Het onderzoek naar het gebruik van DPI door KPN loopt nu al bijna twee jaar. Omdat het CBP zo lang bezig is met zijn onderzoek naar het DPI-gebruik, deed Rejo Zenger, onder meer actief voor digitale vrijheidsorganisatie Bits of Freedom, een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur om duidelijkheid te krijgen over de staat waarin het onderzoek nu verkeert. Zijn Wob-verzoek werd afgewezen omdat het CBP zegt dat het nog bezig is met dat onderzoek en openbaring van documenten zou dat onderzoek frustreren.

CBP weigert verdere mededelingen

“Het onderzoek naar het gebruik van deep packet inspection door KPN is thans nog niet afgerond. Het onderzoek bevindt zich in een afrondende fase", schrijft het CBP aan Zenger. Navraag bij het CBP door Webwereld over de achtergronden van die afrondende fase, leidde niet tot verdere specificering. “We kunnen daar verder inhoudelijk geen mededelingen over doen", zegt woordvoerder Lysette Rutgers. Ook over de termijn waarop de resultaten van dat onderzoek dan mogelijk worden vrijgegeven, wil ze niets zeggen.

Naast het CBP had ook OPTA een onderzoek lopen, maar dat orgaan heeft zijn bevindingen overgedragen aan het CBP ten behoeve van dienst onderzoek. Het Openbaar Ministerie heeft na een kort onderzoek naar aanleiding van aangiften door klanten van KPN al in de zomer van 2011 geconcludeerd dat KPN klanten in ieder geval niet bespioneerd.

OPTA vond mogelijke wetsovertreding KPN

Op dat onderzoek kwam veel commentaar omdat het OM alleen zou zijn afgegaan op verklaringen van KPN zelf. OPTA gaf in een eerste conclusie juist aan dat KPN mogelijk de wet wel overtrad. De digitale vrijheidsorganisatie Bits of Freedom pleitte er sindsdien herhaaldelijk voor om KPN alsnog te vervolgen. Het heeft het OM gevraagd hun besluit om niet te vervolgen te heroverwegen.

KPN heeft altijd gezegd dat DPI wordt gebruikt om de belasting van het netwerkverkeer te monitoren. De techniek die bekijkt welke datapakketten over het netwerk gaan kan ook worden gebruikt om data te herkennen die gelinkt is met het gebruik door klanten van bijvoorbeeld Skype of Whatsapp. Die diensten kosten KPN en andere telecomaanbieders veel geld.

DPI kan in e-mails kijken

DPI kan in het meest extreme geval ook worden gebruikt om e-mails en ander berichtenverkeer af te luisteren. Dat KPN deze technologie gebruikt, kwam twee jaar geleden aan het licht bij de discussie over het belasten van extra dataverkeer dat Skype en Whatsapp zouden genereren.

De telecombedrijven meenden dat het gebruik van dergelijke gratis diensten het netwerk steeds verder belasten, terwijl daar geen inkomsten tegenover staan. Daarentegen liep het gebruik van onder meer SMS-diensten snel terug, wat KPN veel omzet kost. Kort na de onthulling dat het DPI gebruikte, kwam KPN met nieuwe abonnementsvormen waarbij moet worden betaald naar datagebruik.