Er moet een einde komen aan de tegenstrijdige signalen van Justitie over de rechtmatigheid van het openbaren van geaggregeerde cijfers over datavorderingen en taps. Vorige week meldde Bits of Freedom dat hun verzoek tot duidelijkheid zonder enige motivatie was geweigerd. PvdA pakt de kwestie nu op en stelt Kamervragen.

Justitie hypocriet over transparantie

Providers leven al jaren in onzekerheid of ze met het publiceren van een transparantierapport niet het OM op hun dak krijgen. Formeel zijn de isp’s gehouden aan geheimhouding rondom taps en vorderingen door geheime en opsporingsdiensten, en soms haalt Justitie zelfs draconische termen als ‘staatsgeheim’ en ‘staatsbelang’ van stal om de roep om meer openheid in de kiem te smoren.

Aan de andere kant blijkt dat het departement helemaal geen probleem heeft met dergelijke transparantie door isp’s, zolang deze data maar is geaggregeerd en het niet over AIVD-taps gaat.

Al in 2006 stelde Justitie: "Als het zo algemeen geformuleerd is als de NBIP nu heeft gedaan, hebben wij hier geen bezwaar tegen. Zolang het maar niet herleidbaar is tot specifieke personen of is opgesplitst per opsporingsinstantie."

ISP's in onzekerheid

Desondanks maken de meeste Nederlandse providers bepaald geen haast met transparantierapporten. Eerder dit jaar kwam hoster Leaseweb met een rapport, wederom min of meer met de zegen van Justitie ‘zolang het niet is terug te voeren op individuele zaken’. In juli volgde de eerste Nederlandse access provider XS4ALL met een transparantierapport, nadat juristen hadden vastgesteld dat dit juridisch door de beugel kan.

Maar ondanks de oproep van XS4ALL houden andere isp’s zich tot nog toe afzijdig. Ook XS4ALL-moedermaatschappij KPN piekert er niet over om openheid van zaken te geven. Dat ligt te gevoelig. Misschien verandert dat als Justitie eindelijk zwart op wit erkent dat publicatie van geaggregeerde tap- en vorderingen door isp’s geen kwaad kan. Dat doet de overheid zelf toch ook, zij het pas na jarenlange politieke druk?

Vodafone komt voorlopig ook niet met cijfers. "Met betrekking tot taps en datavorderingen van politie en justitie heeft de regering aangegeven dat openheid daarover de opsporing van delicten en verdachten kan schaden. We willen eerst een duidelijker beeld hebben van de afweging die de regering hierin maakt voordat we onze eigen afweging kunnen maken", laat het concern weten.

UPDATE: reactie Vodafone toegevoegd