De Linux-kernel krijgt nu drivers van Microsoft voor virtualisatie. Het open source-besturingssysteem draait daarmee beter als virtuele machine bovenop Hyper-V, de virtualisatiesoftware van de Windows-producent. De 20.000 regels code voor die kerneldrivers zijn vrijgegeven onder de GPLv2, meldt Microsoft trots.

Kort na die aankondiging is gebleken dat een eerder al vrijgeven versie van die software gedeeltelijk gesloten was maar ook GPL-code bevat. Dat is een schending van die 'pure' open source-licentie. Microsoft moest dus wel kiezen voor geheel open code, stellen GPL-experts. Nee hoor, het was een vrijwillige keuze, zegt Microsoft. Vijf reacties op dit hete hangijzer.

1 Linux-kernelteam: kom erin

Het ontwikkelaars van de Linux-kernel hebben gelijk enthousiast gereageerd. Kernelontwikkelaar Greg Kroah-Hartman, in dienst van Suse Linux-leverancier Novell, heeft de afgelopen tijd samengewerkt met Microsoft om diens Linux-bijdrage mogelijk te maken. Daarbij is het dus geen symbolische donatie aan Linux, maar een bijdrage die ook echt wordt opgenomen in de kern van het open source-besturingssysteem.

Kroah-Hartman is namelijk, samen met ontwikkelaar Chris Wright, de huidige onderhouder van de stabiele (-stable) variant van de Linux-kernel, alsmede van enkele cruciale onderdelen zoals de driverkern. De Novell-werknemer stelt dat deze code-donatie van Microsoft een grote en goede stap is. Mede omdat het de validiteit onderschrijft van de GPLv2-licentie voor bedrijven om code uit te brengen.

2 Linus Torvalds: goede stap

Zelfs Linux-schepper Linus Torvalds is positief over de bijdrage van Microsoft. Hoewel hij niet naar de code zelf heeft gekeken. In een interview met Linux Magazine zegt Torvalds dat hij niet zo geïnteresseerd is in drivercode, zeker niet als hij het zelf niet gebruikt. “Als het om die dingen gaat, dan vertrouw ik op de maintainers.” Waarschijnlijk kijkt hij naar de code als de maintainer het submit. “Gewoon uit morbide nieuwsgierigheid.”

Maar de oervader van het open source-besturingssysteem gelooft er heilig in dat technologie belangrijker is dan politiek. "Het maakt mij niet uit van wie de code komt, zolang er maar goede redenen voor zijn en zolang we ons maar geen zorgen hoeven te maken over licenties en dat soort zaken." Laatstgenoemde is niet aan de orde, sinds Microsoft gekozen heeft voor de GPL.

Sterker nog, Torvalds stelt nu dat Microsoft-haten een afwijking is. "Ik maak misschien wel eens grapjes over Microsoft, maar tegelijkertijd denk ik dat Microsofthaat een ziekte is. Ik geloof in open ontwikkeling en dat betekent niet alleen dat de bron open moet zijn, maar ook dat je andere mensen of bedrijven niet buiten moet sluiten." Hij noemt mensen die dat wel doen, maar toch voor open source zeggen te zijn, hypocriet.

3 FSF: het is een valstrik

Die kritische woorden van Torvalds lijken gericht aan het adres van 'fundamentalisten' als de Free Software Foundation (de FSF), open source-grondlegger Richard Stallman en andere voorvechters van openheid. De FSF waarschuwt voor het gevaar van patenten. Microsoft doneert nu weliswaar code onder de GPL, maar dat geeft geen vrijwaring voor eventuele patenten die de Windows-maker kan hebben. Sterker nog, Microsoft heeft gekozen voor versie 2 van de GPL, terwijl versie 3 juist is uitgerust met voorzieningen om 'besmetting' met gepatenteerde technologie te voorkomen of de gevolgen daarvan aan banden te leggen.

