De Universiteit van Tilburg zet voor het einde van het jaar 12.500 studenten over op [email protected], Microsoft’s clouddienst voor het onderwijs. Het is daarmee de eerste Nederlandse hogeronderwijsinstelling die massaal migreert naar de cloud van Microsoft. De universiteit Utrecht en de OpenUniversiteit hadden eerder al gekozen voor de grote rivaal, Google Apps.

[email protected] biedt onderwijsinstellingen gratis gehoste Outlook, Exchange, Office Live Workspace en Skydrive van 25 GB online opslag. De dienst is vergelijkbaar met Google Apps for Education, dat Google ook gratis aanbiedt. Google en Microsoft zijn nu dan ook in een felle slag gewikkeld om scholen en universiteiten te strikken.

Authenticatie via SURF

Het hoger onderwijs, vertegenwoordigd door stichting SURF, heeft aan de Amerikaanse techgiganten echter één harde eis gesteld: ze moeten een koppeling bieden met SURFfederatie, het authenticatieplatform van alle onderwijsinstellingen. Op die manier kunnen studenten en medewerkers blijven inloggen met hun bestaande schoolaccount.

“Eerst zeiden ze: geef ons alle usernames en wachtwoorden maar, dan zorgen wij dat het gaat werken. Maar wij willen het anders. We hebben de gelederen gesloten, dan kan je eisen stellen. We hebben aansluiting op de SURFfederatie als harde eis gesteld”, vertelt Corno Vromans, adjunct directeur Library and IT Services van de universiteit Tilburg.

Google had begin dit jaar de koppeling met SURFfederatie rond, Microsoft pas sinds begin september. Tilburg heeft daarna meteen de migratie ingezet. “We zitten nu midden in het implementatietraject. Voor het eind van het jaar zijn ongeveer 12.500 studenten over op [email protected]”, aldus Vromans.

Alsjeblieft geen Google

De e-mail en digitale agenda’s van het personeel blijven voorlopig on premise, maar de universiteit migreert wel van Novell NetMail naar Microsoft Exchange 2010. Vromans: “We stoppen niet alles in de cloud, dat is nog te link. En daarom gaan we ook niet met Google in zee. Als je met Google praat over waar staat onze data nou, onder welk recht vallen wij, dan zeggen ze: onder Amerikaans recht. Microsoft garandeert dat je onder Europees recht valt. Dat vonden onze studenten heel erg belangrijk. Dus dat was voor ons echt een harde eis. Met name de rechtenstudenten zeiden: alles goed en wel, maar geen Google!”

Vromans heeft wel begrip voor die scepsis ten opzichte van Google. “Het heeft ook niet geholpen dat, toen we hier vol mee bezig waren, Google ondertussen rond reed en onbeveiligde draadloze netwerken aan het scannen was. Dat komt niet echt over als een betrouwbare partner!”

INHolland, TU Delft...

Alhoewel Tilburg de enige is die momenteel migreert naar [email protected], zijn er verschillende andere instellingen die ook op de Microsoft-cloud willen stappen, maar nog even de kat uit de boom kijken. Hogeschool INHolland zal waarschijnlijk volgend jaar 35.000 studenten overzetten naar [email protected], al is de beslissing daarover nog niet genomen, zegt een woordvoerder.

Ook de TU Delft kijkt naar de mogelijkheden van [email protected] voor zijn 17.000 studenten, al neigt het naar de zakelijke clouddienst van Microsoft, Business Productivity Online Standard Suite (BPOS). “Daar zit namelijk ook gehoste versie van Sharepoint bij”, vertelt Bert van Zomeren, ict-manager van de TU. “We gaan in elk geval snuffelen aan BPOS.”

Van Zomeren sluit Google Apps als optie uit, eveneens vanwege de jurisdictiekwestie. “Het probleem met Google is: ze kunnen niet garanderen dat de data in Europa blijft. Microsoft en Amazon kunnen dat wel. Voor ons is dat een harde eis.”

Vooruitgeschoven post

Daarnaast kan Google wat Van Zomeren betreft niet tippen aan de integratiemogelijkheden die Microsoft biedt tussen applicaties in de cloud en lokale systemen. Die zogenaamde hybride architectuur is een uitkomst voor organisaties die of gefaseerd of slechts gedeeltelijk in de cloud stappen. Van Zomeren: "Ik noem dat elasticiteit, dat is erg belangrijk voor ons."

Volgens Michael Kleine, bij Microsoft Nederland verantwoordelijk voor de onderwijsmarkt, hebben ook de Universiteit van Amsterdam, de Erasmus universiteit en de Hogeschool Utrecht interesse in [email protected] “Er is momenteel steeds meer vraag naar zulk soort diensten. Maar de universiteit Tilburg is momenteel echt een vooruitgeschoven post. De ervaringen die de partijen daar opdoen worden gedocumenteerd en gedeeld.”

Erik de Muinck Keizer, directeur Enterprise van Google Benelux, heeft begrip voor de eis van universiteiten om hun data alleen in Europa op te slaan, al stelt hij dat het bedrijfsleven er geen probleem mee heeft dat data eventueel in de VS staan.

Google data ook in EU

"We horen daar bij bedrijven nauwelijks geluiden over", aldus De Muinck Keizer. Hij benadrukt dat het strikt beperken van opslaglocaties indruist tegen het principe en de gedecentraliseerde architectuur van Google’s cloud. Google kan echter Amerikaanse organisaties wel al garanderen dat hun data alleen in de VS komt te staan.

En, zo verzekert hij tegenover Webwereld, Google zal “binnenkort” ook de garantie aan klanten kunnen geven dat data desgewenst binnen de Europese Unie wordt opgeslagen. Want Google staat weliswaar momenteel 2-1 voor in de Nederlandse schoolstrijd, het kan niet op de lauweren rusten.