In welk jaar leeft KPN? Of de dames en heren parlementsleden met telecom in hun portefeuille maar even op een ochtend om acht uur wilden opdraven ten burele van de Koninklijke PTT Nederland te Den Haag om te vernemen hoe de wereld van het internet er werkelijk uitziet.

En kwamen ze? Natuurlijk niet, op een paar Kamerleden na, uit beleefdheid: Jhim van Bemmel (PVV) en Afke Schaart (VVD) lieten zich het college van Baptiest Coopmans welgevallen. Aan hun meningen had het lid van de Raad van Bestuur van KPN weinig boodschap, ze moesten maar eens leren.

Gesouffleerde mening

Overigens was de VVD al tegen netneutraliteit, ingefluisterd door ondermeer Ben Verwaayen, gewezen baas van KPN en British Telecom. Hij zei me enkele jaren terug al in een interview dat netneutraliteit onzinnig was. Zo zou goed betaald zakelijk verkeer ('managed vpn' bijvoorbeeld) simpelweg voorrang moeten krijgen, in ons aller belang.

Daar zit wat in, overigens. Nu ging het om iets anders, de domme arrogantie van telecombedrijven die menen tot in de eeuwen der eeuwen grof geld te kunnen verdienen met sms terwijl de kostprijs ervan vrijwel nihil is.

Paardenstaarten versus streeppakken

Wat ook vergeten was: de tegenstelling tussen 'netheads' en 'bellheads', die reeds vele jaren tegen elkaar slaande koppen van pleitbezorgers van datacommunicatie over IP versus traditionele telecombonzen. Oud versus nieuw, paardenstaarten versus streeppakken.

Bij een discussie met ondermeer Tweede Kamerlid Martijn van Dam en een KPN-pak enkele dagen later bleek laatstgenoemde niet te weten waar hij over sprak: dat we een heleboel nieuwe diensten van KPN op onze buik zouden kunnen schrijven als gevolg van netneutraliteit. Welke dan zoal? Dat kon hij zo snel niet zeggen. Hij had moeten zeggen: wij als KPN hebben tien jaar lang vooral voor aandeelhouders gewerkt waardoor we anno 2011 nog met hele oude activiteiten en een oligopolie in intenettoegang geld verdienen.

De onthulling van Webwereld over deep packet inspection door KPN, de aansluiting van Vodafone bij dat kamp en de doorzichtige enquête, het was te veel van het domme. Zelfs het ministerie van Economische Zaken ging na een jaar verzet ineens om voor netneutraliteit, onder de noemer: en nu is uit met jullie halfslachtige praatjes. Minister Verhagen en zijn ambtenaren stemden in en mogen netneutraliteit nu gaan exporteren.

Cookiewet

Iets anders staan Verhagen en zijn helpers in het gebruik van cookies. Ze vinden de 'ondubbelzinnige toestemming' op de manier die het parlement wenst onverstandig. Maar dat is deels eigen schuld: het ministerie zwabberde tussen enkele uitingen van minister Van der Hoeven en opvolger Verhagen, en wist het niet precies meer. Technologie reguleren is altijd moeilijk, maar het parlement vertrouwde de zaak domweg niet meer.

Met advocaat Milica Antic en vele kenners van cookiegebruik wil ik graag geloven dat de gekozen formulering in het amendement op het voorstel van de Telecomwet niet deugt, al worden haar felle bewoordingen wellicht ook ingegeven door de klandizie van cookiehandelaren. Het kan en moet veel beter, principiëler en technologieonafhankelijker worden geregeld, vanuit het principe: geen gedragsmeting op pc, tablet, mobiel etc, tenzij...

Eigen schuld

Maar ook hier: de branche heeft het over zichzelf afgeroepen. Op de eerste plaats komt de zelfregulering veel te laat. Als Amsterdam kentekens wil registreren aan de stadsgrenzen, is het land te klein, maar bedrijven snuffelen al vijftien jaar ongegeneerd achter de voordeur op uw en mijn pc (op IP-nummer, zeg maar het nummerbord) om te boekstaven hoe we surfen. Met welke recht eigenlijk?

Laten we eerst die principiële vraag eens gaan beoordelen: wie mag er meekijken? Ik geef bijvoorbeeld graag Xs4all en Microsoft toestemming (de helpdesk mocht m'n pc 'overnemen') om daar ver in te gaan voor technische bijstand. Uiteraard zijn ook de meeste cookies om het surfen te vereenvoudigen welkom. Maar waarom moet ik me dat laten welgevallen na etalagebezoek bij Bol.com of Wehkamp.nl nog vele sites lang door dankzij sluwe technologie van het Franse Criteo achtervolgd te worden met aanbiedingen die ik echt niet wil zien?

Leg het eerst eens fatsoenlijk uit. Met sommigen heb ik inderdaad zinnige discussie kunnen voeren zoals met personen binnen de DDMA die zinnige dingen zeiden, nadat de argumenten van vóór- en tegenstanders over het voetlicht kwamen.

Eenzijdige lobbystorm

Maar nee, een eenzijdige lobbystorm raasde over het internet. Elke marketingblog wist het zeker: bedrijven weten het beter dan die domme consumentjes. Uitgeversclub NUV deed mee, zelfs in naam van behoud van kwaliteitsjournalistiek. Nu ben ik zo arrogant te menen daar soms aan bij te dragen, en vraag me af of het cookiegeweld goed is voor Sanoma met alle kook- en tuinprogramma's van SBS, de Libelle en vooral koopsite Kieskeurig, of werkelijk voor goede journalistiek. Ik zie me eerlijk gezegd straks vooral verhaaltjes schrijven over nieuwe broodroosters om nog mee te mogen doen.

De branche liet gedurende de lobby blijken dat er een soort van plicht bestaat om reclamecookies te plaatsen. Dachten ze werkelijk dat Van Dam en Van Bemmel dat simpele argument zouden geloven? Integendeel, ik vind gedragsmeting (al dan niet met cookies) een luie, machinale, creatief gebrekkige vorm van marketing. Verzin maar iets beters, jongens en meisjes.

Sluw maar niet waar

Het kon nog erger, de voorman van de online reclameclub IAB, de even sympathieke als slimme Belg Joris van Heukelom, had de euvele moed te verklaren dat we in Nederland onze breedband voorsprong zouden verliezen met een cookievijandige wet. Of dat cookies nodig zijn om hier de volgende Twitter of Facebook te laten ontstaan.

Wel sluw, niet waar: we betalen in Nederland zo'n twee miljard euro aan providers voor internettoegang, terwijl reclame op basis van cookies naar schatting zo'n 10 procent daarvan opbrengt, misschien iets meer. Sterker nog: er komt geen meter breedband bij dankzij cookies.

Nee, KPN met zijn innovatie die gestuit zou worden met netneutraliteit en de cookielobby die ons een traag internet belooft met de vereiste voor toestemming om ongevraagd op uw verbinding te mogen snufelen , het is jullie eigen schuld. Enige nederigheid en wat minder jokken was op z'n plaats geweest.