heemskerk, die zijn carnavalsuitstapje voor het spoeddebat onderbrak, betoogde dat het nooit de bedoeling was om open standaarden en open source in een keer in te voeren. Een stapsgewijze invoering is volgens hem beter. Daardoor kan de continuïteit gewaarborgd blijven en komen de huidige systemen niet in gevaar.

Minister Wouter Bos van financiën onderschrijft de stelling van Heemskerk. Hij zei dat de invoering van open standaarden een opgeknipt proces is. "De aanbesteding is volledig conform het plan Heemskerk", zei hij in de Tweede Kamer.

Bos snapt er 'geen hout van'

"Ik snap er ook geen hout van", gaf Bos toe met betrekking tot de technische details. "Maar volgens mij willen we hetzelfde." Hij stelde daarom voor een technische briefing te organiseren voor de fractiewoordvoerders omdat hij geen 'zin heeft om helemaal opnieuw te beginnen'. Daarna kan er gekeken worden of de aanbesteding eventueel alsnog opgeschort moet worden.

Er werd aardig wat kritiek geuit op het document. Arda Gerkens van de SP vond dat de Tweede Kamer 'in zijn hemd staat'. Ze vindt dat in de aanbesteding het eerdere beleid over open standaarden van staatssecretaris Frank Heemskerk (Economische Zaken) wordt geschoffeerd. "Het lijkt wel alsof we meteen ons eigen beleid over de schutting gooien", reageerde Gerkens geïrriteerd.

Document

Veel kamerleden vroegen zich af hoe het kan dat het document niet openbaar is terwijl het om een openbare aanbesteding gaat. Gerkens behoorde tot de gelukkigen die het aanbestedingsdocument van tevoren in kon zien. Het meer dan driehonderd pagina's tellende document is namelijk niet openbaar en werd dinsdagmiddag pas ter inzage aangeboden aan de kamer.

Ook Hero Brinkman van de PVV had vorige week het document al in handen. "Dat document hadden we toen ook van de voorzitter kunnen krijgen", zei Brinkman. "Daar ben ik haar niet dankbaar voor." Zowel de PVV als de SP stelden voor het aanbestedingsplan te herschrijven.

Veiligheid en onderhandelingspositie

Het plan is volgens Bos niet openbaar omdat het de veiligheid en de onderhandelingspositie van de overheid niet ten goede komt. "Het is gebruikelijk om op deze gebieden de aanbestedingen gesloten te houden." Een openbare discussie over dergelijke aanbestedingen 'in de webwereld' is volgens Bos ook ongewenst. Ook dat zou de onderhandelingspositie van de overheid kunnen schaden. Aanbieders zouden kunnen knippen en plakken uit de discussies.

Er werd besloten de fractiewoordvoerders aanstaande dinsdag een technische briefing te geven. Gerkens: "De eerste stap is gezet. Wat de woorden van minister Bos waard zijn, weten we dinsdag."