IBM heeft op atoomniveau een speelfilm opgeslagen die ook nog kan worden afgespeeld door het bewegen van losse koolstofatomen op een ondergrond. Duizend frames van de film passen op de breedte van een menselijke haar. IBM heeft daarmee een vermelding gekregen in het Guiness Book of World Records.

De animatiefilm gebruikt STM, dat door IBM is uitgevonden. Daarbij wordt een elektrisch geladen en zeer scherpe metalen naald naar een oppervlakte gebracht, waarbij de elektrische lading van dichtbij overspringt, een proces in kwantumfysica dat tunneling wordt genoemd. Dat event zorgt voor een bepaalde schikking van de atomen. Elk van de 242 frames van de film bestaat uit zo’n schikking.

Naald schikt atomen per filmframe

Volgens onderzoeker Andreas Heinrich van IBM Research voelt en ziet de naald waar de atomen zijn, en schikt die vervolgens naar de volgende gewenste positie om het volgende frame te laten zien. De koolstofatomen houden hun nieuwe positie omdat ze chemische verbindingen aangaan met de koperatomen in de ondergrond. Van die nieuwe schikking wordt dan weer een beeld gemaakt door de naald, vertelt Heinrich tegen BBC News.

Van de technologie is een aantal YouTube-filmpjes gemaakt. Het heeft de vier wetenschappers twee weken gekost met werkdagen van 18 uur om de film te maken. Met de technologie wil IBM in de toekomst opslagproducten maken op atomair niveau. Met de film wil IBM zijn onderzoek naar dergelijke technologie meer aansprekend en beeldend overbrengen. “Het is geen echte en wetenschappelijke doorbraak, maar bedoeld als gespreksonderwerp voor kinderen en andere mensen”, zegt Heinrich.