De term 'handtekening' is in de digitale wereld wellicht misleidend. De e-krabbel is namelijk niet meer dan een digitaal certificaat dat pas wordt afgegeven nadat mensen aan bepaalde eisen hebben voldaan.

Met dit certificaat kunnen bedrijven en personen vervolgens 'bewijzen' dat ze zijn wie ze zeggen te zijn. Dit is bijvoorbeeld handig bij het online zakendoen omdat kopers vrij makkelijk de identiteit van een verkoper kunnen achterhalen.

Eén van de voorwaarden voor een elektronische sleutel is dan ook dat deze te achterhalen is. De aanvrager moet hiervoor een identiteitsbewijs overleggen.

Aanvragen

Het aanvragen van elektronische kan alleen bij een zogenoemde 'certification service provider' (csp) of gewoon op z'n Hollands een certificaatdienstverlener. De csp koppelt vervolgens een unieke code aan degene die de handtekening aanvraagt.

Deze code en de persoonsgegevens worden vastgelegd in een digitaal certificaat. Doordat dit certificaat de link kan leggen tussen een nummer en een persoon, kan het certificaat dus ook de identiteit van iemand bevestigen.

Mensen kunnen de erkende certificaatdienstverleners herkennen aan het TTP.NL-keurmerk. Hiermee bewijst het bedrijf dat het een trusted third party (ttp) is en dus voldoet aan alle eisen om een elektronische handtekening te mogen uitgeven.

Marktwerking

De overheid heeft bewust gekozen de uitgifte van de digitale handtekening over te laten aan de markt. Het hele concept moet nog uitkristalliseren, bevestigt Jacob Boersma van ECP.NL, de organisatie die het TTL.NL-keurmerk beheert.

"De dienstverlening op dit gebied moet nog helemaal op gang komen. Nadeel hiervan is dat het aanvragen van een certificaat nog vrij prijzig is. Dit hangt bijvoorbeeld af van het beveiligingsniveau. Er is wel een gratis variant, maar die garandeert dan alleen de geldigheid van een mailadres", aldus Boersma.

Door de prijsstelling lijkt de digitale handtekening vooralsnog voorbehouden aan de grote bedrijven. Een andere beperking is dat gemeenten niet verplicht zijn aanvragen voor de digitale handtekening te verwerken.

"De overheid heeft besloten dit over te laten aan de markt", licht Judith Thompson van het ministerie van Economische Zaken toe. "Dit betekent dat de ttp's ook de keuze hebben welke markt zij willen bedienen."

Theoretisch kan het dus gebeuren dat er voorlopig geen certificaatdienstverleners zijn die ook burgers kunnen of willen voorzien van een e-handtekening.

Vooralsnog is alleen PinkRoccade gecertificeerd volgens de strengste normen die de overheid aan de ttp's stelt. "De handtekening die wij uitgeven wordt ook door de overheid erkend", licht Henk Hendriks van PinkRoccade toe.

"Deze erkenning is nodig om straks bijvoorbeeld je belasting online te kunnen doen of om een uitkering aan te vragen. Probleem is alleen dat de overheidsprocessen er nog niet mee overweg kunnen."

Drempels

Ondernemers die hun personeel dus voorzien van een elektronische handtekening, kunnen van een koude kermis thuiskomen. De krabbel is namelijk nog nergens te gebruiken.

De overheid kijkt voorlopig de kat uit de boom en wacht even af hoe de markt op de e-krabbel reageert. Pas bij voldoende animo zal een begin worden gemaakt met het geschikt van de dienstverlening.

Dit kan er voor zorgen dat bedrijven minder happig op de elektronische handtekening worden, waardoor de ontwikkeling in een vicieuze cirkel komt. Ook zullen consumenten hierdoor langer moeten wachten op bruikbare toepassingen voor het digitale certificaat.

Kosten

De kosten voor een smartcard zullen volgens Hendriks al snel honderd euro of meer gaan kosten. Organisaties zullen deze investering op termijn wel terugverdienen omdat zaken sneller afgehandeld kunnen worden en minder fysieke bezoeken aan bijvoorbeeld een notaris moeten worden gebracht.

De prijs kan echter de acceptatie van consumenten in de weg staan. Naast de aanschafkosten van de smartcard is er namelijk ook nog een bijbehorende kaartlezer nodig.

"Wie gaat dit betalen?", zo vraagt Hendriks zich hardop af. "Ik kan niet inschatten hoe de overheid hier mee omgaat. Voor het verlengen van een paspoort moet je ook betalen. Er zal dus een prijskaartje aan komen te hangen."

Links:

ECP.NL Dossier e-handtekening

- http://www.ecp.nl/dossieritem.php?dossier_id=20

Woordenlijst dossier Trusted Third Parties

- http://rechten.kub.nl/koops/pub/ttp-def.htm

PKIoverheid

- http://www.pkioverheid.nl