De advocaat-generaal (A-G) bij de Hoge Raad, Toon Huydecoper, trekt een juridisch opmerkelijke en politiek explosieve conclusie. Hij geeft het officiële advies dat het kopiëren uit illegale bron, zoals momenteel in Nederland is toegestaan, moet worden verboden.

Plus thuiskopieheffing

Maar tegelijkertijd zou er over dit illegaal downloaden wél thuiskopievergoeding moeten worden geheven op datadragers. De rechthebbenden lijden immers schade door het downloaden uit illegale bron.

Echter, omdat de hele kwestie sterkt leunt op Europese regels en richtlijnen, dient de Hoge Raad zogenaamde prejudiciële vragen te stellen aan het Europees Hof van Justitie. A-G Huydecoper concludeert dit in de rechtszaak tussen stichting de Thuiskopie en de fabrikanten van lege cd- en dvd-schijfjes, verenigd in STOBI. (Zie onderaan dit artikel het ingebedde document.)

Sympathie voor omstreden vonnis

Deze slepende rechtszaak over heffing op blanco schijfjes heeft in 2008 al geleid tot een spraakmakend vonnis van de rechtbank Den Haag. De Haagse rechter zei toen al dat downloaden uit illegale bron feitelijk ook illegaal is, in tegenstelling tot het standpunt van de Kamer en de minister.

Juristen hebben deze uitspraak compleet gefileerd. En alhoewel het Hof in hoger beroep oordeelde dat downloaden uit illegale bron wél is toegestaan, sympathiseert Huydecoper expliciet met het eerste, omstreden vonnis.

Volgens de A-G heeft de wetgever namelijk de verkeerde oplossing gekozen door downloaden uit illegale bron toe te staan. Dit legaliseren had als doel dat er vervolgens een vergoeding tegenover stond in de vorm van thuiskopieheffingen op datadragers.

'Wetgever zit fout'

Maar juridisch is die koppeling niet noodzakelijk. De Europese rechtsregels laten de mogelijkheid open dat er ook een vergoeding kan worden geheven op 'illegaal downloaden', betoogt Huydecoper.

Kortom, er zijn ten eerste 'klemmende redelijkheidsargumenten' die pleiten voor een ruime basis voor de thuiskopievergoeding. Ten tweede is het dus een “misverstand" dat de omvang van die vergoeding gekoppeld is en zou moeten overeenstemmen met de ruimte die de wetgever voor het geoorloofd kopiëren openlaat.

“Wanneer men die beide argumenten als geldig accepteert, ligt in het verlengde daarvan dat de wetgever zich daar ook naar zou hebben gericht, en in elk geval dat de wetgever dat in redelijkheid had behoren te doen", sneert Huydecoper richting de politiek.

Downloadverbod

Over een mogelijk downloadverbod, al dan niet gekoppeld aan de afschaffing van de thuiskopieregeling, wordt in politiek Den Haag al jaren gesteggeld. De regering wil een downloadverbod, een meerderheid van de Kamer absoluut niet. Deze impasse sleept zich voort.

Het beste is nu dat het Europese Hof zich over deze kwestie buigt, stelt Huydecoper. Hij concludeert dat het boven de pet is van nationale rechters en wetgevers. Het EU-Hof moet uitwijzen of de Nederlandse legalisering van downloaden uit illegale bron eigenlijk wel door de beugel kan. En zo niet, of er dan wel nog heffing kan worden verplicht op dat illegale downloaden.

De Hoge Raad zal naar verwachting in september beslissen. Een conclusie van de A-G wordt door de Hoge Raad bijna altijd overgenomen.

Conclusie AG Heffing Op Illegaal Download En