Met een stemverhouding van 280 tegen 254 heeft het Europees Parlement vanmiddag ingestemd met een voorstel van Europarlementariër Sophie in 't Veld voor het opschorten van het SWIFT-verdrag.

Bal ligt nu bij Europese Commissie

Dat verdrag behelst de doorgifte van bepaalde financiële gegevens van Europese burgers aan de VS. Het gaat dan om internationale betalingen van die burgers. Het parlement zet die doorgifte in de ijskast vanwege het NSA-schandaal. "Nu het Parlement die steun intrekt, kan de Commissie niet anders dan de opzeggingsprocedure opstarten", stelt In 't Veld (D66).

De bal ligt nu bij de Europese Commissie. Het besluit van het parlement is een dringend advies aan Europees Commissaris Cecilia Malmström. Die moet van de meerderheid in het parlement nu het SWIFT-verdrag buiten werking stellen. Ook roept het Europarlement de lidstaten en de Europese Commissie op een onderzoek te starten naar het vermeende aftappen van het SWIFT-systeem door de NSA.

NSA tapt SWIFT-systemen af

De Amerikaanse geheime dienst NSA blijkt het systeem van betaaloperator SWIFT af te tappen, zo bleek eerder uit onthullingen op basis van de documenten die door klokkenluider Edward Snowden aan diverse media zijn gelekt. De NSA heeft daardoor toegang gekregen tot veel meer data dan in het SWIFT-verdrag is afgesproken. Een van die SWIFT-servers staat in Zoetermeer, andere in België.

"Het doel van het SWIFT-akkoord is gegevensoverdracht aan regels te binden, maar via de achterdeur worden alsnog alle gegevens afgetapt door de Amerikanen en gebruikt voor allerlei zaken anders dan terreurbestrijding", fulmineert In 't Veld. "Het akkoord is zo een wassen neus geworden, en dus feitelijk vervallen."

'Gammele verdrag een dode letter'

"De garanties die de Amerikaanse regering gaf in het SWIFT-verdrag waren al boterzacht. Daarom hebben de Europese Groenen in 2010 tegen dit verdrag gestemd. Inmiddels is het gammele verdrag helemaal een dode letter geworden", zegt Europarlementariër Judith Sargentini (GroenLinks).

Overigens vindt In 't Veld de houding van zowel Europa als Nederland (als een van de lidstaten van de Europese Unie) onbegrijpelijk. “Het afwachtende optreden van zowel de lidstaten als de Commissie heeft mij zeer verbaasd. In Nederland weigeren Opstelten en Plasterk zelfs een technisch onderzoek in te stellen. Dat is te bizar voor woorden, waarom willen ze niet weten wat er is gebeurd, welke gegevens zijn afgetapt?"

Dat Plasterk en Opstelten steeds verwijzen naar het ambtelijk overleg dat gevoerd wordt met de VS, vindt In 't Veld nogal tekort schieten. "Daar wordt niets onderzocht. Daar wordt enkel de vraag gesteld of de Amerikanen afgetapt hebben. Drie keer raden wat dat antwoord zal zijn."