Binnen de i-strategie van Rijkswaterstaat wordt een groot belang gehecht aan data. "We willen niet alleen een leverancier van infrastructuur zijn, maar ook een leverancier van data", vertelt Zeijlemaker. Zij geeft bij de Centrale Informatievoorziening (CIV) van Rijkswaterstaat leiding aan de directie Inwinning en Gegevensanalyse, dat is opgericht om datagovernance van bestaande data te verbeteren en nieuwe data in te winnen, deels ook samen met marktpartijen.

Het verbeteren van kaarten

Eén van de partijen waarmee Rijkswaterstaat daarom sinds kort samenwerkt is Open Street Map. "Dit is een online community van vrijwilligers die is ontstaan vanuit ergernis over slecht beschikbaar kaartmateriaal", aldus Zeijlemaker. De community van 2 miljoen 'mappers' biedt een overheidsinstantie als Rijkswaterstaat allerlei kansen.

Nienke Zeijlemaker

"Door de samenwerking met OSM Nederland kunnen we er samen voor zorgen dat datasets van OSM en RWS zo betrouwbaar mogelijk worden gehouden. Voor Rijkswaterstaat is het nuttig en leuk om samen te werken met een zeer enthousiaste community die graag hun bevindingen terugkoppelt. We zien dit als enorm waardevol en denken dat dit zal leiden tot een hogere kwaliteit van data", zegt de directeur.

Data hackathons

(Open) data krijgt alleen meerwaarde als je echt transparant bent, wat soms best ingewikkeld kan zijn, vindt Zeijlemaker. Transparantie is niet alleen het beschikbaar stellen van data, maar deze ook op een toegankelijke manier aanbieden. Het nieuw opgerichte Data Management Center kijkt er vooral naar hoe Rijkswaterstaat zoveel mogelijk transparant kan zijn, data kan ontsluiten en wat er op gebied van big data en data analytics allemaal mogelijk is. "We maken hierin een opwindend groeiproces door. Binnen mijn directie wordt echt het uitvoerende werk gedaan en zetten we stappen."

Overstroomik?

Van recent opengestelde data kunnen ondernemers apps bouwen, maar ook Rijkswaterstaat gaat er zelf mee aan de slag. Een voorbeeld hiervan is de app Overstroomik waarbij je op basis van de postcode kunt zien of jouw wijk gevaar loopt als de dijken doorbreken. Deze app maakt gebruik van alle recente waterstanden in Nederland.

Aan het einde van het jaar wordt bijvoorbeeld een open data battle gehouden samen met het KNMI. Daar komen creatieve mensen uit de datawereld, communicatiespecialisten, ondernemers en studenten op af. Zij kijken wat er mogelijk is als je verkeersdata van Rijkswaterstaat met weerdata van het KNMI combineert en welke nieuwe toepassingen dat oplevert. "Dan moet je bijvoorbeeld denken aan het beter kunnen voorspellen van files", zegt Zeijlemaker. "Je kunt bijvoorbeeld een app ontwikkelen die inzichtelijk maakt wanneer je qua weer en drukte het beste van huis kunt vertrekken. Of een app die laat zien wat op basis van deze gegevens de optimale dag is om thuis te werken. Ik verwacht dat toekomstige toepassingen nog veel meer fijnbesnaard en op het individu gericht zullen worden."

Data moet uitnodigen tot experimenteren

"Data moet op een zo makkelijk mogelijk manier door interne en externe afnemers gebruikt kunnen worden", vervolgt Zeijlemaker. "Toen ik bij de organisatie binnenkwam stond op internet een grote catalogus van welke data we hadden, maar was het lastig om er je weg in te vinden. Nu ben ik hard bezig om dit op een veel meer aansprekende manier te ontsluiten. Als mensen bepaalde datasets gebruiken, willen we ze bijvoorbeeld ook op andere relevante data attenderen. "

Drones

Ook nieuwe technologieën als drones vinden bij Rijkswaterstaat toepassingen. Deze zijn afgelopen zomer ingezet bij Concert at Sea om de logistieke stromen zoals die worden verwacht te toetsen. "Rijden de mensen wel waar we dachten dat ze gaan rijden? Zijn er onverwachte knelpunten? Vroeger werd dit handmatig gemeten met gele autootjes van Rijkswaterstaat en weginspecteurs die elkaar haastig waarnemingen doorbelden, maar op deze manier kom je dat veel sneller en betrouwbaarder te weten", vertelt Zeijlemaker.

De afdeling van Zeijlemaker is er verder enorm op gebrand om niet oeverloos over de mogelijkheden te praten, maar om vooral mooie dingen met data te doen. Eigen inbreng wordt dan ook enorm op prijs gesteld, stelt ze. "Er ligt ongelooflijk veel data die nauwelijks gebruikt wordt maar waarvan de mogelijkheden gigantisch zijn. Wie van data analytics en het grasduinen in data houdt, betreedt bij ons een ware schatkamer. Ik zeg schatkamer niet alleen vanwege onze eigen data, maar ook vanwege alle samenwerkingsverbanden die er bestaan en nog zullen ontstaan. Creatievelingen kunnen daarin hun hart ophalen. "

Gewoon nu doen in plaats van afwachten

Op dit moment ontwikkelt de CIV van Rijkswaterstaat daarom een proeftuin om met analyses aan de slag te gaan. Op basis van vragen die voortkomen uit het primaire proces van Rijkswaterstaat worden concrete experimenten bedacht waarbij data een oplossing kan bieden. "Voorop staat dat je moet durven gewoon wat te proberen. Dat mag best eens mislukken, maar ik wil niet dat er twee jaar nagedacht wordt over wat we willen proberen. Een proeftuin is noodzakelijk omdat we, zoals de naam ook suggereert, echt op die manier moeten gaan denken en werken."

Meer weten over hoe het is om te werken bij Rijkswaterstaat? Lees hier de verhalen van onze medewerkers.

En voor meer ICT-verhalen bij de Rijksoverheid en de vele ICT-vacatures ga je naar Werkenvoornederland.nl/ICT. Advertisement