Waakhond CBP (College bescherming persoonsgegevens) dreigt gemeenten aan te pakken als die niet snel de databescherming van hun burgers op orde krijgen. Uit recent onderzoek bleek dat slechts 4 procent van de gemeenten de noodzakelijke maatregelen heeft getroffen om het ongeoorloofd inzien en combineren van databases tegen te gaan.

BN'ers vogelvrij

Dit is geen vereiste voor slechts theoretische misstanden. In de praktijk blijken ambtenaren veelvuldig data van bekende Nederlanders op te vragen zonder geldige reden voor die inzage. Volgens staatssecretaris Jette Klijnsma is dit misbruik “zeer ernstig” en “onacceptabel”. Ook het CBP neemt het onderzoek naar eigen zegen “zwaar op”.

Maar voorlopig wordt er nog niet gebeten en blijft het nog bij blaffen, in de vorm van “verscherpte aandacht”. Dat is wat de toezichthouder nu namelijk aankondigt naar aanleiding van de gemeentelijke nalatigheid voor databescherming. Maar indien de toezichthouder constateert dat de situatie medio 2014 nog steeds onvoldoende is, “zal het niet aarzelen om bij afzonderlijke gemeenten op te treden”, schrijft het CBP.

Verzamelwoede en combinatiedrift

Naast dit onderzoek spelen er meer privacyproblemen op gemeentelijk niveau. Door decentralisatieprojecten komen steeds meer databases met burgerinformatie te liggen bij gemeenten. Het College ziet de bui al hangen nu gemeenten in de verleiding komen gegevens over kinderen en hun ouders te combineren met allerlei gegevens die gemeenten al hebben. Bijvoorbeeld vanuit sociale zaken en de AWBZ, dat weer gegevens heeft over langdurig zieken en ouderen. Naast die gevoelige medische gegevens krijgen gemeenten ook de beschikking over strafrechtelijke gegevens.