Whitehurst verruilde vorig jaar december zijn baan bij luchtvaartmaatschappij Delta Airlines voor de ceo-functie bij Red Hat. In het eerste deel van het interview spreekt Whitehurst over Linux op de desktop, de verschillen tussen Red Hat en een luchtvaartmaatschappij en de cultuurverschillen bij open source tussen Noord Amerika en Europa. Het tweede en laatste deel verschijnt morgen.

De directeur van LiMo, een consortium voor mobiel Linux, heeft gezegd dat Red Hat lid zal worden van de organisatie. Wat is de strategie van Red Hat voor mobiele apparaten en de desktop?

Ik ben niet op de hoogte van plannen om lid te worden van LiMo.

We kijken veel naar de desktop. Maar de grote vraag is hoe we daar geld mee gaan verdienen. Wij verkopen geen software maar ondersteuning. Naar mate apparaten minder kritisch worden voor de bedrijfsvoering, neemt de behoefte aan ondersteuning fors af.

Het ontwikkelen van een desktop voor de consumentenmarkt druist in tegen onze strategie. Sommige bedrijven verdienen enkele honderden dollars aan miljoenen klanten, anderen verdienen juist miljoenen aan enkele honderden klanten. Er zijn maar weinig bedrijven die beide goed doen. Wij vallen in de categorie die miljoenendeals doet, al hebben we natuurlijk meer dan enkele honderden klanten.

Daarnaast zie ik geen grote markt voor een consumentendesktop voor ons. We hebben nu met Fedora al een goed product. Dat gebruik ik zelf thuis en het is gratis beschikbaar. Er is weinig geld te verdienen aan ondersteuning. Ik zie daarom meer kansen in virtualisatie en andere componenten voor bedrijven.

We hebben wel veel belangstelling voor de desktop voor bedrijven. In het verleden zijn we daar niet altijd duidelijk over geweest, maar we investeren er veel geld in.

Grote klanten in het Westen eisen steeds vaker dat een percentage van hun dekstops op Linux draait, alleen al om tegenwicht te bieden voor Microsoft. Enkele grote klanten eisen dat 10 tot 30 procent van hun desktops op Linux draait, vooral voor werknemers die slechts één taak uitvoeren. De software en hardware is goedkoper en is stabieler. Voor werknemers die niet gebonden zijn aan het monopolie van Microsoft Office, is Linux een logisch alternatief.

Toen u vorig jaar december aantrad als ceo, wat dacht u toen aan Red Hat te kunnen bijdragen?

Red Hat heeft meer zakelijke discipline nodig. Het is bijna beschamend hoeveel kansen we hebben, hoeveel dingen we kunnen doen. We hebben focus nodig zodat we de dingen die we doen, ook goed doen.

Een paar jaar geleden zetten we nog maar 50 miljoen dollar per jaar om. Nu zitten we op bijna 700 miljoen. Dan moet je de processen opnieuw gaan bekijken. Er worden nu te veel besluiten door het hoogste management genomen. Drie tot vijf jaar geleden was dat logisch. Toen kon je nog zaken regelen door naar het bureau van een collega te lopen. Daar zijn we nu te groot voor.

Als u morgen zou terugkeren naar Delta Airlines, wat zou u dan geleerd hebben?

We zijn zeer winstgevend. Ik zit liever bij een bedrijf met een winstgevend zakelijk model waar de executie voor verbetering vatbaar is, dan bij een bedrijf met een slecht model maar een smetloze executie. Luchtvaartmaatschappijen moeten een hoop verbeteren en verliezen veel geld, maar zij zijn kampioenen in het beheren van hun processen en kosten.

U heeft in Engeland en Duitsland gestudeerd. U kent de Europese cultuur. Welke verschillen ziet u tussen Amerika en de Europa wanneer het op open source aankomt?

Europa is veel gevoeliger voor de discussie rond open standaarden en de potentie van open source. Dat is een combinatie van overheidsregulering en nationalisme. Buiten Amerika ligt het gevoelig dat er zoveel geld als softwarelicentie naar Redmond vloeit. Het zijn dan ook vooral Europese bedrijven die proberen om 20 procent van hun desktops op Linux te laten draaien.

De gevoeligheid voor intellectueel eigendom en de bereidheid om daarvoor te betalen kan internationaal ook sterk verschillen. Wij vinden zelf dat ons abonnementssysteem veel waarde biedt. Sommige gebruikers hebben geen behoefte aan een abonnement omdat zij nooit problemen hebben met de software. Maar in de VS hebben we klanten die zeggen: 'De software gaat weliswaar nooit kapot, ik heb zelf ontwikkelaars om problemen op te lossen, dus ik heb geen behoefte aan ondersteuning. Maar ik blijf toch een abonnement kopen omdat jullie veel tijd besteden om ervoor te zorgen dat de software nooit kapot gaat en gecertificeerd is. Dat stel ik op prijs.'

Anderen zeggen gewoon: ik heb geen behoefte aan ondersteuning, dus ik betaal ook niets. In het Westen zijn klanten sowieso eerder bereid om te betalen. Dat ligt volkomen anders in andere regio's.

Het tweede en laatste deel van dit interview verschijnt morgen. Daarin bespreekt Whitehurst de concurrentie met Microsoft, Novell en Oracle, praat over zijn overnamestrategie en legt hij uit waarom Red Hat geen databases wil verkopen. Andrew Donoghue, executive editor van Zdnet.co.uk was bij dit interview aanwezig. De vragen komen van zowel Donoghue als Webwereld.