Vorige week maakte telecomwaakhond OPTA bekend dat het een 'compliance handvest' heeft gesloten met KPN, een van de meest notoire overtreders van de Telecomwet.

KPN belooft overtredingen in de toekomst zelf te melden en te beëindigen. Opta belooft daarop zijn toezichthoudende rol waar mogelijk op afstand in te vullen, zo melden de twee in het document (pdf).

Stoutste jongetje voorgetrokken

Een aantal concurrerende telecombedrijven, waaronder Orange, Versatel en BT, verenigd in de Associatie van Competitieve Telecomoperators (ACT) zijn echter uitermate sceptisch over de 'deal'.

"Gezien de stroom van onrechtmatige kortingen en boetes van miljoenen euro's die KPN in de afgelopen drie jaar heeft gekregen is het onbegrijpelijk dat OPTA KPN nu opeens behandelt als het braafste jongetje van de klas", aldus Feyo Sickinghe, voorzitter van ACT. "Het komt toch ook niet geloofwaardig over als de politie met notoire verkeersovertreders afspreekt dat zij snelheidsovertredingen voortaan zelf zullen melden?"

"Op zich is het idee van zo'n handvest niet verkeerd, maar OPTA maakt afspraken met KPN zonder dat naar buiten toe helder is waar KPN zich precies aan moet houden", stelt Sickinghe. "Met de ondertekening van het handvest loopt OPTA en de hele markt het risico dat bepaalde misdragingen van KPN niet worden onderkend. Dat is voor ons niet acceptabel."

Structureel iets mis bij KPN

De OPTA kan zich, bij monde van de woordvoerster, wel voorstellen dat concurrerende marktpartijen sceptisch zijn over het handvest, maar wil het beeld dat door ACT wordt geschetst graag nuanceren.

Er is in de ogen van de OPTA zeker geen sprake van een soort 'voorkeursbehandeling' van KPN. De waakhond ziet het juist eerder als een vroege waarschuwing voor een bedrijf dat keer op keer de fout in gaat.

"Er is toch echt wel structureel iets mis bij KPN. Kunnen we dat niet op een andere manier oplossen dan met de klassieke instrumenten?" verklaart OPTA de reden voor de regeling. Deze moet de huidige controle dan ook aanvullen maar niet vervangen.

Het handvest is dan ook 'geen handreiking is welke vorm dan ook'. Sterker nog, onlangs heeft OPTA in nieuwe Boetebeleidsregels aangegeven dat recidive extra bestraft zal worden. "En als blijkt dat een compliance-programma wordt gebruikt als window dressing, dan kan een boete ook hoger uitvallen dan normaal gesproken."

Niet bindend of dwingend

Daarnaast heeft OPTA ook een aantal voorwaarden gesteld die 'boeteverlagend' werken.

Opgelegde boetes worden verlaagd als bedrijven hun overtredingen snel melden én als ze zelf aanbieden om benadeelde partijen schadeloos te stellen.

Doet de overtreder dat niet uit eiger beweging dan staat gedupeerde rivalen uiteraard de gang naar de civiele rechter open, zo legt de zegsvrouw uit. "Want de OPTA gaat niet over schadeloosstelling van concurrenten, omdat dat formeel niet in de Telecomwet geregeld is."

Het handvest is uiteindelijk niets meer als een verzameling werkafspraken, niet dwingend of bindend en hebben 'nul' juridische status, zo erkent de woordvoerster. Of het handvest een succes wordt weet ook de OPTA ook nog niet.

OPTA noemt het handvest uniek, maar niet exclusief. "We nodigen andere marktpartijen van harte uit om ook met ons een compliance handvest op stellen."