Een meerderheid van de Tweede Kamer steunt minister Plasterk van Binnenlandse Zaken (BZK) om snel te onderzoeken of stemcomputers weer kunnen worden ingevoerd, bleek tijdens het Kamerdebat woensdag. Ondanks de duidelijke conclusies in 2008, toen stemcomputers in de ban gingen, is politiek Den Haag optimistisch dat het nu wél kan.

Op grond van adviezen VNG

“Inmiddels is de techniek echter voortgeschreden. Ik denk dat het tijd is dat wij deze discussie opnieuw aangaan en dat wij bezien of het mogelijk is om nu te doen wat een aantal jaren geleden niet mogelijk was, namelijk overgaan op elektronisch stemmen", aldus de minister. “Ik denk dat hiervoor nu voldoende basis is, mede op grond van adviezen van de VNG en anderen om het elektronisch stemmen opnieuw op te pakken."

Plasterk stelt een commissie samen, “waar niet alleen fans van dit idee inzitten", die gaat onderzoeken wat de mogelijkheden zijn. Ook staakt hij de experimenten met de stemcomputers die een printje maken, om volledig elektronisch te kunnen gaan.

“Ik denk niet dat wij een jarenlange discussie nodig hebben om elektronisch stemmen in te voeren. Dit heeft dus toch mijn voorkeur. Ik geef toe dat het een gok is, want mocht er na een half jaar uitkomen dat het geen begaanbare weg is, dan zeggen wij achteraf: waren wij nou maar voortvarender met die nieuwe biljetjes een nieuwe weg ingeslagen. Ik ben echter bereid die gok te nemen."

Internetstemmen ook onderzocht

Daarnaast wordt er gekeken of Nederlanders in den vreemde via het internet kunnen stemmen, een initiatiefwetsvoorstel van de VVD.

De meeste fracties juichten de plannen van het kabinet toe. Het CDA prees zelfs de omstreden stemcomputerfabrikant Nedap. “Het blijft bijzonder dat wij er in een land dat zo digitaal is ingericht, een land waar zoveel via automatisering gaat, almaar niet in slagen om met een stemcomputer te stemmen, te meer omdat wij er in Nederland trots op mogen zijn dat wij in het oosten van het land een bedrijf hebben dat daar een heel goed trackrecord op heeft", aldus CDA-Kamerlid Van Toorenburg.

Nedap zelf laat aan de Telegraaf weten dat er geen bezwaren meer zijn tegen stemcomputers. “Alles is transparant en het is prima controleerbaar."

Actiegroep weer aan de bak

Rop Gonggrijp van de actiegroep WijVertrouwenStemcomputersNiet, is teleurgesteld dat de politiek zijn lesje niet heeft geleerd en “de oren laat hangen naar 500 burgemeesters en één fabrikant."

“Ik vraag me af waar die technologische vooruitgang uit bestaat. Als het gaat om een bonnetje dat wordt uitgespuugd, dat kon 6 jaar geleden ook al. Het enige argument dat ik tot nog toe gehoord heb is 'het kan toch nog niet zo zijn dat…' Maar dat is onomstotelijk vastgesteld dat het niet kan. Twee commissies zagen grote beren op de weg voor stemcomputers, voor nu én in de toekomst," aldus Gonggrijp in een reactie aan Webwereld.

Nog steeds oncontroleerbaar

Gonggrijp legt uit dat nog steeds niet te controleren is welk systeem er op de stemcomputers is gecompileerd op het moment dat er gestemd wordt. En ook de kwestie van het op afstand afluisteren speelt nog steeds, dat is alleen te verhelpen met 'military grade' hardware.

Gonggrijp wijst naar Duitsland, waar het grondwettelijk hof, het Bundesverfassungsgericht, zulke strenge eisen aan stemcomputers heeft gesteld, “dat dit de komende twee generaties niet doorgaat. Dat is een duidelijke beslissing en niemand kan daar omheen."

Periodieke nationale dommigheid

Zo niet in Nederland, waar de stemcomputerlobby om de paar jaar toch weer een kritieke massa bereikt. Gonggrijp: “Het is jammer dat wij dan elke keer weer door een fase van nationale dommigheid heen moeten en een enorme infrastructuur optuigen, om over vijf jaar na talloze commissies weer hetzelfde te concluderen."

“Alle (stemcomputer-)systemen die onafhankelijk zijn getest, zijn omgevallen. Zonder uitzondering. Dus de enige manier waarop een fabrikant succes heeft is om geen onafhankelijk onderzoek te laten doen."

Gonggrijp is zelf niet benaderd door BZK en weet ook niemand die is gevraagd voor de commissie die Plasterk momenteel samenstelt. “Ik denk dat ze gewoon 500 burgemeesters blij gaan maken, en dat is heel onverstandig."