Overigens is de FSF er nog niet aan toe gekomen de reactie op de eigen site te posten. Daar belicht het wel de excuses van 'Big Brother' Bezos, de ceo van Amazon. De posting van daarvoor hekelt Microsoft voor diens "loze belofte" van openheid voor zijn programmeertaal C#. Volgens de FSF zit die beloofde openheid nog vol gaten, vooral met betrekking tot patenten, en is C# dus niet veilig voor gebruik in open source-projecten.

Jurist en open source-voorvechter Eben Moglen deelt het wantrouwen van de FSF. Hij heeft eerder al gewaarschuwd voor het pact tussen Microsoft en Novell. Dat zou een gevaar vormen voor de GPL. De kernelbijdrage haalt dat probleem niet weg. Ook de actievoerders van Boycott Novell zien een flinke adder onder het gras. Die website waarschuwt onomwonden dat de nu gedoneerde Linux-code een juridische Trojan is.

4 Linux-leveranciers: de klant wint

De grote leveranciers van de diverse Linux-distributies zijn in ieder geval wel blij. Red Hat heet Microsoft welkom en Novell herhaalt de woorden van Microsoft: "De klant wint". Dit meldt cto Jeff Jaffe van Novell, dat sinds enige tijd een officiële relatie heeft met Microsoft waarbij het ook vrijwaring van patentvervolging zou hebben verkregen.

Het juridische team van Red Hat benadrukt dat dit een aanzienlijke omslag is in de houding van Microsoft ten opzichte van open source. "Het lijkt nog maar kort geleden dat Microsoft Linux, open source-software en de GPL bestempelde als de 'as van het kwaad'. Nu doet Microsoft een goede eerste stap om lid te worden van de Linux-gemeenschap. Red Hat, als grootste bedrijfsbijdrager aan de Linux-kernel, erkent dit en moedigt Microsoft aan door te gaan op deze ingeslagen weg."

De Linux-distributeur plaatst nog wel een kanttekening. Microsoft moet een stap verder gaan en de belofte doen zijn patenten niet te gebruiken tegen Linux. "Patentdreigementen zijn niet te verenigen met de normen en waarden die de kern vormen van Linux. Om het respect en vertrouwen van de gemeenschap te winnen, moet Microsoft zulk gedrag onvoorwaardelijk afwijzen en zweren dat zijn patenten nooit en te nimmer gebruikt worden tegen Linux, open source-ontwikkelaars en -gebruikers."

De kans daarop lijkt klein: Microsoft-ceo Steve Ballmer heeft al herhaaldelijk gedreigd met patenten en recent ook TomTom daarover aangeklaagd. Aan de andere kant leek enkele jaren terug de kans op open source-code van Microsoft ook miniem, en de kans op echte GPL-code onwaarschijnlijk klein.

5 Microsoft: er komt meer

Waar Microsoft tien jaar geleden nog faliekant tegenstander was van open source in het algemeen en Linux in het bijzonder. Open source was anti-Amerikaans, zelfs socialistisch, aldus het management van 's werelds rijkste ict-bedrijf. Dat heeft weer geleid tot een fel weerwoord van open source-grondlegger Richard Stallman. De open source-beweging is volgens Microsoft in 2001 vergelijkbaar met het 'gratis'-businessmodel dat tot de ondergang vele dotcoms heeft geleid. Een jaartje later is open source in de ogen van Microsoft vergelijkbaar met de alles-opetende Pacman, of zelfs met een kankergezwel.

In de afgelopen jaren is er echter een kentering. Microsoft doet enkele toenaderingspogingen, voorzichtig en soms onhandig. Ook dat heeft geleid tot veel discussie, wantrouwen en afwachten. Kritiekpunt was bijvoorbeeld dat het bedrijf software uitbrengt onder eigen, semi-open licenties. Microsoft volgt daarmee het voorbeeld van vele andere commerciële organisaties die het open source-geloof gingen belijden. Op een gegeven moment heeft Microsoft wel een officiële open source-status voor zijn licenties gekregen van de OSI (Open Source Initiative).

En nu geeft Microsoft dus Linux kernelcode vrij onder de GPL. Een tweede donatie is deze week al gedaan. En er komt meer, belooft Sam Ramji, open source-manager bij het mogelijk bekeerde bedrijf.