Het is reëel om geld te betalen in ruil voor het mogen downloaden van muziek. Een goede legale dienst die zich kan meten met de gouden tijden van Napster is er echter nog lang niet. De op handen zijnde diensten van de grote platenmaatschappijen hebben het niet echt aan zich kleven.

Na jarenlang te hebben gezwegen als een gesloten rioolput, is de gevestigde muziekindustrie de laatste tijd in rap tempo haar positie in de online muziekdistributie aan het innemen. Het speelkwartier lijkt voorbij nu ooit rebelse diensten een voor een worden ingelijfd door de grote spelers. Napster is in handen gevallen van het mediaconcern Bertelsmann, Aimster raakt haar domeinnaam kwijt aan AOL en MP3.com is deze week overgenomen door Vivendi Universal.

Terwijl de lol er bij Napster grotendeels vanaf is nu het bedrijf zo'n beetje alle muziek laat tegenhouden door filters, broeden de 'grote vijf' op eigen legale alternatieven. Het lukt ze echter niet één gezamenlijke dienst te starten. MusicNet van AOL TimeWarner, EMI, Bertelsmann in samenwerking met RealNetworks zal gaan concurreren met Duet van Universal, Sony in combinatie met Yahoo en MP3.com.

De consument die op één plek alle muziek denkt te kunnen downloaden, komt hiermee bedrogen uit. Verder is onlangs duidelijk geworden dat MusicNet feitelijk niets meer is dan een - waarschijnlijk dure - huurdienst met de nodige beperkingen. Het initiatief kan hiermee nog het best worden vergeleken met een vergiet vol keutels. Duet zal waarschijnlijk volgens een soortgelijk concept van start gaan: muziek kan alleen op de pc worden afgespeeld en is maar beperkt houdbaar. De angst bij de muziekindustrie zit er na Napster - terecht - in.

Echt legale alternatieven voor Napster zijn er dus nog niet. De online muziekliefhebbers proberen en masse andere peer-to-peer programma's uit, waarvan er inmiddels vele tientallen beschikbaar zijn. Probleem is dat er nog geen duidelijke opvolger van Napster is waardoor de kans van slagen een stuk kleiner is dan in de goede oude dagen van Napster. Bovendien kampt het Gnutella-netwerk met de nodige technische problemen. Als meest waarschijnlijke opvolgers van Napster worden onder meer WinMX, AudioGalaxy, LimeWire, BearShare en het Nederlandse KaZaA genoemd. Het wachten is op het moment dat ook deze diensten door de juristen van de platenindustrie worden aangepakt. De beoogde troonopvolger Scour werd op deze manier al grotendeels monddood gemaakt.

Het meest verrassende initiatief is afkomstig van Martijn Eier (ex-Superweb) en Jan Kooman (ex-Freehosting). Het idee is even simpel als naïef. Alle muziek moet kunnen worden gedownload vanaf de servers van Soundstation12, tegen een vast bedrag per maand, zonder enige beperking. Hiervoor is echter toestemming nodig van de platenmaatschappijen en die is er niet. Sterker nog: die zal er nooit komen. Er is geen enkele reden om in zee te gaan met Soundstation, al denken Eier en consorten van wel. Een sneeuwbal in de hel lijkt kortom meer kans te maken dan Soundstation.

Voorlopig blijft het aldus behelpen met semi-illegale programmaatjes of met legale, dure huurdiensten waarbij je weinig kan met de verworven muziek.