Het gaat erbarmelijk slecht met het middelbare schoolvak Informatica. Per school is vaak maar één docent, die vaak 10 jaar geleden voor het laatst geschoold is en bij zijn pensioen zelden vervangen wordt. Schoolbesturen hechten weinig belang aan het vak en kennen docenten geen eigen ruimte en ontwikkelingsmogelijkheden toe.

Ondertussen controleert de onderwijsinspectie nauwelijks en moeten veel docenten zelf zoeken naar nascholing en cursussen om up-to-date te blijven. Er heerst consensus over het belang van het middelbare schoolvak Informatica, dat desondanks anno 2013 uitsterft. Slechts 5,3 procent van de leerlingen kiest voor het keuzevak Informatica.

Schreeuwen om vernieuwing

Het onderwijsveld, dinsdagavond bijeengekomen voor een discussieavond in debatcentrum Spui25 te Amsterdam, schreeuwt om vernieuwing. Gesteund door een onlangs uitgebracht adviesrapport van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) en op basis van eigen ervaringen starten docenten en wetenschappers daarom eigen schoolprojecten om scholieren te enthousiasmeren.

Dit vanwege gebrek aan politieke steun. De aanbevelingen in het KNAW-rapport, gericht aan bewindslieden van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, zijn tot nog toe aan dovemansoren gericht. Het KNAW adviseert onder meer een grondige vernieuwing van het keuzevak Informatica (bovenbouw) en een nieuw verplicht vak Informatie & communicatie (onderbouw) op havo en vwo-niveau, maar het ministerie geeft hier geen prioriteit aan.

Nieuw leven inblazen

Secretaris Arie Korbijn van het KNAW: “Onze rol ligt bij het doen van aanbevelingen aan het ministerie. Met bijeenkomsten als deze proberen we de discussie levend te houden. Omdat ook wij zien dat er iets gronding moet veranderen aan de wijze waarop het informaticaonderwijs op middelbare scholen is ingericht."

Volgens Martin Bruggink, vakdidactus Informatica en één van de sprekers dinsdag in Spui25, kunnen scholen zich profileren door zelf op projectbasis of met andere scholen het vak Informatica nieuw leven in te blazen. Het Amsterdamse project ICT in de Wolken van Informaticadocent Eelco Dijkstra is daar een praktisch voorbeeld van.

Bovengemiddeld salaris

Over het curriculum, met name dat van het onderbouwvak, moet de komende periode worden nagedacht. Het KNAW ziet graag een flexibel en modulaire opzet - zowel bèta als alfa - om actueel te blijven en leerlingen van alle profielen aan te spreken. Daarvoor moeten echter wel eerst een nieuwe generatie docenten met nieuwe vaardigheden worden opgeleid, want ook op dat vlak schort het aan de aanwas.

De problemen in het voorgezet onderwijs staan in schril contrast met het toekomstbeeld. “Uit onderzoek blijkt dat er in 2020 in de ICT-wereld één miljoen banen vacant zijn. Een ontwikkeling waar wij in deze discussie altijd naar verwijzen", aldus voorzitter Ramon Moorlag van de vakvereniging Informatica & ICT dinsdag, refererend aan het initiatief Code.org. Dit zijn volgens hen bovendien veelal banen met een bovengemiddeld salaris.