De x86 architectuur draait op alle desktop en laptop computers die tegenwoordig in gebruik zijn. Daarnaast gebruikt Intel de architectuur voor zijn Xeon en AMD voor zijn Opteron processors, beide chips voor de servermarkt.

Volgens Justin Rattner, chief technology officer bij Intel, is de flexibiliteit van de x86-architectuur de grootste reden voor het succes van het platform in het verleden, en zal dat het ook zijn voor de toekomst. Rattner verwijst daarbij onder andere naar de dreiging van een aantal gespecialiseerde mediaprocessors in de jaren 90 van de vorige eeuw. Intel wist dit op te vangen door de MMX en SSE instructiesets in te bouwen, waardoor de x86 kon concurreren met deze processors. Daarnaast benadrukt Rattner ook dat het platform door de jaren heen behoorlijk is verbeterd, bijvoorbeeld door het toevoegen van hardwareondersteuning voor geheugenbeheer en virtualisatie, meldt Computer World.

Evolutie

De x86-familie heeft door de jaren heen dan ook behoorlijk wat veranderingen ondergaan. Bij de introductie van de 8086 in 1978, haalde de chip een topsnelheid van 5 MHz en telde hij 29.000 transistors. Een 3GHz quad-core Intel processor voor desktops, zoals we die tegenwoordig kennen, is 300 keer zo snel en telt 820 miljoen transistors.

Volgens Todd Mowry, hoogleraar aan de Carnegie Mellon University en onderzoeksconsultant voor Intel, is dat niet zonder slag of stoot gegaan: "Er zijn ontelbaar veel technologische uitdagingen geweest bij het voortdurend verkleinen van de transistors en andere componenten en Intel heeft daar gigantisch veel in geïnvesteerd. Eén van die uitdagingen was dat warmteproductie een groter probleem werd naarmate de transistors kleiner werden . Verbeteringen van prestaties kunnen op dit moment daarom alleen nog maar behaald woorden door meer processor kernen toe te voegen. Het verder verhogen van de kloksnelheid is geen optie.

Meer softwaregericht

Volgens Mowry heeft deze ontwikkeling ertoe geleid dat de zoektocht naar prestatieverbeteringen zich heeft verplaatst van hardware naar software: "In de onderzoeksgemeenschap ligt de nadruk niet zozeer op hoe we één goede core kunnen bouwen, maar vooral op hoe we veel cores zo goed mogelijk kunnen laten samenwerken."

Nieuwe ontwikkelingen

Daarnaast werkt Intel nog aan een belangrijke reeks nieuwe ontwikkelingen, zoals de implementatie van hardwaresupport voor computerbeveiliging, waarmee computersystemen zich beter zouden moeten kunnen verweren tegen aanvallen. Hoe dit systeem precies zal werken wil Rattner nog niet zeggen. Ook verwijst hij naar de ontwikkeling van de Larrabee chip, een grafische processor die concurrentie moet aangaan met grafische processors van bedrijven als Nvidia en AMD-dochter ATI.

Intel heeft nog weinig informatie over de chip vrijgegeven. Volgens Rattner zal Larabee een 'volledige nieuwe reeks instructies bevatten, die gericht zijn op grafische aspecten van de pc'. De Intel-topman benadrukt dat dit een belangrijke aanwijzing is dat het x86 platform nog lang niet aan kracht heeft verloren: "Dit is een duidelijk bewijs van de robuustheid en de duurzaamheid van de architectuur. Het toont aan dat we het platform kunnen inzetten in gebieden waarvan men lang heeft gedacht dat het de capaciteiten van x86 te boven ging."

Niet bang voor de toekomst

Rattner is overigens niet bang dat er op een dag een gloednieuwe architectuur voor microprocessors wordt uitgevonden die x86 in één keer van de kaart veegt. "De architectuur wordt nog altijd deels beschermd door de software die op Windows en Intel chips draait die ook eind jaren 80 al bescherming bood, toen er een dreiging was van RISC-processors. Tenzij er iemand komt met een nieuwe set instructies die vijf keer zoveel prestaties leveren als de x86 - en die kans is miniem - zal er geen reden zijn om massaal over te stappen op een andere architectuur.