Volgens de Nederlandse autoriteiten valt Skype, in elk geval gedeeltelijk, onder de Telecomwet en moet het voldoen aan de plicht tot het 12 maanden lang opslaan van verkeersgegevens en het bieden van aftapfaciliteiten voor opsporingsdiensten. Skype weigert dit tot nog toe en staat dan ook niet geregistreerd bij toezichthouder OPTA, blijkt uit onderzoek van Webwereld.

SkypeIn en -Out onder telecomwet

In 2008 heeft de minister van Justitie in een nota expliciet gesteld dat Skype-diensten die connecteren met bestaande Nederlandse telefoonnummers vallen onder de bewaarplicht.

“Het aanbieden van applicaties, zoals Skype, valt als zodanig niet onder het begrip aanbieden van openbare telecommunicatienetwerken of -diensten, als bedoeld in de Telecommunicatiewet. Indien echter met behulp van Skype een verbinding wordt gelegd met een vaste of mobiele telefoon, of andersom, dan vallen de betreffende verkeers- en locatiegegevens wel onder de bewaarplicht", aldus toenmalig minister van Justitie Hirsch Ballin.

Dus Skype-Skype gesprekken vallen niet onder de Telecomwet, maar SkypeOut (skypen naar vaste of mobiele nummers) en SkypeIn (Skype koppelen aan een bestaand telefoonnummer) wel. De crux is in beide gevallen dat Skype op één of andere manier verbinding maakt met bestaande Nederlandse telefoonnummers. In dat geval is het bedrijf ook de aangewezen partij voor de bewaar- en aftapplicht. Zeker in het geval van SkypeIn, omdat het dan de enige is die weet wie er achter een telefoonnummer schuil gaat.

Standpunt OPTA

Het is niet duidelijk of Nederlandse toezichthouders veel moeite hebben gedaan om Skype tot compliance te dwingen. OPTA wil niet reageren op individuele gevallen, maar wijst op een document waarin haar standpunt staat.

“Voor aanbieders van internetbellen (VoIP) gelden dezelfde verplichtingen als voor aan- bieders van vaste en mobiele telefonie. Zo zijn het aanbieden van nummerportabiliteit, het bellen naar 112 en het bellen van en naar het buitenland ook verplicht voor deze aanbieders," aldus OPTA. Hierin wordt dus echter niet duidelijk of er een concrete connectie moet zijn met Nederlandse telefoonnummers.

Uit een korte zoektocht blijkt dat veel voip-providers wel een OPTA-registratie hebben. Ook bijvoorbeeld Skype-concurrent Rebtel, net als Skype statutair gevestigd in Luxemburg.

Ander loket: Agentschap Telecom

Een OPTA-registratie betekent overigens niet automatisch dat ook aan de aftap- en bewaarplicht moet worden voldaan, want dat wordt in Nederland geregeld door een andere toezichthouder, Agentschap Telecom.

En die houdt er weer net andere criteria op na. “Voor telefoniediensten, zoals traditionele telefonie, mobiele telefonie en Voice over IP waarbij bijvoorbeeld gebruik wordt gemaakt van het Nationale Nummerplan, waarbij doorschakeling mogelijk is en toegang wordt geboden tot het alarmnummer 112 geldt een bewaartermijn van twaalf maanden, gerekend vanaf de datum van de communicatie. Voor verkeersgegevens van spraakdiensten die gebruik maken van het internet en die niet over deze functionaliteiten beschikken, geldt een bewaartermijn van zes maanden", stelt het Agentschap.

Definitiedrama

Niemand lijkt door de bomen het bos nog te zien. “Dit is heel erg lastig. De definities in de wet zijn een drama, ze zijn feitelijk half af. En de verschillende interpretaties maken het er niet duidelijker op", constateert ICT-advocaat Ernst-Jan van de Pas van Dirkzwager. “Het is een complexe kwestie met hele grote gevolgen. Het lijkt zo duidelijk, maar dat is het niet. Hier kan je makkelijk eindeloos over doorprocederen."

Dinsdag werd bekend dat de Franse telecomwaakhond Arcep aangifte tegen Skype doet omdat het zich weigert te registreren als aanbieder van telecommunicatiediensten. Skype laat in een verklaring weten: “Skype is geen aanbieder van elektronische communicatiediensten onder de Franse wet."

Voer voor juristen

Dit lijkt te impliceren dat Frankrijk wat Skype betreft geen jurisdictie heeft, omdat het is gevestigd in Luxemburg. Maar bij nadere inspectie blijkt dat Skype ook daar niet in het register van de lokale telecomtoezichthouder ILR staat.

Wat de kwestie mogelijk ook nog compliceert is de juridische en technische status van Skype na de overname door Microsoft. Sindsdien is het een divisie van Microsoft. Ook leunt Skype sinds een tijd veel minder op een p2p-architectuur en is Microsoft de routering veel meer via eigen servers gaan doen. Van de Pas: “Allemaal nog meer voer voor juristen."