De Socialistische Partij is des duivels dat reizigers, die wel netjes inchecken maar vergeten uit te checken vier euro voor de reis moeten betalen. Daarbij maakt de werkelijke prijs van de rit niet uit. Reizigers kunnen het teveel betaalde declareren, maar moeten een formulier met print-outs insturen om voor restitutie in aanmerking te komen.

Lucratief

Een dergelijke procedure is veel gedoe en de verwachting is dat veel mensen het dan ook achterwege zullen laten om het geld te claimen, als ze al van de mogelijkheid op de hoogte zijn. Hierdoor ontstaat voor de vervoersbedrijven een extra bron van inkomsten. Zo blijkt in Londen het aanslaan van vergeetachtige reiziger met vier pond transacties uiterst lucratief.

De krant East London Advertiser kreeg met een beroep op de Engelse Wet Openbaarheid van Bestuur duidelijk dat in 2007 het niet uitchecken zo'n 33 miljoen Engelse pond (36,66 miljoen euro) opleverde, terwijl er maar 800.000 pond werd gereclameerd. Als deze 32 miljoen pond werd verdisconteerd met de gemiddelde Oyster-ritprijs van 2,18 pond dan blijkt de Londense metro in één jaar 18 miljoen pond extra winst te hebben gemaakt met het boetesysteem.

Onbekend aantal gedupeerden

SP-kamerlid Emile Roemer wilde daarom al in september van de RET weten hoeveel van deze transacties er eigenlijk voorkomen. "Op dit moment is niet veel meer bekend dan het aantal declaraties per maand", stelt de politicus tegenover Webwereld. "Dat zijn er ruim tweeduizend en lang niet iedereen declareert de onkosten."

Hij begon daarom in oktober 2008 te vragen om cijfers. "Eerst kreeg ik te horen dat het geen probleem was, toen was het een bedrijfsgeheim, toen was het ingewikkeld, toen zou het voor eind 2008 allemaal duidelijk en nu krijg ik van de griffie te horen dat er een uitstelbriefje komt", briest hij. "De maat is echt vol."

Onduidelijkheid alom

Gegevensverwerker Trans Link Systems verwijst voor een reactie naar het Rotterdamse vervoersbedrijf RET. Die onderneming broedt sinds vrijdag op een reactie waarom het toch maar niet lukt deze gegevens te leveren. Vandaag belooft het bedrijf met nieuwe statistieken te komen. Maar, "de vier euro transacties zitten er niet tussen", voorspelt een voorlichtster.

Het OV-chipkaartsysteem trekt bij incheckende reizigers meteen vier euro van hun kaart af en restitueert het teveel betaalde bij het uitchecken. Wie dat niet doet betaalt dus altijd vier euro voor een rit.

"In veel gevallen is het niet de reiziger die vergeet uit te checken, maar gaat het gewoon fout", stelt Roemer op basis van reacties van gedupeerden. "Daar kunnen ze dus niets aan doen en dat is onredelijk."

Volgens ingewijden worden transacties in een transactietabel bijgehouden en is het oplepelen van de gegevens niet ingewikkeld. Webwereld is daarom een competitie gestart op het blog om te kijken of lezers in staat zijn de juiste databasequeries te bouwen. De winnaar krijgt een gratis toegangskaart voor de hackersconferentie HAR 2009.