"We staan niet buitenspel omdat we lui zijn. We staan buitenspel omdat, zelfs al wordt deze markt 'booming', het ons niet genoeg zal opleveren", denkt Paul Moore, directeur van de mobiele tak van Fujitsu. "Het gaat om producten met weinig tot geen marge."

De verwachting is dat er komende jaren tientallen miljoenen mini-notebooks, oftewel netbooks, verkocht zullen worden. Toch is de lage prijs van de apparaten reden tot zorg, zeker al omdat de marges in de computerindustrie erg klein te noemen zijn.

Klein en energiezuinig

De meeste netbooks zijn te herkennen aan het kleine formaat, vaak uitgerust met een 8" tot 10"-scherm. Ook hebben ze in plaats van een harde schijf flash-geheugen aan boord en kunnen ze overweg met energiezuinige chips. De hoofdzakelijke functie van het apparaat is surfen en e-mail. Netbooks gaan tegenwoordig over de toonbank met een prijs tussen de 300 en 400 euro.

Naast de kleine prijs van het toestel, waren oorspronkelijk ook de eerste fabrikanten relatief klein. Spelers als Asus en Everex, beiden afkomstig uit Taiwan, hadden eerder geen aandeel in de computermarkt voor losse machines en zijn dit nu in rap tempo aan het veroveren. Dell en Acer, twee van de grootste computerfabrikanten, zijn nu ook op de trend ingesprongen, net als de grootste computerfabrikant: Hewlett-Packard. HP bracht onlangs de Mini-Note uit.

Na desktop de 'net-top'

Naast netbooks worden nu ook 'net-tops' ontwikkeld. Net als de kleinere broertjes worden ook deze desktops energiezuinig en zijn ze voornamelijk bedoeld om mee te internetten. Een voorbeeld van een dergelijke machine is deze van start-up CherryPal. Vandaag liet het bedrijf weten een 300 dollar desktop-pc op de markt te brengen zo groot als een boek met een energieverbruik van slechts twee watt. CherryPal richt zich hiermee op een nieuwe trend: 'cloud computing'. Hierin wordt de meeste data niet meer lokaal opgeslagen, maar bevindt deze zich op servers. Ook applicaties hoeven niet meer lokaal geïnstalleerd te worden en kunnen werken vanaf het internet.

Analisten menen ondertussen dat de nieuwe lichting computers vooral de grote spelers in de industrie zullen raken, zoals Microsoft, Intel, HP en Dell. Lange tijd was namelijk het beeld dat consumenten vooral op krachtige machines met een breed scala aan functies zaten te wachten. Analist J.P. Gownder van Forrester Research krijgt vaak dezelfde vraag gesteld: "Grote fabrikanten vragen zich af hoe ze kunnen concurreren met netbooks terwijl ze eigenlijk pc's willen verkopen die veel meer geld moeten kosten."

Klein aandeel, maar groot groeipotentieel

Ondanks de hype rond netbooks is er in de cijfers van computerverkopen nog weinig te merken van de trend. Zo werden er van de Linux Eee PC wereldwijd 350.000 stuks verkocht (waarmee de eerste lichting volledig uitverkocht raakte) en verkocht Everex 20.000 'CloudBooks'.

Vergeleken met de totale cijfers in de computerverkoop is dit een druppel op een gloeiende plaat. In 2007 werden er namelijk 271 miljoen desktops en laptops verkocht wereldwijd. Marktonderzoekbureau IDC verwacht wel een explosieve groei in de netbook-markt. In 2007 lag de totale verkoop van deze producten op 500.000, maar in 2012 denkt het bureau dat er wereldwijd 9 miljoen mini's over de toonbank zullen gaan. Intel, fabrikant van de populaire mini Atom-processor (de vraag ligt momenteel hoger dan het aanbod), denkt zelfs dat de verkoop in 2011 op ongeveer 40 miljoen stuks zal liggen.

Dell is nog niet volledig overtuigd

Toch gelooft bijvoorbeeld Dell niet dat netbooks de markt in zijn geheel zullen overnemen. "Het zijn handige apparaten voor op het vliegveld of voor tijdens een lange reis, maar ze voldoen niet aan de eisen van de moderne consument", vindt Michael Tateman, vice-president van de marketingafdeling van Dell. "Zo'n apparaat is leuk om 30 tot 90 minuten te gebruiken, meer niet."