Aanleiding is de verzelfstandiging van GovUnited, een samenwerkingsverband van gemeenten om software-ontwikkeling te realiseren. Het project gaat gebukt onder problemen en heeft een schuld van vijf miljoen euro. Inmiddels is besloten het project in een zelfstandige stichting onder te brengen die binnenkort wordt opgericht.

Collegevoorstel

Het project heeft voor de deelnemende gemeenten een standaard collegevoorstel geschreven, zodat de gemeenteraden eenvoudig kunnen instemmen met het oprichten van de stichting. In reactie op dit voorstel beklaagt de Hilversumse wethouder Jooren-van den Boor zich bij GovUnited over de aangeleverde businesscase en de misère die inmiddels achter de rug is.

In de brief, die in handen is van Webwereld, stelt ze dat de verzelfstandiging een moment is “om de geleerde lessen van de afgelopen jaren te vertalen naar afspraken voor de nieuwe rechtsvorm" en wil ze dat de afspraken “met helderheid en waarborgen omkleed" zijn. “In de stukken die we nu hebben ontvangen, en mogelijk dus ook in het traject naar uw eigen College, zie ik dit nog onvoldoende terug."

Fundamentele klachten

Als eerste klacht wijst de wethouder op de gebrekkige kennisborging. Een doel van GovUnited is juist dat kennis wordt gedeeld. Maar in plaats daar vol op in te zetten, wordt juist op het aantal medewerkers beknibbeld. “De huidige inkrimping onder druk van ICTU, die niet langer wil/kan voorfinancieren, vind ik daarom een zorgelijke ontwikkeling", stelt Jooren in haar brief. Verder hekelt ze dat niet duidelijk wordt gemaakt wat er nu wel in de kennisborging wordt gestoken.

Een tweede zorgenkindje is het weglopen van gemeenten bij GovUnited. Diverse gemeenten verlieten het project vorig jaar. Jooren denkt dat meer openheid en beter luisteren naar gemeenten een oplossing vormen: “Naar mijn mening moet de Programmaraad in de statuten een stevige rol worden toegewezen, zowel ten aanzien van de koers en financiën als ten aanzien van het benoemen van bestuur en directie."

Overigens is Hilversum somber over het toetreden van nieuwe leden. Omdat de nieuwe stichting begint met een miljoenenschuld vreest Jooren dat dit "een belemmeringen kan opleveren bij het toetreden van nieuwe gemeenten". Daarom moet het volgens Jooren mogelijk worden om vooraf de schuld af te lossen. “Ik zou dus graag zien hoe en wanneer de schuldpositie is opgebouwd, wat de mogelijkheden zijn om de schuld te verrekenen met de uitgetreden gemeenten en wat de verdeling van de restschuld per gemeente zou betekenen."

Bestuurder

Maar uiteindelijk tektent Hilversum toch voor de stichting en levert het zelfs een bestuurslid. Op korte termijn wordt er de nieuwe stichting GovUnited opgericht. De gemeente Hilversum neemt daar in het bestuur plaats. “In die stichting kunnen we in het bestuur gaan zitten en daar dus regie op voeren" vertelt Thomas Rensen, voorlichter bij de Gemeente Hilversum. “De schuld is er nu ook al en nu kunnen we er meer op sturen."

De bezwaren die Hilversum eerder heeft ingebracht zijn niet allemaal weggenomen. “Er wordt aan gewerkt en het gaat langzaam de goede kant op", meent Rensen. Volgens hem had de gemeente weinig keus. “De overeenkomsten van de gemeenten gaan sowieso over van ICTU naar de nieuwe stichting. Niet deelnemen aan de stichting betekent dus wel onze bijdrage blijven betalen voor het gebruik van de software (en daarmee bijdragen aan aflossing van de schuld) maar geen stem hebben in hoe onze bijdrage besteed wordt."

Schimmig

GovUnited blijkt inmiddels een nieuwe businesscase te hebben opgesteld. Het blijft onduidelijk hoe die vorm is gegeven en wat de belastingbetaler nu uiteindelijk aan het project kwijt is. De organisatie weigert opheldering te geven en reageerde niet op een verzoek om commentaar over de situatie rond Hilversum.

Overigens moet de provincie nog toestemming geven voor de deelname van Hilversum. De gemeente verwacht daarbij geen verdere problemen, omdat inmiddels ook Uithoorn die toestemming heeft gekregen.