Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens wil zich niet buigen over de kwestie van de vingerafdrukken in het Nederlandse paspoort. Niet voordat alle andere mogelijkheden in Nederland zijn uitgeput. Dat bleek bij de behandeling van de rechtszaak tussen de vereniging Privacy First en de staat.

Tijdens de zitting wees de landsadvocaat Cécile Bitter in haar betoog fijntjes op de afwijzing door het Europese Hof. Ze deed dat toen ze uiteenzette waarom ook de civiele rechter niet naar de klachten van de privacyvoorvechters zou moeten luisteren. De staat stuurt aan op afwijzing van de zaak, op Nederlands niveau.

Eerst hele rechtsgang uitputten

Er waren twee klachten ingediend bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens. De eerste kwam van de vereniging Vrijbit, de tweede was afkomstig van verenigingsvoorzitter Miek Wijnberg. In beide zaken is de klacht dat het opslaan van vingerafdrukken in een databank strijdig is met de mensenrechten. Een standpunt dat tot in het Europees Parlement bijval krijgt.

Maar het Europese Hof kan pas een zaak behandelen als er in het eigen land niet meer geprocedeerd kan worden. Iemand moet dus eerst naar de rechter en alle hoger beroepen uitputten. Pas daarna komt het mensenrechtenhof in beeld. De vereniging zou ook niet namens leden mogen klagen.

Zeven zaken lopen al

“We moeten dus eerst in Nederland procederen”, erkent Wijnberg. Zij heeft goede hoop dat uiteindelijk de opslag van vingerafdrukken niet zal doorgaan. Zij wijst erop dat naast de zaak van Privacy First met 21 mede-eisers er ook een aantal zaken bij de bestuursrechter lopen. “Bij mijn weten in ieder geval al zeven”, vertelt ze na enig nadenken.

Dat er eventueel opnieuw een gang naar Straatsburg zal volgen, sluit Wijnberg niet uit. Voor de landsadvocaat was de gang van zaken duidelijk. Er behoort niet overal geprocedeerd te worden, want het is niet de bedoeling is dat er tegenstrijdige uitspraken komen. Zij meent dat het de bedoeling is dat er bij het juiste loket wordt aangeklopt. Dat is dus eerst in Nederland; bij de bestuursrechter. Ze hoopt dat daar Privacy First niet ontvankelijk verklaard wordt.

Lange adem

Vrijbit zegt de strijd voor te zetten en toont zich vasthoudend. Dit ondanks de eerdere afwijzing van het Europees Hof tegen het protest af. Overigens geeft het Hof daarmee niet aan - impliciet of expliciet - dat het de Nederlandse opslag van vingerafdrukken in een centrale database goedkeurt. Die database moet nog gebouwd worden, maar is volgens de Nederlandse overheid wel veilig.