Europa is woedend over de gang van zaken met het afluisterbeleid van de Amerikaanse inlichtingendienst. Die ophef is volgens de NSA hypocriet, omdat het er hier veel erger aan toegaat. Deze tegenwerping van de NSA wordt gemeld door het Amerikaanse publieke radiostation NPR. De NSA stelt dat een Nederlander honderd keer meer kans heeft om afgeluisterd te worden door de eigen overheid.

Tapbevel via de rechter

De Amerikaanse inlichtingendienst baseert zich hierbij op onderzoek van het Max Planck Instituut. Het blijkt echter te gaan om zeer oude gegevens: uit de periode 2002 tot 2004. Het gerenommeerde onderzoeksinstituut heeft toen bekeken hoeveel tapbevelen er per land worden uitgeschreven door een rechter. Daarbij komt Nederland uit op 62 en de VS op 0,5 per 100.000 inwoners (PDF, pagina 1251).

Bovendien schuilt daarin nog een discrepantie voor de vergelijking die de NSA maakt in zijn eigen verdediging. De aangehaalde antieke cijfers – inmiddels wordt er overigens veel meer getapt door Nederlandse opsporingsdiensten – gaan namelijk over officiële tapbevelen.

Dat zijn dus afluisterpraktijken waar een rechter-commissaris vooraf toestemming voor moet geven. Eventuele geheime tapprogramma’s als waar de AIVD aan zou werken zijn logischerwijs niet bekeken. Een groot tapprogramma als PRISM van de NSA wordt achteraf getoetst door een geheime rechtbank in Washington.

Onderzoek naar massataps

Een commissie van het Huis van Afgevaardigden onderzocht vorige maand wat de NSA allemaal tapt. Dit onderzoek wordt uitgevoerd naar aanleiding van de onthullingen van klokkenluider Edward Snowden. Op een bijeenkomst van die commissie deed de NSA de uitspraken over het onderzoek van het Max Planck Instituut.

In die vergadering spraken diverse generaals over programma’s als PRISM. Daarbij onthulden ze onder meer dat er veel meer opgeslagen en onderzocht wordt dan over het algemeen wordt aangenomen.

'Toezicht beter in VS'

De NSA betoogt verder dat de scheiding van machten in de VS veel beter is dan in Europese landen. De geheime rechtbank FISC houdt toezicht op het tappen van geheime diensten. In Nederland wordt het al dan niet massatappen van organisaties als de NSO overigens gemonitord door de Commissie van Toezicht betreffende de Inlichtingen en Veiligheidsdiensten ( CTIVD).