'We zijn ontzettend blij dat dit voorstel is gestrand. We zien dit echt als overwinning', jubelt Arend Lammertink van Stichting Vrijschrift, die een centrale rol bij het Nederlandse verzet tegen de richtlijn heeft gespeeld.

'Het is twee keer geprobeerd software patenteerbaar te maken. Eerst in 2000 met een poging het octrooiverdrag te wijzigen en nu met deze richtlijn. Beide keren zijn niet gelukt, softwarepatenten blijken niet te legaliseren.'

Gereserveerd

Ook bij de eerdere voorstanders van de richtlijn lijkt toch wel de tevredenheid te overheersen. Zo is ook Philips tevreden met de gang van zaken, omdat het bedrijf weinig zag in een aangepaste versie van de richtlijn. 'We hebben altijd gezegd dat we liever geen richtlijn hebben dan een slechte', zegt Arnoud Engelfriet, octrooigemachtigde bij Philips. 'We zijn dan nu ook vooral opgelucht. Onze innovaties blijven beschermd.'

Maar Engelfriet is niet helemaal gelukkig, want hij meent dat het hoog tijd is om de stroom aan triviale patenten in te dammen, die volgens hem ook voor Philips een probleem zijn. Hij ziet dan ook graag dat er meer controle op de toekenning van octrooien gaat komen. 'Het Europees octrooibureau heeft meer kennis van zaken, meer mensen en meer kwaliteit nodig.'

Sun en Red Hat

Sun Microsystems en Red Hat laten in een gezamenlijk persbericht weten erg gelukkig te zijn met de gang van zaken. 'Deze afloop is een duidelijke overwinning voor open-source', betoogt Simon Phipps, Chief Open Source Officer van Sun. 'Het geeft aan dat het parlement behoefte heeft aan een gebalanceerde, concurrerende markt voor software die alle spelers, ongeacht hun omvang, gelijke kansen biedt.'

Minder enthousiast is de reactie van de BSA, die in een schriftelijke reactie zegt de stemming van het Europees Parlement te respecteren en achter de oproep van datzelfde parlement te staan om het patentsysteem te verbeteren. Ook de EICTA (European Information Technology and Communications Association), een lobbygroep van marktpartijen zoals Microsoft en Nokia, likt haar wonden en stelt vast dat verwerping van de richtlijn beter is dan het beperken van de mogelijkheden om patenten in te dienen.

Adder onder het gras

Europarlementariër Eric Meijer van de Socialistische Partij noemt de gang van zaken een dubbele overwinning, omdat niet alleen een slechte richtlijn is tegengehouden maar dat ook de 'ondemocratische en respectloze werkwijze van de Europese Commissie en de Raad is afgestraft.'

Helemaal gelukkig is Meijer niet, omdat er nu wel een onzekere situatie blijft voortbestaan. 'Het risico op rechtszaken van bedrijven buiten Europa blijft bestaan en dat is wel een addertje onder het gras.' Toch is hij opgetogen en wijst erop dat actie wel loont.

Arend Lammertink van Vrijschrift onderschrijft tot slot het nut van in actie komen, maar wijst erop dat het verhaal nog lang niet is afgelopen. Het ministerie van Economische Zaken is immers inmiddels een brede discussie gestart over het patentsysteem in het algemeen. Ook binnen Europa wordt deze discussie gevoerd.