Deze maand werd door de Eerste Kamer de Paspoortwet aangenomen. Die wet is gevaarlijk en onnodig, schrijven diverse onderzoekers in de Volkskrant en Trouw. Er schuilen vele gevaren in een landelijke database met gezichtsscans en vingerafdrukken.

"Met de gekozen versleutelingstechniek is het mogelijk om uit de digitale informatie de vingerafdruk te reconstrueren. Levensgevaarlijk, aangezien een gestolen database zo de vingers van 16 miljoen Nederlanders op straat legt en het dure systeem in één klap onbruikbaar maakt", zo schrijven diverse onderzoekers van de Universiteit van Tilburg, de Radboud Universiteit Nijmegen, de Universiteit van Twente en de European Biometrics Group in een opiniestuk in de Volkskrant.

Landelijke database

De onderzoekers verbazen zich over de beslissing om de gegevens niet alleen in het paspoort zelf, maar ook in een landelijke database op te nemen. Alleen opslag in het paspoort is een verplichting vanuit Brussel. "Hierdoor stapt Nederland geluidloos over van biometrische verificatie naar identificatie. Hierdoor wordt feitelijk iedereen als potentiële verdachte of terrorist bestempeld", aldus de wetenschappers.

De regering probeert de gevaren van een centrale opslag te ondervangen door de toegang tot de database sterk te reguleren. Dat stelt de onderzoekers niet gerust. "Om dit systeem werkbaar te maken, moeten zeker enkele honderden mensen toegang hebben, variërend van ambtenaren tot ict'ers."

Al voordat de Eerste Kamer akkoord ging met de Paspoortwet, schreven de onderzoekers een open brief aan de Eerste Kamer over de risico's van centrale opslag.

Opslaghysterie

Ook in dagblad Trouw ligt de Paspoortwet onder vuur van een groep hoogleraren van zowat alle universiteiten van Nederland. "Opslaghysterie", noemen ze de wet, en ze kielhalen de Eerste Kamer voor het gebrek aan ruggengraat. "Geen enkele organisatie is in staat gebleken om gegevens langdurig adequaat te beschermen. Het is niet uitgesloten, ook niet door de verantwoordelijke staatssecretaris Bijleveld, dat ook de centrale databank met vingerafdrukken op straat zal komen te liggen."

In Trouw gaan de onderzoekers ook tekeer tegen de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens, waar de Eerste Kamer begin juli over stemt. De Tweede Kamer ging al eerder akkoord met de wet die providers verplicht tot het bewaren van verkeers- en locatiegegevens voor een periode van twaalf maanden.

Controlestaat

Volgens de onderzoekers in Trouw is de bewaarplichtwet de "volgende bouwsteen van de controlestaat". Ze hopen dat de Eerste Kamer de bewaarplicht terugbrengt naar zes maanden.