In de strijd tegen piraterij wordt al jaren met torenhoge cijfers geschermd om aan te tonen hoe schadelijk namaak en piraterij zijn. Zo gaat de Business Software Alliance ervan uit dat iedere illegale kopie telt als een misgelopen verkoop en werd in de Verenigde Staten lange tijd geclaimd (door overheid en rechthebbenden) dat piraterij zou leiden tot het verlies van 750 duizend banen en 250 miljard dollar per jaar in de Amerikaanse economie. Ook in Nederland rept de BSA periodiek van schade die in de honderden miljoenen beloopt.

Dergelijke beweringen zijn nu op losse schroeven gezet door een rapport dat is uitgebracht door het Amerikaanse Government Accountability Office (GAO). De interne waakhond van de Amerikaanse overheid heeft een uitgebreid onderzoek gedaan naar piraterij om de economische effecten van vervalste en door piraterij verkregen goederen te berekenen, maar kwam uiteindelijk tot de conclusie dat het ‘moeilijk, zo niet onmogelijk is om de economiebrede impact hiervan te berekenen’.

Extreem moeilijk te schatten

Specifiekere onderzoeken die zich alleen richten op één bepaalde branche komen tot dezelfde conclusie omdat ‘de illegale aard van vervalsing en piraterij het extreem moeilijk maakt om de economische impact van IP inbreuk te schatten.” En met betrekking tot het vaststellen van de substitutie ratio (hoeveel van de auteursrechtschendende activiteiten moeten worden gezien als een misgelopen verkoop) “kunnen we alleen maar schatten, hetgeen een gigantische invloed kan hebben op de uiteindelijke schattingen.”

Ongeschikte rapporten vaak aangehaald

Daarnaast laat the GAO weten dat drie rapporten die vaak worden aangehaald tijdens piraterijgerelateerde discussies en / of rechtszaken, totaal niet valide zijn. Dit zou ten eerste gaan om een schatting van de FBI, dat de Amerikaanse zakenwereld jaarlijks 200 miljard tot 250 miljard dollar verliest aan vervalsing. Hoewel deze schatting in 2002 vermeld werd in een persbericht van de FBI, heeft de FBI zelf laten weten dat het geen valide middelen heeft om die schatting te genereren en dat deze dus niet bevestigd kan worden.

Daarnaast is er een verklaring van de Amerikaanse douane (Customs and Border Protection, CBP) uit 2002, waarin geschat werd dat Amerikaanse bedrijven en branches in totaal 200 miljard dollar per jaar aan omzet missen en dat er 750 duizend banen verloren gaan dankzij vervalsing. De douane zelf heeft inmiddels echter aangegeven dat het niet duidelijk is waar deze getallen vandaan komen, en dat ze niet meer door de dienst gebruikt worden.

Tot slot is er nog de Motor and Equipment Manufacturers Association die heeft aangegeven dat de Amerikaanse industrie voor auto onderdelen maar liefst 3 miljard aan verkopen is misgelopen dankzij vervalste onderdelen, en ontleende dit nummer naar eigen zeggen van de FTC (Federal Trade Commission). De FTC zelf blijkt echter niet op de hoogte van deze cijfers en herinnert zich niet dat deze schatting ooit gemaakt of gebruikt is.

Filesharing goed voor welvaart

De cijfers betekenen volgens GAO echter niet dat piraterij en vervalsing in werkelijkheid geen probleem vormen. GAO erkent dat het probleem ‘aanzienlijk in omvang’ is, maar toont vooral aan hoeveel slechte data er wordt gebruikt om dergelijke onderzoeken te staven. Daadwerkelijke bedragen en werkgelegenheidscijfers zouden op zeer nauwkeurige wijze gebruikt moeten worden en bij de berekeningen moet men sceptisch zijn volgens GAO.

Daarnaast meldt GAO dat verscheidene experts hebben laten weten ‘dat piraterij ook potentieel positieve effecten heeft op de economie en dat deze goed geëvalueerd moeten worden.’ Als meest concrete voorbeeld noemt de GAO dat neproducten of kopieën goedkoper zijn (of gratis), wat positief is voor de koopkracht van de consument.

TNO en het IVIR concludeerde iets vergelijkbaars in een rapport over filesharing van januari 2009, getiteld 'Ups en Downs'. "De economische effecten van filesharing op de Nederlandse welvaart op de korte en de lange termijn zijn sterk positief", concludeerde TNO.