1. Waarom starten computers zo traag op?

Dat komt omdat het OS en programma's bij het starten elke keer in het werkgeheugen (RAM) moeten worden geladen. Deze geheugens houden de informatie niet vast als de stroom wordt uitgeschakeld.

Met vaste geheugens lukt dat wel, maar dan kan de informatie niet (makkelijk) vervangen of ververst worden. Daarom starten pda's met vaste programma's wel snel op, maar pc's niet. Omdat het besturingssysteem van een pc steeds zwaarder wordt, duurt de opstarttijd steeds langer. Het alternatief is om de pc nooit uit te zetten en telkens uit de slaapstand te halen.

2. Wat hebben de Linux-ontwikkelaars bereikt?

Tot nog toe hanteerden ontwikkelaars die een OS sneller wilden laten opstarten vooral de kaasschaafmethode: eindeloos code herschrijven zodat er seconde na seconde gewonnen wordt. Maar daarmee worden natuurlijk geen grote stappen gezet. Wat de Nederlanders hebben gedaan is het radicaal afslanken van het OS.

De ontwikkelaars hebben losse modules, zoals stuurprogramma's, waar mogelijk naar de kernel verplaatst en minder gebruikte stuurprogramma's uit het opstartproces verwijderd. Oftewel: de overhead is sterk teruggebracht. Deze zogeheten FastBoot-code moet nog wel zijn weg vinden naar Linux Fedora en de mobiele Linux-variant Moblin.

3. Kan dat allemaal ook met Windows?

Dat is moeilijker omdat veel programma's afhankelijk zijn van het huidige opstartproces. Fundamenteel zouden er echter geen beperkingen moeten zijn. Microsoft ontwikkelt wel een programma om basale functies binnen enkele seconden na het opstarten van een pc of laptop beschikbaar te maken. Het is echter eerder een Instant On-oplossing om sneller bepaalde applicaties te kunnen openen.

4. Zijn er nog andere methoden om een OS sneller te laten starten?

Verschillende pc-bouwers hebben nieuwe technologie├źn in petto om laptops en pc's supersnel op te starten voor beperkt gebruik. Het OS wordt daarbij eigenlijk met rust gelaten. Het idee is eerder dat basisfuncties zoals mail en internet binnen enkele seconden beschikbaar zijn. Dat gebeurt via een eigen (Linux) OS en een aparte processor. Dell komt met zoiets, Latitude ON, zij het voorlopig alleen voor zakelijke laptops.

Wat ook helpt zijn snellere harde schijven, zoals solid state drives (ssd's). Een nieuwe technologie van SanDisk maakt niet alleen gebruik van een nieuw bestandssysteem, maar ook van een andere opslagmethode, die ervoor zorgt dat gegevens niet langer op een vaste locatie op de schijf opgeslagen hoeven te worden. En dat scheelt ook weer een beetje. Ook IBM en Intel ontwikkelen supersnelle ssd's.

5. Allemaal lapmiddelen?

Eigenlijk wel, want de beste oplossing zou zijn om een nieuwe generatie geheugens te introduceren die informatie kan laden en ook vasthouden. Ontwikkelingen genoeg, zoals Magnetoresistive RAM (MRAM) en Ferroelectric RAM (FRAM of FERAM). Die combineren de voordelen van zowel Flash (vast geheugen) als S(D)RAM.

Het geheugen verliest geen gegevens wanneer er geen stroom op staat en kan zowel snel beschreven als gelezen worden. Maar de capaciteit van deze geheugens is (nog) onvoldoende om in pc's te worden toegepast. Flashgeheugen zou ook in aanmerking kunnen komen, maar is (nog) relatief langzaam.

Toch zal er op dit terrein de komende jaren veel gaan veranderen. Deze ontwikkeling is des te belangrijker, aangezien computers steeds vaker worden ingebed in alledaagse elektronische apparaten.