Dat betoogden Pieter-Jaap Aalbersberg, korpschef van het regiokorps IJsselland, en officier van Justitie Taco Stein woensdagmiddag in de Tweede Kamer. In het parlement vond woensdagmiddag een rondetafelgesprek plaats met voor- en tegenstanders van de opslag van telecom- en internetgegevens.

"Historische gegevens zijn noodzakelijk om te zien wie met wie zaken doen en waar men zich bevindt", betoogde Aalbersberg. Hij wees onder meer op de zogeheten Dover-zaak, waarbij een bende mensensmokkelaars werd opgerold. Daarbij speelden telefoniegegevens volgens Aalbersberg een belangrijke rol.

Sjoera Nas, die het woord voerde namens Bits of Freedom (BoF) en de Consumentenbond, wees erop dat het voorbeeld 'louter klassieke telefoniegegevens' betrof. Daarmee is dus niet nut en noodzaak voor de opslag van internetgegevens aangetoond.

Wereld op zijn kop

Stein bagatelliseerde de privacyinbreuk van het bewaren van verkeersgegevens. Hij vergeleek het opvragen van internet- en telecomgegevens met het raadplegen van bijvoorbeeld het bevolkings- of kentekenregister. "Het is niet zo dat we zomaar gaan grasduinen in de bak met gegevens. Er wordt niks opgeslagen ten behoeve van de preventie."

Nas vreest dat er wel degelijk sprake zal zijn van data mining, waarbij politie en justitie ook de gegevens van onschuldige burgers doorzoeken. "Het voorstel van de Europese Commissie gaat wel degelijk uit van preventie. Met één muisklik heb je straks driehonderd verdachten."

"We zijn bezig de wereld op zijn kop te zetten door gegevens van heel veel onschuldige burgers op te slaan", waarschuwde Jacob Kohnstamm van het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP) "We moeten heel voorzichtig zijn met het toekennen van nieuwe bevoegdheden als nut en noodzaak niet zijn aangetoond."

11 September

De tegenstanders van de bewaarplicht voerden aan dat politie en justitie al over voldoende bevoegdheden beschikken om misdrijven op te lossen. "Bij de aanslagen van 11 september waren de meeste aanwijzingen al bekend bij verschillende onderdelen van politie en justitie, maar werden ze niet uitgewisseld", zei Kohnstamm.

Een eventuele bewaarplicht zou volgens Kohnstamm aan strenge regels moeten worden gebonden. Het liefst zou hij de verkeersgegevens in een kluis opslaan. Politie en justitie zouden daar slechts voor een beperkt aantal zaken, zoals terrorisme, toegang mogen hebben. Bovendien zouden politie en justitie fors moeten betalen voor de toegang.

Erasmus-onderzoek

Zowel de voor- als tegenstanders van de bewaarplicht beriepen zich op een onderzoek (pdf) van de Erasmus Universiteit naar de bewaarplicht. Volgens de tegenstanders toont het onderzoek aan dat de politie en justitie met de huidige bevoegdheden al zaken, zoals de Dover-zaak, kunnen oplossen.

Stein bracht daar tegenin dat het rapport slechts een beeld schetst van de situatie zoals die nu bestaat. "We vragen nu nauwelijks naar telefoniegegevens van langer dan zes maanden geleden, omdat we weten dat die niet bestaan. Er valt niks te vorderen als de gegevens er niet zijn."

Handschoenen

Erik Bais van IS Interned Services wees op de technische problemen die kleven aan de bewaarplicht. De bewaarplicht kost de providers handenvol geld en criminelen en terroristen kunnen zich er makkelijk aan onttrekken.

"Slimme criminelen dragen ook handschoenen, maar dat betekent niet dat we nooit meer een zaak oplossen met behulp van vingerafdrukken", repliceerde Stein.