Dat blijkt uit vragen die Europarlementariër Sophie in 't Veld aan de Commissie heeft gesteld. Volgens een Europese richtlijn wordt van Nederland niet meer gevraagd dan het bewaren van twee vingerafdrukken in een chip om bij twijfel vast te kunnen stellen dat met een paspoort niet is gefraudeerd.

Ons land gaat in de nieuwe paspoortwet veel verder. Er worden namelijk vier in plaats van twee vingerafdrukken gevraagd. Daarnaast gaat Nederland verder door deze afdrukken ook in een centrale database op te slaan. De overheid wil in staat zijn door die database te kunnen zoeken. Zo'n register moet bij criminaliteit te gebruiken zijn voor de opsporing.

Schending mensenrechten

Maar In 't Veld vermoedt dat Nederland het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens schendt, omdat hiermee niet alleen het recht op privacy wordt geschonden maar ook opsporing wordt gedaan zonder dat er een concrete verdenking is. Van beide punten vermoedt de politica dat Nederland de grondrechten van burgers schendt.

"Op dit moment wordt er door de Tweede Kamer opnieuw gekeken naar de Paspoortwet en dat is een goed moment ook de opslag van vingerafdrukken ter discussie te stellen", vertelt In 't Veld tegenover Webwereld. Zij ziet niets liever dan een inperking van de verzameldrift van de Nederlandse overheid en is blij met deze kans. "Het gaat om principes en om opportuniteit."

"Die hele opsporingsfunctie wordt er nog even ingevogeld", zegt de politica resoluut. "Je moet heel helder zijn wat het doel ergens van is. Biometrische kenmerken moeten tot een minimum beperkt worden tot een identificatiefunctie en meer niet." Ze benadrukt dat de vingerafdrukken alleen bedoeld zijn voor identificatie en dat de opsporing echt een ander doel is. Dat schuiven noemt ze dan ook een "helder geval van function creep".

Inzicht

Stichting Privacy First die momenteel een rechtszaak tegen de opslag van vingerafdrukken voert, is ingenomen met de vragen in het Europees Parlement. “Anderhalf jaar geleden, toen wij begonnen, waren wij een roepende in de woestijn. Nu gonst het in de hele samenleving", jubelt een woordvoerder.

Hij benadrukt dat "topadvocaten en wetenschappers" er zo over denken. "Hopelijk heeft de politiek nu voldoende zelfinzicht om de wet aan te passen. Hopelijk komt het parlement nu tot bezinning zodat ons proces tegen de Staat niet meer nodig is!”

Ook bij Vrijbit wordt opgetogen gereageerd. "Ik ben buitengewoon gelukkig dat ook in het Europees Parlement is doorgedrongen dat Nederland extra dingen bovenop de verordening doet", vertelt een zegsvrouw. "Wie het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens naast de Paspoortwet legt zal snel tot beantwoording kunnen overgaan."

Herkansing

Eerder probeerde voormalig Europarlementariër en huidig VVD-kamerlid Jeanine Hennis-Plasschaert de zaak al aan te kaarten, maar toen wilde de Europese Commissie niet reageren. Het Europees Parlement was toen niet bevoegd. Inmiddels is het Verdrag van Lissabon in werking getreden en kunnen de politici de zaak wel ter hand nemen.

Dat nu D66 met de vragen komt in plaats van de VVD is niet vreemd. In Europa werken de twee partijen samen in dezelfde Liberale Fractie (ALDE).