Het kabinet komt zo snel mogelijk met een nieuw wetsvoorstel bewaarplicht. Het huidige plan gaat nu naar de Raad van State. Dan zal de feedback van deze organisatie, alsmede het CBP en het kortgedingvonnis worden verwerkt tot nieuw voorstel dat naar de Kamer zal gaan.

Waarschijnlijk bestaat daar een meerderheid voor zo'n nieuwe bewaarplicht. VVD, CDA en PVV zijn in elk geval voor. D66 en CU zijn kritisch, GroenLinks is tegen en wil een bevriezingsplicht. Het standpunt van de PvdA blijft vaag. Sowieso werd er veel onzin verkondigd tijdens het Kamerdebat van woensdag. We zetten er een aantal vreemde, vage en onjuiste beweringen op een rijtje.

Bewaarplichtdata in onmisbaar

Zowel verklaarde voorstanders van de vorige bewaarplicht (of zelfs een uitgebreidere variant) hameren er in het debat met voorbeelden van pedo- en terreurzaken op dat die zonder bewaarplichtdata nooit waren opgelost. Dit argument staat centraal, maar gaat voorbij aan het feit dat telecomproviders ook zonder die plicht de meeste van deze data opslaan, voor zogenaamde bedrijfsdoeleinden. Telecommetadata is soms cruciaal voor opsporing en bewijslast, maar Justitie kan ook zonder bewaarplicht bij die data.

'Informatieplicht' in plaats van bewaarplicht

De PvdA pleit in het debat voor een alternatief, de informatieplicht. Maar wat dit behelst bleef compleet onduidelijk, alleen dat providers data moeten afgeven als justitie dit vordert. En dat ze data wel moeten bewaren. Of zo. Vooralsnog lijkt het vooral een retorische exercitie om van het label bewaarplicht af te komen. En als het gaat om data die bedrijven toch al opslaan voor eigen doeleinden, is een informatieplicht sowieso overbodig, want Justitie kan deze data al vorderen.

Op pagina 2: Opsteltens opvolger Van der Steur slecht op de hoogte

Bewaarplicht voor cold cases

Hier vloog de kersverse minister Ard van der Steur uit de bocht. Hij beweerde dat de bewaarplicht kan helpen bij het oplossen van cold cases van 5 jaar geleden en herzieningszaken. Maar in beide gevallen geldt dat data ouder dan een jaar niet kan worden opgevraagd. Als de minister bedoelde dat het gaat om metadata die opnieuw tegen het licht wordt gehouden (zoals met DNA-bewijs vaak gebeurt) dan zou die data beschikbaar moeten zijn in het zaakdossier, maar dat staat natuurlijk los van de bewaarplicht van providers.

Regering is voortvarend

Een ander dubieus statement van de minister. Na het arrest van het Europese Hof (praktisch een jaar geleden) is het kabinet 'voortvarend te werk gegaan' aldus Van der Steur. Maar niets is minder waar. Eerst werd binnen een maand duidelijkheid beloofd, toen voor de zomer, en uiteindelijk kwam de regering pas in november met een inhoudelijke reactie. Ook zei het departement in de herfst nog te wachten op advies van de Raad van State. Dat advies werd echter al in juli verstuurd en lag sindsdien in een la. Hoezo voortvarend?

Veiligheid en privacy in elkaars verlengde

De bestrijding van criminaliteit en de privacy liggen in elkaars verlengde, betoogde minister Van der Steur . "Het gaat in beide gevallen om bescherming van burgers." Dat klinkt mooi, nietwaar? Alleen bleek twee zinnen later dat ze toch op gespannen voet met elkaar staan en er "een balans" moet worden gevonden.

Op pagina 3: "We moeten waken voor cijferfetisjisme"

Waken voor cijferfetisjisme

De VVD maakte het redelijk bont door te suggereren dat kwantitatieve onderbouwing van de noodzaak van de bewaarplicht niet nodig was. "We moeten waken voor cijferfetisjisme". Brrr, cijfertjes en statistieken, dan wordt het een 'academische discussie', aldus de partij. Een bloemlezing van verschrikkelijke zaken (kinderporno, moord etc) waar telecomdata heeft geholpen bij de bewijslast is afdoende, dat biedt 'robuust inzicht'.

De VVD wordt op zijn wenken bediend: binnen een paar dagen komt er een 'rapport' van het OM met een opsomming van dergelijke 'succesverhalen'. Minister Van der Steur lichtte al een tipje van de sluier op: kindermisbruik waaronder de zaak Robert M. Maar ook bijvoorbeeld de Limburgse sjaalmoord. De zaak tegen Benaouf A. werd niet genoemd, maar zal zeker niet ontbreken in de bloemlezing.

Providers moeten locatiedata vernietigen

Ook collegaminister Henk Kamp (EZ) maakte een paar uitglijers. Volgens hem hadden providers locatiedata (op basis van Cell ID) niet nodig voor de bedrijfsvoering. "Die data is niet interessant en moet worden vernietigd." Na wat gefluister met ambtenaren 'nuanceerde' Kamp dit in tweede termijn. "Als ze kunnen aantonen dat dit nodig is voor de interne bedrijfsvoering, mogen ze die data bewaren". En alle grote providers waar Computerworld navraag deed stelden dat deze data inderdaad nodig is. Waarvoor blijft een beetje vaag, maar 'netwerkbeheer' en 'klantenservice' worden genoemd.