Het topgeheime XKeyScore-programma zuigt op meerdere punten wereldwijd internetverkeer op: van e-mails en posts op sociale media tot chatgesprekken en browsegeschiedenis. Deze opgevangen data komt terecht in massale databases die zomaar zijn te doorzoeken door informatie-analisten van de NSA. "Ik, zittend aan mijn bureau, kan iedereen aftappen, van jou en je accountant tot een federale rechter of zelfs de president", heeft Snowden tegen de Britse krant The Guardian eerder al in een video-interview gezegd.

Vertegenwoordigers van de Amerikaanse overheid hebben deze specifieke claim van de NSA-klokkenluider met klem ontkend. Voorzitter Michael Rogers van de speciale inlichtingencomissie van de VS stelde al dat Snowden liegt. "Het is onmogelijk voor hem om te doen wat hij zegt dat hij kon doen." Rogers heeft vandaag ook opgetogen gereageerd op de veroordeling van legerklokkenluider Bradley Manning.

Gemakkkelijk dataminen

Snowden heeft The Guardian echter voorzien van gedetailleerde informatie over XKeyScore die de Britse krant nu openbaart. Daaronder ook intern trainingsmateriaal van de NSA om analisten te leren hoe zij dit systeem kunnen gebruiken om te dataminen in de enorme databases van de inlichtingendienst. The Guardian publiceert enkele slides van een presentatie uit 2008 over XKeyScore.

Daarin wordt ook een wereldkaart getoond met daarop de vele punten (zo'n 150 lokaties) waar het wereldwijde internetverkeer wordt afgetapt door zo'n 700 servers. Het systeem geeft de mogelijkheid van realtime tracking van individuen, maar biedt ook historisch overzicht. Een zogeheten rolling buffer houdt ongeveer drie dagen aan data vast. XKeyScore draaide toen, in 2008, op een gigantisch gedistribueerd Linux-cluster dat zeker 500 Linux-servers verspreid over de hele wereld omvatte. De schaalbaarheid is lineair, aldus de uitgelekte NSA-presentatie.

Geen toezicht of goedkeuring

Zoektochten in deze Big Data-bergen zijn gemakkelijk uit te voeren en vereisen slechts de invoering van een algemene rechtvaardiging. Er is geen sprake van externe keuring en goedkeuring door een andere NSA-werknemer of een gerechtshof, of zelfs een geheim gerechtshof zoals FISC.